PES · Geriatria · Funkcje poznawcze, nastrój i zachowanie

Depresja, lęk, psychozy i zaburzenia snu

139 pytań CEM z testu PES z geriatrii o zagadnieniu „Depresja, lęk, psychozy i zaburzenia snu”, ze wszystkich sesji w bazie, z oficjalnym kluczem i odsetkiem poprawnych odpowiedzi. Przypisanie Tematu pochodzi z programu specjalizacji CMKP.

18
wiosna 202669-letnia pacjentka pozostająca w stałym leczeniu psychiatrycznym z powodu wieloletnich zaburzeń lękowo-depresyjnych zgłosiła się do lekarza POZ z powodu nieustającego, pomimo zastosowania środków niefarmakologicznych, uczucia pieczenia ust. Pacjentka opisuje: „od czasu ostatniej wizyty u mojej psychiatry mam uczucie, że moje usta wybuchną, nieustannie odczuwam pieczenie, które uniemożliwia mi jedzenie i picie”. Który z leków mógł zostać zastosowany podczas modyfikacji terapii i odpowiadać za obserwowane dolegliwości?
45
wiosna 2026Wskaż fałszywe stwierdzenia dotyczące leków stosowanych w zaburzeniach lękowych u starszych osób: 1) wenlafaksyna może powodować hipotonię; 2) wenlafaksyna jest koanalgetykiem; 3) w terapii lęku uogólnionego zalecana jest paroksetyna i bupropion; 4) w fobii socjalnej nie jest zalecany moklobemid; 5) z grupy benzodiazepin relatywnie najbezpieczniejsze są lorazepam i oksazepam. Prawidłowa odpowiedź to:
63
wiosna 2026Wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące mirtazapiny stosowanej w leczeniu zaburzeń depresyjnych:
85
wiosna 2026W przypadku wysunięcia podejrzenia zespołu zależności od benzodiazepin u osoby w podeszłym wieku należy:
114
wiosna 2026Który z leków stosowanych w leczeniu bezsenności nie jest stosowany w celu utrzymania snu, a jedynie w celu ułatwienia zasypiania?
6
jesień 2025Do leków o działaniu depresjogennym nie należą:
7
jesień 2025Osoby w starszym wieku często cierpią na zaburzenia snu. W długotrwałej terapii stosuje się u nich leki przeciwdepresyjne i przeciwpsychotyczne o działaniu sedacyjnym w niskich dawkach. Które z dawek są zbyt duże? 1) trazodon - 150 mg; 2) mirtazapina - 60 mg; 3) trazodon - 75 mg; 4) mianseryna - 20 mg; 5) kwetiapina - 100 mg. Prawidłowa odpowiedź to:
10
jesień 2025Starszym pacjentom z depresją często towarzyszą zaburzenia lękowe. Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące leków o działaniu anksjolitycznym:
28
jesień 2025Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące halitozy: 1) to nieprzyjemny zapach z jamy ustnej; 2) jej główną przyczyną są amoniak i metan; 3) „poranna halitoza” związana jest ze zmniejszonym wytwarzaniem śliny w okresie snu i wysychaniem błony śluzowej jamy ustnej i nie jest uważana za stan patologiczny; 4) może wynikać ze spożywania pewnych pokarmów, takich jak np. czosnek, cebula; 5) mogą ją wywoływać niektóre leki, np. neuroleptyki. Prawidłowa odpowiedź to:
45
jesień 2025Do działań niepożądanych trójpierścieniowych leków przeciwdepresyjnych nie należy:
46
jesień 2025Stosowane w grupie pacjentów w wieku podeszłym leki przeciwpsychotyczne wymagają monitorowania przede wszystkim:
58
jesień 2025Do zaburzeń snu u osób starszych pod postacią zakłócenia czasu i ciągłości snu mogą prowadzić przyjmowane przed snem następujące substancje pobudzające: 1) piracetam i kofeina; 2) pseudoefedryna; 3) teofilina; 4) guarana, żeńszeń; 5) magnez. Prawidłowa odpowiedź to:
62
jesień 2025Zaburzenia wchłaniania leków w populacji geriatrycznej wynikają z: 1) alkalizacji soku żołądkowego; 2) obniżenia produkcji trypsyny; 3) zwiększonego przepływu krwi przez naczynia krwionośne przewodu pokarmowego; 4) mniejszej powierzchni wchłaniania; 5) osłabienia absorbcji czynnej. Prawidłowa odpowiedź to:
72
jesień 2025Działania niepożądane podczas stosowania selektywnych inhibitorów wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI) szczególnie istotne u starszych pacjentów to: 1) pobudzenie psychoruchowe; 2) krwawienia z przewodu pokarmowego; 3) większy odsetek samobójstw po SSRI z powodu działania zwiększającego napęd; 4) zaburzenia snu; 5) hipokaliemia. Prawidłowa odpowiedź to:
78
jesień 2025Występowanie zjawiska nadwrażliwości na neuroleptyki jest charakterystyczne dla:
82
jesień 2025Rozpoznanie depresji jest uznanym czynnikiem ryzyka wystąpienia:
83
jesień 2025Lekami z wyboru w terapii depresji o nasileniu umiarkowanym i ciężkim, u osób w wieku podeszłym są:
84
jesień 2025Podczas stosowania leków z grupy SSRI należy zwrócić uwagę na możliwość wystąpienia u pacjenta:
116
jesień 2025Najdłuższym czasem półtrwania charakteryzuje się:
3
wiosna 2025Do typowych zmian architektury snu związanych ze starzeniem nie zalicza się: 1) zwiększenia liczby i czasu trwania wybudzeń; 2) zwiększenia czasu trwania snu REM; 3) wydłużenia latencji snu; 4) wydłużenia całkowitego czasu snu; 5) skrócenia czasu trwania snu NREM; 6) zwiększenia wydajności snu. Prawidłowa odpowiedź to:
14
wiosna 2025Spośród poniższych SSRI silnym efektem antycholinergicznym charakteryzuje się:
42
wiosna 2025Leki obciążone wysokim ryzykiem indukcji depresji to: 1) propranolol; 2) lewodopa; 3) antagoniści receptora H2; 4) retinoidy; 5) NLPZ (naproksen). Prawidłowa odpowiedź to:
43
wiosna 2025Do leków z grupy benzodiazepin o okresie półtrwania T½ do 20 minut zalicza się:
50
wiosna 2025W przypadku majaczenia: 1) brakuje jednoznacznych zaleceń terapeutycznych; 2) udowodnioną skuteczność leczniczą wykazują małe dawki haloperidolu oraz kwetiapiny, rysperydonu i olanzapiny; 3) haloperydol może być podany dożylnie; 4) lekami pierwszego wyboru są benzodiazepiny; 5) benzodiazepiny mogą pogarszać przebieg majaczenia. Prawidłowa odpowiedź to:
55
wiosna 2025Painsomnia to:
69
wiosna 2025Objawem różnicującym majaczenie od psychozy jest:
76
wiosna 2025Zastosowanie preparatów z grupy trójpierścieniowych leków przeciwdepresyjnych może prowadzić do następujących zmian w zapisie EKG:
103
wiosna 2025Zespół niespokojnych nóg:
37
jesień 2024U osób w wieku podeszłym zastosowanie elektrowstrząsów w ramach terapii zaburzeń depresyjnych jest:
51
jesień 2024W przypadku depresji o późnym początku z nasilonymi zaburzeniami snu, jako lek pierwszego wyboru można zastosować u pacjenta w starszym wieku: 1) SSRI; 2) trazodon; 3) mirtazapinę; 4) mianserynę; 5) doksepinę. Prawidłowa odpowiedź to:
54
jesień 2024Wskazaniem do zastosowania hydroksyzyny jest: 1) leczenie lęku; 2) objawowe leczenie świądu; 3) premedykacja przed zabiegami chirurgicznymi; 4) choroba lokomocyjna; 5) depresja. Prawidłowa odpowiedź to:
60
jesień 2024Objawy obejmujące: trudności z zasypianiem, problemy z utrzymaniem snu, zbyt wczesne budzenie się, którym towarzyszy pogorszenie funkcjonowania lub samopoczucia psychicznego osoby starszej w ciągu dnia to:
66
jesień 2024Najczęstsze postacie fobii wieku podeszłego to m.in.: algofobia, nozofobia, tanatofobia, rytifobia, pekkatofobia, agorafobia. Wskaż prawidłowe określenie fobii: 1) algofobia - lęk przed bólem; 2) nozofobia - lęk przed zaśnięciem; 3) tanatofobia - lęk przed śmiercią; 4) rytifobia - lęk przed zmarszczkami; 5) pekkatofobia - lęk przed popełnieniem grzechu. Prawidłowa odpowiedź to:
67
jesień 2024Najczęściej stosowane leki w leczeniu zaburzeń lękowych u osób w wieku podeszłym to: 1) sertralina; 2) duloksetyna; 3) buspiron; 4) kwetiapina; 5) rysperydon. Prawidłowa odpowiedź to:
101
jesień 2024Który z objawów jest charakterystyczny dla zespołu odstawienia leków z grupy SSRI?
102
jesień 2024Który z leków z grupy SSRI jest najmniej zalecany w przypadku współwystępowania z depresją jaskry z powodu swojego działania antycholinergicznego?
103
jesień 2024Który z objawów nie jest charakterystyczny dla zespołu serotoninowego?
105
jesień 2024Wskaż objawy niepożądane SSRI: 1) hipernatremia; 2) upadki; 3) krwawienie; 4) zaostrzenie choroby wrzodowej; 5) drżenia. Prawidłowa odpowiedź to:
110
jesień 2024Która ze skal oceny depresji jest wykonywana przez personel medyczny na podstawie obserwacji pacjenta i nie wymaga odpowiadania przez pacjenta na zawarte w niej pytania? 1) Skala Cornell Oceny Depresji w Przebiegu Otępienia (Cornell Scale for Depression in Dementia, CSDD); 2) Geriatryczna Skala Depresji autorstwa Yesavage (Geriatric Depression Scale, GDS); 3) Skala Oceny Depresji i Lęku w Ośrodkach Ochrony Zdrowia (Hospital Anxiety and Depression Scale, HADS); 4) Inwentarz Depresji Becka; 5) Skala Depresji Hamiltona. Prawidłowa odpowiedź to:
1
wiosna 2024W porównaniu z ChAD (Chorobą Afektywną Dwubiegunową) w wieku średnim ChAD o późnym początku charakteryzuje: 1) rzadsze występowanie zaburzeń psychicznych w rodzinie; 2) częstsze występowanie choroby naczyń mózgu; 3) większe wsparcie społeczne jako wyraz potrzeb chorych; 4) rzadsze występowanie stresowych wydarzeń życiowych; 5) częstsze życie w rodzinie, mniej problemów małżeńskich. Prawidłowa odpowiedź to:
2
wiosna 2024Wśród leków, które mogą wyzwalać zaburzenia nastroju znajdują się m.in: 1) beta-blokery; 2) agoniści alfa-adrenergiczni (klonidyna, alfa-metyldopa); 3) digoksyna; 4) statyny (prawastatyny, lowastatyny); 5) cholestyramina. Prawidłowa odpowiedź to:
4
wiosna 2024W ramach farmakoterapii długotrwałej leczenia zaburzeń snu u osób w wieku podeszłym należy podawać wieczorem leki przeciwdepresyjne w dawkach zalecanych: 1) trazodon 25-75 mg; 2) mirtazapinę 7,5-30 mg; 3) mianserynę 5-20 mg; 4) kwetiapinę 50-100 mg; 5) amitryptylinę 10 mg. Prawidłowa odpowiedź to:
5
wiosna 2024Zaburzenia depresyjne w starzejącym się mózgu łączy się najczęściej z miejscem sinawym, substancją czarną i jądrem szwu. Ma to prowadzić do konsekwencji funkcjonalnych, w tym: 1) spadku stężenia norepinefryny w korze; 2) ogólnego spadku stężenia serotoniny; 3) wzrostu stężenia dopaminy w zakręcie hipokampa; 4) spadku stężenia somatostatyny w płynie rdzeniowym; 5) spadku ogólnego stężenia monoaminooksydazy. Prawidłowa odpowiedź to:
12
wiosna 2024Hydroksyzyna jest zdecydowanie nie zalecana u osób w wieku podeszłym ze względu na: 1) przedłużoną eliminację (do 72 godzin); 2) nefrotoksyczność; 3) kardiotoksyczność; 4) ryzyko nadmiernej sedacji; 5) nasilenie zaburzeń poznawczych. Prawidłowa odpowiedź to:
13
wiosna 2024Do najczęstszych powikłań ostrego benzodiazepinowego zespołu odstawiennego należą: 1) odstawienne napady drgawkowe typu grand mal; 2) majaczenie; 3) nagłe nietrzymanie moczu; 4) atak paniki tj. lęk rozwijający się w ciągu kilku minut, przebiegający z silną komponentą wegetatywną; 5) ostre epizody sercowo-naczyniowe (zaburzenia rytmu serca, przełom nadciśnieniowy, zawał mięśnia sercowego). Prawidłowa odpowiedź to:
14
wiosna 2024Leki stosowane w leczeniu pobudzenia w BPSD (Behavioral and Psychological Symptoms of Dementia - zaburzeń zachowania i objawy psychotyczne w otępieniu) i ich prawidłowy zakres dawek to: 1) rysperydon - zakres dawek 0,5-2 mg; 2) olanzapina - zakres dawek 5-10 mg; 3) trazodon - zakres dawek 5-10 mg; 4) kwetiapina - zakres dawek 25-200 mg ( dawki podzielone); 5) tiapryd - zakres dawek 50-250 mg (dawki podzielone). Prawidłowa odpowiedź to:
45
wiosna 2024W depresji o późnym początku, której nasilenie jest lekkie do umiarkowanego, lekami pierwszego wyboru są:
55
wiosna 2024Mając na uwadze profil bezpieczeństwa i panel potencjalnych działań niepożądanych, który z neuroleptyków powinien, jeśli jest bezwzględnie konieczny, być zastosowany jako lek relatywnie bezpieczny dla pacjenta w podeszłym wieku:
103
wiosna 2024Nadwrażliwość na neuroleptyki jest charakterystyczna dla:
106
wiosna 2024U osoby wysokiego ryzyka żywieniowego, chorej na depresję, w leczeniu zaburzeń depresyjnych należy zastosować:
116
wiosna 2024Który z leków przeciwpsychotycznych stosuje się w leczeniu alkoholowego zespołu odstawiennego?
117
wiosna 2024Który z objawów nie jest charakterystyczny dla zespołu odstawienia leków z grupy SSRI?
118
wiosna 2024Który z leków z grupy SSRI najsilniej niekorzystnie wpływa na aktywność seksualną?
119
wiosna 2024Która z substancji połączona z lekiem z grupy SSRI zwiększa ryzyko wystąpienia zespołu serotoninowego?
35
jesień 2023U pacjenta z zaburzeniami depresyjnymi leczonego lekiem z grupy selektywnych inhibitorów wychwytu serotoniny (SSRI) należy okresowo oceniać stężenie:
48
jesień 2023Do poradni geriatrycznej trafiła 83-letnia pacjentka, która od kilku miesięcy z powodu problemów ze snem przyjmuje hydroksyzynę z częściową poprawą. Wskaż fałszywe stwierdzenia: 1) należy zmodyfikować prowadzone dotychczas leczenie farmakologiczne zaburzeń snu, gdyż hydroksyzyna z uwagi na antycholinergiczne działania niepożądane nie jest lekiem odpowiednim dla pacjentki; 2) leczenie problemów ze snem u pacjentki należy rozpocząć od szczegółowego wywiadu oraz oceny dzienniczka snu; 3) nie należy modyfikować prowadzonego dotychczas farmakologicznego leczenia zaburzeń snu, gdyż pacjentka odczuwa częściową poprawę po zastosowanym leczeniu; 4) w ramach wizyty pacjentka wymaga oceny zapisu EKG; 5) w ramach wizyty pacjentka wymaga oceny funkcji poznawczych oraz ryzyka upadków. Prawidłowa odpowiedź to:
70
jesień 2023U osób po 65. roku życia w przypadku postawienia rozpoznania depresji zaleca się: 1) wykonanie EKG; 2) badanie kliniczne; 3) badania laboratoryjne; 4) ocenę stanu psychicznego np. MMSE, MoCa; 5) ocenę nasilenia depresji z użyciem skal klinicznych np. GDS, skala Becka, skala Hamiltona. Prawidłowa odpowiedź to:
108
jesień 2023Wskaż pomocnicze kryteria diagnostyczne dla depresji naczyniowej: 1) nastrój obniżony lub labilny; 2) brak krytycyzmu chorobowego; 3) objawy piramidowe; 4) objawy pozapiramidowe; 5) upadki. Prawidłowa odpowiedź to:
115
jesień 2023W leczeniu depresji, w kryteriach Priscus, dla seniorów jako nieodpowiedni lek, który nie jest proponowany jako alternatywa dla trójcyklicznych leków przeciwdepresyjne znajduje się:
17
wiosna 2023Do typowych objawów zespołu serotoninowego mogącego być powikłaniem leczenia lekami z grupy SSRI należy/ą:
26
wiosna 2023W przypadku krótkotrwałego leczenia bezsenności lekiem ułatwiającym zasypianie, ale z uwagi na krótki okres półtrwania niewskazanym w przypadku trudności z utrzymaniem ciągłości snu, jest:
32
wiosna 2023Wskaż selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, który, wg kryteriów Priscus, został sklasyfikowany jako potencjalnie nieodpowiedni dla starszych pacjentów:
53
wiosna 2023Zaburzenia snu występujące w zespołach parkinsonowskich mogą obejmować: 1) lęki nocne; 2) omamy hipnagogiczne; 3) nadmierną senność dzienną; 4) lunatykowanie; 5) zaburzenia zachowania fazy REM. Prawidłowa odpowiedź to:
67
wiosna 2023W przypadku starszego pacjenta z klinicznie jawną depresją i objawami silnego bólu neuropatycznego, w leczeniu optymalny jest wybór:
73
wiosna 2023Do cech charakterystycznych depresji naczyniowej należą poniższe, z wyjątkiem:
85
wiosna 2023Wskaż toksyczne dawki wymienionych leków, będących najczęstszą przyczyną zatruć u osób starszych: 1) amitryptylina - dawka toksyczna 500 mg; 2) propranolol - dawka toksyczna 2000 mg; 3) werapamil - dawka toksyczna 1000 mg; 4) diazepam - dawka toksyczna 15 mg; 5) karbamazepina - dawka toksyczna 500 mg. Prawidłowa odpowiedź to:
95
wiosna 2023Predyspozycja do uzależnienia osób w starszym wieku od leków psychotropowych jest wieloczynnikowa. Wskaż nieprawdziwą przyczynę:
26
jesień 2017Do Poradni Geriatrycznej zgłosiła się 83-letnia kobieta owdowiała 5 miesięcy wcześniej. Dotychczas bez zaburzeń psychicznych. Podaje, że odczuwa znaczny niepokój, często myśli o zmarłym mężu. Mówi, że jest na niego bardzo zła, że zostawił ją samą. Od kilku tygodni źle śpi, utraciła apetyt. Okresowo widzi postać męża i słyszy jego głos. Jest to obraz:
35
jesień 2017Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące Geriatrycznej Skali Depresji (GDS): 1) jedno z pytań dotyczy obecności myśli samobójczych; 2) wynik powyżej 10 punktów wskazuje na ciężki zespół depresyjny; 3) uzyskanie pozytywnego wyniku w kierunku obecności zespołu depresyjnego jest wystarczające do rozpoznania depresji u osoby w wieku podeszłym; 4) przesiewowa wersja tej skali zawiera jedynie 6 z 15 pytań zawartych w podstawowej wersji skali GDS; 5) skala ta nie zawiera pytań dotyczących zaburzeń życia popędowego (sen, apetyt). Prawidłowa odpowiedź to:
46
jesień 2017W leczeniu bezsenności u pacjenta po 80. roku życia z zespołem otępiennym w stopniu lekkim w pierwszej kolejności można zastosować:
63
jesień 2017Które z poniższych stwierdzeń odpowiadają aktualnej wiedzy opisującej zależność pomiędzy depresją i otępieniem? 1) u osób starszych depresja nie towarzyszy w widoczny sposób otępieniu; 2) pierwszymi widocznymi objawami demencji mogą być zaburzenia nastroju; 3) depresja współistnieje z otępieniem i parkinsonizmem; 4) zespół depresyjny sam w sobie powoduje osłabienie funkcji intelektualnych; 5) zespół depresyjny sam w sobie nie powoduje osłabienia funkcji intelektualnych. Prawidłowa odpowiedź to:
70
jesień 2017Leki przeciwpsychotyczne II-ej generacji wywołują różnorodne objawy uboczne. Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące mechanizmów działania kwetiapiny: 1) słabe działanie antagonistyczne wobec receptora D2 skutkuje niewielkimi objawami pozapiramidowymi; 2) lek wykazuje brak wpływu na transport noradrenaliny; 3) działanie na receptor adrenergiczny alfa odpowiada za możliwy wzrost RR; 4) słabe działanie na receptor M odpowiada za nieznaczne działanie antycholinergiczne; 5) działanie na receptor H1 odpowiada za efekt sedatywny. Prawidłowa odpowiedź to:
73
jesień 2017Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące mirtazapiny, jednego z leków przeciwdepresyjnych stosowanych u pacjentów geriatrycznych: 1) wykazuje podwójne działanie - noradrenergiczne oraz jest inhibitorem zwrotnego wychwytu serotoniny; 2) w niskich dawkach ma działanie uspokajające, poprawia jakość snu i zwiększa apetyt; 3) jest przeciwwskazana u pacjentów z chorobą Parkinsona ponieważ wywiera duży wpływ na układ dopaminergiczny; 4) ze względu na krótki czas działania wymaga stosowania dwa razy dziennie; 5) dawka początkowa wynosi 7,5 mg i może zostać po kilku dniach zwiększona do 15 mg. Prawidłowa odpowiedź to:
89
jesień 2017Fizjologiczne zmiany snu w starszym wieku obejmują:
90
jesień 2017Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące kwetiapiny: 1) jest lekiem przeciwpsychotycznym I generacji; 2) jest lekiem przeciwpsychotycznym II generacji; 3) rzadziej niż inne neuroleptyki powoduje wystąpienie objawów pozapiramidowych; 4) w odróżnieniu od haloperidolu nie zwiększa ryzyka zgonu u pacjentów z chorobami układu krążenia; 5) zgodnie z wytycznymi STOPP/START może być stosowana jako lek ułatwiający zasypianie u osób w starszym wieku z bezsennością; 6) może powodować niedociśnienie ortostatycze. Prawidłowa odpowiedź to:
113
jesień 2017Wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące zespołu serotoninowego:
28
wiosna 2017Wskaż fałszywe informacje o haloperidolu: 1) jest najczęściej stosowanym lekiem w leczeniu objawowym majaczenia; 2) jest to neuroleptyk starej generacji; 3) ma silne działanie antycholinergiczne i dużą kardiotoksyczność; 4) ma krótki okres półtrwania; 5) posiada dwa aktywne metabolity. Prawidłowa odpowiedź to:
42
wiosna 2017Podczas badania 85-letniego wdowca geriatra zauważył, że na serdecznym palcu prawej dłoni znajduje się ślad po obrączce, na na pasku od spodni pojawiła się nowa dziurka od strony sprzączki. Ryzyko samobójstwa jest:
47
wiosna 2017Najważniejszą przyczyną polekowych stanów depresyjnych u starszych osób jest: 1) długotrwałe przyjmowanie antagonisty receptora NMDA (memantyny); 2) krótkotrwałe przyjmowanie antagonisty receptora NMDA (memantyny); 3) długotrwałe przyjmowanie benzodiazepin; 4) krótkotrwałe przyjmowanie benzodiazepin; 5) przyjmowanie zarówno memantyny jak i benzodiazepin, niezależnie od czasu terapii. Prawidłowa odpowiedź to:
57
wiosna 2017W leczeniu zespołu niespokojnych nóg u osób starszych lekami z wyboru są:
77
wiosna 2017Wśród czynników biologicznych mających znaczenie dla patogenezy depresji u starszych pacjentów dużą rolę odgrywają leki. Leki związane z ryzykiem depresji u osób w wieku podeszłym to: 1) klonidyna; 2) metyldopa; 3) amoksycylina; 4) omeprazol; 5) Rezerpina. Prawidłowa odpowiedź to:
94
wiosna 2017Zespół serotoninowy jest poważnym, potencjalnie śmiertelnym, powikłaniem leczenia przeciwdepresyjnego, szczególnie w skojarzeniu z innymi lekami. Do szczególnie niebezpiecznych interakcji może dojść przy stosowaniu leków antydepresyjnych z następującym lekami:
100
wiosna 2017W powstawaniu zaburzeń snu z wiekiem znaczenie mają leki stosowane przez starszych chorych. Z wymienionych poniżej wskaż preparaty, które przyczyniają się do powstawania bezsenności: 1) teofilina; 2) prednizon; 3) tramadol; 4) imipramina; 5) cymetydyna; 6) cetyryzyna; 7) klonidyna; 8) metoprolol. Prawidłowa odpowiedź to:
12
jesień 2016Wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące częstości występowania depresji i związanego z nią ryzyka dokonania samobójstwa w zależności od płci osób w starszym wieku:
19
jesień 2016Wskaż stwierdzenie fałszywe odnoszące się do wenlafaksyny, jako leku stosowanego w terapii depresji u pacjentów w starszym wieku:
48
jesień 2016Objawy zespołu serotoninowego obejmują: 1) niepokój, pocenie się; 2) gorączkę, napady drgawkowe; 3) mioklonie i wygórowane odruchy głębokie; 4) zaburzenia świadomości; 5) biegunkę, drżenie. Prawidłowa odpowiedź to:
62
jesień 2016Zespół serotoninowy może wywołać połączenie:
102
jesień 2016Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące depresji w starości: 1) występuje u ok. 80% pacjentów po 65. roku życia; 2) ok. 40% przypadków depresji u osób starszych nie zostaje rozpoznanych; 3) w zaawansowanym otępieniu z powodu zniesienia krytycyzmu i braku wglądu w chorobę nie występuje depresja; 4) jedynym z istotnych objawów depresji są zaburzenia snu (bezsenność), dlatego nadmierna senność przemawia przeciwko depresji w starości; 5) typowym objawem depresji są kłopoty z zaśnięciem, podczas gdy budzenie się nad ranem wskazuje w starości na otępienie. Prawidłowa odpowiedź to:
103
jesień 2016Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące postępowania w depresji w starości: 1) w leczeniu depresji współistniejącej z niewydolnością wątroby w starości są przeciwwskazane: sulpiryd i tiaprid; 2) w leczeniu depresji współistniejącej z niewydolnością nerek w starości są przeciwwskazane leki z grupy SSRI (sertralina) ze względu na ich wydalanie z moczem; 3) w leczeniu depresji współistniejącej z niewydolnością nerek w starości jest wskazana paroksetyna ze względu na jej metabolizm wątrobowy; 4) w leczeniu depresji współistniejącej z bólem przeciwwskazane jest łączenie paracetamolu z sertaliną (podwójny efekt hepatotoksyczny), natomiast zalecane jest łączenie z lekami grupy NLPZ; 5) przy konieczności terapii nadciśnienia tętniczego współistniejącego z chorobą dwubiegunową leczoną litem, lekami z wyboru są tiazydowe leki moczopędne lub leki z grupy ACEI. Prawidłowa odpowiedź to:
104
jesień 2016Wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące terapii w depresji w starości: 1) w leczeniu depresji współistniejącej z łagodnymi zaburzeniami poznawczymi wskazane jest łączenie sertraliny z wyciągiem z miłorzębu japońskiego; 2) w leczeniu depresji współistniejącej z otępieniem naczyniopochodnym wskazane jest łączenie sertraliny z warfaryną oraz aspiryną oraz piracetamem, ze względu na poprawę krążenia mózgowego i profilaktykę nowych ognisk niedokrwiennych w CSN; 3) leki z grupy SSRI hamują wychwyt zwrotny serotoniny przez płytki krwi, dlatego leki te powodują wzrost ryzyka krwawień oraz wzrost ryzyka uszkodzenia górnego odcinka przewodu pokarmowego; 4) leki z grupy SSRI (fluoksetyna, sertralina, paroksetyna) hamują aktywność CYP2C9, który metabolizuje większość NLPZ, dlatego przeciwwskazane jest łączenie tych grup leków; 5) w leczeniu depresji współistniejącej z zaburzeniami snu w starości zalecana jest przede wszystkim hydroksyzyna ze względu na podwójny efekt działania (przeciwdepresyjny i nasenny). Prawidłowa odpowiedź to:
18
wiosna 2016W leczeniu depresji w wieku podeszłym stosuje się kilka leków. Jednym z nich jest fluwoksamina. Wskaż prawdziwe stwierdzenia: 1) fluwoksamina jest przeciwskazana u chorych dla których istotna jest aktywność seksualna; 2) zalecane dawkowanie tego leku w wieku podeszłym to 50-200 mg/dobę; 3) skuteczność fluwoksaminy w depresji związana jest z jej działaniem na receptory sigma; 4) nie zaleca się zwiększania dawki powyżej 50 mg/dobę; 5) zalecane dawkowanie leku w wieku podeszłym to 25-100 mg/dobę. Prawidłowa odpowiedź to:
33
wiosna 2016Który z poniższych leków przeciwdepresyjnych jest zalecany jako środek nasenny u pacjentów z otępieniem?
68
wiosna 2016W przypadku występujących zaburzeń omamowo-urojeniowych, utrudniających funkcjonowanie chorego z otępieniem z ciałami Lewy’ego i sprawowanie opieki nad nim, lekami objawowymi, których zastosowanie należałoby rozważyć będą wszystkie poniższe, za wyjątkiem:
71
wiosna 2016W przypadku zaburzeń depresyjnych występujących u osoby starszej z niewydolnością serca można zalecić zastosować następujących leków przeciwdepresyjnych, za wyjątkiem:
85
wiosna 2016Działanie kardiotoksyczne może występować w przypadku przyjmowania: 1) amitryptyliny; 2) sertraliny; 3) chlorpromazyny; 4) donepezilu; 5) escitalopramu. Prawidłowa odpowiedź to:
91
wiosna 2016Wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące zespołu serotoninowego:
96
wiosna 2016U pacjenta 86-letniego z otępieniem, u którego występują nasilone zaburzenia snu, postępowaniem z wyboru jest włączenie: 1) pernazyny lub haloperidolu; 2) donepezilu lub rywastygminy; 3) memantyny; 4) małej dawki benzodwuazepinowego leku nasennego (np. lorazepam); 5) trazodonu. Prawidłowa odpowiedź to:
115
wiosna 201667-letni pacjent po przejściu na emeryturę ma znaczne kłopoty finansowe, niedawno zmarła mu żona, syn wyjechał do Londynu, a córka właśnie się rozwiodła. Utrata dotychczasowych zainteresowań i brak zdolności do cieszenia się czymkolwiek:
26
jesień 2015Do objawów niepożądanych inhibitorów zwrotnego wychwytu serotoniny stosowanych w przypadkach depresji u chorych w wieku podeszłym należy:
27
jesień 2015Objawami zespołu Cotarda typu I są:
97
jesień 201586-letnia kobieta została skierowana do szpitala w celu diagnostyki niedokrwistości rozpoznanej w okresowym badaniu morfologii krwi (Hb = 8,5 g/dL). Podczas dokładnego wywiadu medycznego przy przyjęciu na oddział chorób wewnętrznych zapytano pacjentkę o występowanie zaburzeń snu. Kobieta przyznała, że od wielu lat ma znaczne trudności z zasypianiem i od 15 lat przyjmuje codziennie lorazepam w dawce 2 tabl. po 2 mg wieczorem, przed snem. Najbardziej właściwym postępowaniem dotyczącym leczenia zaburzeń snu u tej pacjentki będzie:
6
wiosna 2015W przypadkach manii w starszym wieku, w porównaniu z manią o wczesnym początku (< 30 r.ż.):
36
wiosna 201577-letnia pacjentka leczona inhibitorem acetylocholinesterazy z powodu choroby Alzheimera zgłosiła się do poradni geriatrycznej z córką, która skarżyła się na pogorszenie kontaktu z matką w ciągu ostatniego miesiąca. Pojawiły się objawy psychotyczne (omamy wzrokowe, zaburzenia lękowe) nasilające się w godzinach wieczornych. Od 1,5 miesiąca - z powodu nietrzymania moczu- lekarz rodzinny włączył pacjentce oksybutyninę. W badaniu przedmiotowym chorej i badaniach laboratoryjnych nie stwierdzono istotnych nieprawidłowości. W postępowaniu diagnostyczno-terapeutycznym w pierwszym rzędzie należałoby rozważyć:
40
wiosna 2015Pacjentowi leczącemu się od kilku lat z powodu padaczki pourazowej, u którego wystąpiły objawy zespołu depresyjnego, raczej nie należy zalecać:
41
wiosna 2015Podczas leczenia depresji lekiem z grupy inhibitorów wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI) u starszego pacjenta może wystąpić tzw. zespół serotoninowy. Ryzyko tego potencjalnie śmiertelnego powikłania terapii SSRI wzrośnie, gdy jednocześnie pacjentowi zaleci się stosowanie:
67
wiosna 2015Zespół Cotarda to:
115
wiosna 2015U starszego pacjenta z chorobą Parkinsona/ zespołem parkinsonowskim, w przypadku wskazań do farmakoterapii z powodu zaburzeń psychotycznych, lekiem z wyboru będzie:
117
wiosna 2015Według Międzynarodowej Klasyfikacji Chorób (ICD-10) do rozpoznania nawet łagodnej depresji upoważnia występowanie przynajmniej następujących objawów (minimalne kryteria): 1) obniżony nastrój przez większość dnia przynajmniej przez 2 tygodnie; 2) zaburzenia snu; 3) myśli samobójcze; 4) skargi na utrudnienie myślenia i koncentracji; 5) utrata zainteresowań i odczuwania przyjemności; 6) zmiany łaknienia. Prawidłowa odpowiedź to:
119
wiosna 2015Do wykrycia klinicznie istotnego obniżenia nastroju i podejrzenia obecności depresji u pacjenta z otępieniem służy:
9
jesień 2014Wskaż prawdziwe określenie dotyczące dystymii:
53
jesień 2014Lekiem, którego nie powinno stosować się w terapii choroby Parkinsona u pacjentów leczonych jednocześnie z powodu depresji inhibitorem wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI) jest:
57
jesień 2014Lek przeciwdepresyjny, którego stosowanie jest bezpieczne u osób starszych z niewydolnością serca to:
61
jesień 2014Skala Cornell to narzędzie służące do:
76
jesień 2014Różnice w prezentacji objawów depresji u osób starszych w porównaniu z młodszymi grupami wiekowymi obejmują:
37
wiosna 2014U starszego pacjenta z chorobą Parkinsona/zespołem parkinsonowskim, w przypadku wskazań do farmakoterapii z powodu zaburzeń psychotycznych, lekiem z wyboru będzie:
51
wiosna 2014Do wykrycia klinicznie istotnego obniżenia nastroju i podejrzenia obecności depresji u pacjenta z otępieniem służy:
56
wiosna 2014Według Międzynarodowej Klasyfikacji Chorób (ICD-10) do rozpoznania nawet łagodnej depresji upoważnia występowanie przynajmniej następujących objawów (minimalne kryteria): 1) obniżony nastrój przez większość dnia przynajmniej przez 2 tygodnie; 2) zaburzenia snu; 3) myśli samobójcze; 4) skargi na utrudnienie myślenia i koncentracji; 5) utrata zainteresowań i odczuwania przyjemności; 6) zmiany łaknienia. Prawidłowa odpowiedź to:
119
wiosna 2014Wskaż leki nasenne, które można stosunkowo bezpiecznie stosować u osób starszych: 1) lorazepam; 2) temazepam; 3) flurazepam; 4) zolpidem; 5) kwazepam 6) triazolam; 7) trazodon. Prawidłowa odpowiedź to:
6
jesień 2013W przypadku stosowania risperidonu z powodu zaburzeń zachowania i psychozy towarzyszących otępieniu u pacjentów w wieku podeszłym, nie powinno się przekraczać dawki:
7
jesień 2013Do leczenia zaburzeń zachowania i objawów psychotycznych u pacjenta z zespołem otępiennym w przebiegu choroby Parkinsona spośród poniższych leków przeciwpsychotycznych powinno się wybrać w pierwszej kolejności:
14
jesień 2013Do najczęściej występujących rodzajów uzależnień u osób starszych nie należy uzależnienie od:
17
jesień 2013Do leków przeciwdepresyjnych o podwójnym mechanizmie działania, noradrenergicznym oraz serotoninergicznym, należą: 1) mirtazapina; 4) wenlafaksyna; 2) escitalopram; 5) paroksetyna. 3) fluwoksamina; Prawidłowa odpowiedź to:
34
jesień 2013W przypadku rozpoznania depresji u osoby powyżej 60. r. życia:
42
jesień 2013Do leków usposabiających do wystąpienia zespołu majaczeniowego u osób starszych zalicza się leki: 1) uspokajające i nasenne (benzodiazepiny); 4) antycholinergiczne; 2) antyhistaminowe; 5) przeciwpsychotyczne. 3) przeciwbólowe zawierające tramadol; Prawidłowa odpowiedź to:
83
jesień 2013Wskaż uboczne objawy, jakie mogą wystąpić u osób w wieku starszym w przewlekłym stosowaniu benzodiazepin: 1) osłabiona sprawność psychomotoryczna; 4) upadki; 2) utrata koordynacji; 5) amnezja. 3) przyrost masy ciała; Prawidłowa odpowiedź to:
95
jesień 2013Czynnikami ryzyka samobójstwa wśród ludzi w wieku podeszłym są m.in.: 1) płeć męska; 4) hipercholesterolemia; 2) wiek (dotyczy mężczyzn); 5) płeć żeńska. 3) otępienie; Prawidłowa odpowiedź to:
115
jesień 2013Niedawno owdowiała, 75-letnia kobieta straciła na wadze w ciągu ostatniego miesiąca ok. 5 kg. Ma trudności ze wstaniem z łóżka, skarży się na brak energii. Chora leczy się z powodu nadciśnienia, zażywa 25 mg hydrochlorotiazydu raz dziennie. Lekarz rodzinny rozpoznał epizod depresyjny i włączył fluoksetynę w dawce 10 mg dziennie rano. Po 6 tygodniach leczenia objawy zmniejszyły się i chora wróciła do normalnej aktywności sprzed epizodu. Jednak 2 miesiące później z lekarzem skontaktowała się córka chorej, bardzo zaniepokojona z powodu dziwnego zachowania matki. Matka ma problemy ze snem, dzwoni w nocy, skarżąc się, że widzi obce osoby w pokoju. Uskarża się ponadto na uczucie znacznego zmęczenia w ciągu dnia. Które z badań należy wykonać w pierwszym rzędzie, aby potwierdzić najbardziej prawdopodobną przyczynę objawów?
17
wiosna 2013Wskaż objaw charakteryzujący depresję w podeszłym wieku:
18
wiosna 2013U kobiety lat 79 leczonej z powodu depresji citalopramem 40 mg dziennie wystąpił niepokój, zaburzenia koordynacji ruchowej, nadmierna potliwość, dreszcze, stany podgorączkowe do 38 stopni, mioklonie oraz zaburzenia świadomości. Leczenie prowadzone jest od 3 miesięcy, przed 2 dniami zwiększono dawkę citalopramu z 20 do 40 mg. Ponadto stosuje hydroksyzynę 3 x 10 mg, metforminę 2 x 500 mg, ramipryl 5 mg, okresowo diclofenac 50 mg. W badaniu stwierdzono tachykardię 130/min, ciśnienie tętnicze 160/100, wzmożone napięcie mięśniowe i odruchy ścięgniste oraz nieprawidłową próbę palec-nos. W badaniach laboratoryjnych poza leukocytozą 13 000/mm3 nie stwierdzono patologii. Które z poniższych rozpoznań jest najbardziej prawdopodobne?
26
wiosna 2013Które spośród niżej wymienionych leków mogą sprzyjać występowaniu zaburzeń snu u osób starszych?
27
wiosna 2013U osób w wieku podeszłym zaburzenia snu mogą być związane z:
35
wiosna 2013Które z poniższych stwierdzeń dotyczących stosowania benzodwuazepin w starości są prawdziwe? 1) ze względu na swoją szkodliwość benzodwuazepiny nie powinny być w ogóle stosowane w starości; 2) długotrwałe przyjmowanie benzodwuazepin często wskazuje na nierozpoznane i nieleczone zaburzenie psychiczne, zwłaszcza depresyjne lub lękowe; 3) w odstawianiu benzodwuazepin zaleca się redukcję dawki o 20-25% co tydzień (przy dawkach niskich do umiarkowanych) i o 10-15% przy dawkach wyższych, a u starszych pacjentów należy redukować dawki szybciej ze względu na szczególną szkodliwość tej grupy leków; 4) dopuszczalne jest w geriatrii stosowanie przewlekłe małych dawek benzodwuazepin; 5) objawy zespołu abstynencyjnego po benzodwuazepinach mogą obejmować: senność, lęk, dysforię, nadwrażliwość na bodźce sensoryczne, zaburzenia spostrzegania, depersonalizację. Prawidłowa odpowiedź to:
45
wiosna 2013Które z poniższych stwierdzeń dotyczących zaburzeń psychicznych u ludzi starszych w przebiegu padaczki jest prawdziwe? 1) depresja jest najczęstszym zaburzeniem psychicznym w przebiegu padaczki i może dotyczyć 75% chorych; 2) spośród leków antydepresyjnych najbezpieczniejszymi są SSRI; 3) u chorych z padaczką i współistniejącymi zaburzeniami funkcji poznawczych lekiem z wyboru w leczeniu otępienia jest memantyna; 4) depresja występuje najczęściej u chorych z padaczką z napadami częściowymi, złożonymi; 5) u starszych chorych w leczeniu padaczki przeciwwskazane są karbamazepina i pochodne kwasu walproinowego ze względu na ryzyko nasilania zaburzeń funkcji poznawczych. Prawidłowa odpowiedź to:
53
wiosna 2013Które z poniższych stwierdzeń dotyczących depresji u osób starszych są prawdziwe? 1) jedną z częstych przyczyn depresji u osób starszych jest długotrwałe przyjmowanie leków (np. benzodiazepin, digoksyny, metoclopramidu); 2) depresja często współwystępuje w początkowym okresie choroby Alzheimera; 3) lekami I - rzutu w ambulatoryjnym leczeniu depresji powinny być trójcykliczne leki przeciwdepresyjne (np. doksepina, klomipramina); 4) charakterystyczna dla wieku podeszłego jest częsta dominacja objawów somatycznych depresji; 5) w przebiegu depresji u osób starszych objawy urojeniowe i omamy pojawiają się sporadycznie, znacznie rzadziej niż w młodszych grupach wiekowych. Prawidłowa odpowiedź to:
84
wiosna 2013Które z poniższych objawów mogą być związane z ubocznymi działaniami neuroleptyków? 1) zaburzenia posturalne i spowolnienie ruchowe; 2) ślinienie i hiperprolaktynemia; 3) obniżenie RR i wydłużenie QT; 4) akatyzja, napady EPI, uszkodzenie szpiku, nagłe zgony. Prawidłowa odpowiedź to:
91
wiosna 2013Dla zespołu uzależnienia charakterystyczne jest:
92
wiosna 2013Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące depresji w podeszłym wieku: 1) wiąże się ze szczególnie wysokim ryzykiem samobójstwa; 2) charakteryzuje się dużą podatnością na stosowane leczenie; 3) charakteryzuje się wysokim poziomem lęku; 4) częściej niż w młodszych grupach wiekowych pojawiają sie objawy psychotyczne o charakterze katastroficznym i nihilistycznym, które w skrajnych przypadkach przyjmują postać zespołu Cotarda; 5) somatyzacja objawów jest bardzo rzadka. Prawidłowa odpowiedź to:
104
wiosna 2013Wskaż zdania prawdziwe dotyczące trójpierścieniowych leków przeciwdepresyjnych: 1) trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne (TLPD) cechują się dużą litofilnością: gromadzą się w mózgu w stężeniu 40-krotnie większym niż w osoczu; 2) pierwsze objawy zatrucia TLPD występują w ciągu godziny od przyjęcia nadmiernej dawki; 3) objawami zatrucia są: zwężenie źrenic, suchość w ustach, przyspieszenie perystaltyki, zatrzymanie moczu, zaburzenia rytmu serca, wzrost ciśnienia tętniczego, zlewne poty; 4) odtrutką w zatruciach TLPD jest flumazenil i.v. 0,5-2,0 mg; 5) ze względu na profil objawów niepożądanych i możliwości interakcji z innymi stosowanymi lekami, zalecane jest bardzo ostrożne stosowanie TLPD u osób starszych; zalecane są leki nowszej generacji. Prawidłowa odpowiedź to:
120
wiosna 2013Lekami preferowanymi w leczeniu depresji u osób w wieku podeszłym są: