PES · Geriatria · Farmakoterapia geriatryczna i leczenie bólu

Farmakoterapia geriatryczna: polipragmazja, kryteria Beers i STOPP/START, interakcje

100 pytań CEM z testu PES z geriatrii o zagadnieniu „Farmakoterapia geriatryczna: polipragmazja, kryteria Beers i STOPP/START, interakcje”, ze wszystkich sesji w bazie, z oficjalnym kluczem i odsetkiem poprawnych odpowiedzi. Przypisanie Tematu pochodzi z programu specjalizacji CMKP.

24
wiosna 2026U pacjentów w wieku ≥75 lat należy rozważyć modyfikację dawkowania w przypadku stosowania:
39
wiosna 2026Która z substancji nie spowalnia metabolizmu innych leków poprzez hamowanie izoenzymów układu cytochromu 450?
56
wiosna 2026Działania niepożądane leków antycholinergicznych to m.in.: 1) podwyższenie ciśnienia śródgałkowego; 2) zaleganie moczu; 3) ślinotok; 4) zaparcia; 5) bradykardia. Prawidłowa odpowiedź to:
60
wiosna 2026Wskaż przykłady interakcji lek-choroba o istotnym znaczeniu klinicznym u osób starszych: 1) alfa-blokery-hipotonia ortostatyczna; 2) leki rozkurczowe-zaparcia; 3) leki antycholinergiczne-nietrzymanie moczu; 4) NLPZ-nadciśnienie tętnicze; 5) metoklopramid-parkinsonizm. Prawidłowa odpowiedź to:
62
wiosna 2026Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące listy leków zalecanych FORTA:
69
wiosna 2026Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące farmakokinetycznych interakcji leków: 1) połączenie digoksyny z klarytromycyną może prowadzić do zmniejszenia biodostępności digoksyny; 2) połączenie wyciągu z dziurawca z digoksyną prowadzi do zwiększenia biodostępności digoksyny; 3) połączenie loperamidu z werapamilem może powodować nasilenie ryzyka wywołania depresji oddechowej przez loperamid; 4) połączenie amiodaronu z pochodnymi kumaryny może nasilać działanie antykoagulacyjne; 5) połączenie teofiliny z cyprofloksacyną powoduje podwyższone stężenie teofiliny w surowicy. Prawidłowa odpowiedź to:
109
wiosna 2026Do leków o silnym działaniu antycholinergicznym należy:
17
jesień 2025Silnym efektem antycholinergicznym charakteryzuje się:
20
jesień 2025Wśród typowych kaskad zapisywania (kaskad lekowych) wymienia się m.in. taką, którą wywołuje lewofloksacyna. Problem, który może ona wywoływać, w przypadku jego nierozpoznania, podejmowana farmakoterapia obejmuje:
48
jesień 2025„Kaskada przepisywania leków” występuje w sytuacji, gdy:
65
jesień 2025Jednym z najczęściej proponowanych preparatów mających na celu poprawę pamięci jest żeń-szeń. Ten popularny suplement ma liczne działania niepożądane, do których nie zalicza się: 1) hipoglikemii; 2) hiperglikemii; 3) zwiększenia wykrzepiania; 4) wydłużenia odstępu QT w EKG; 5) wzrostu ciśnienia tętniczego. Prawidłowa odpowiedź to:
87
jesień 2025Geriatryczny zespół jatrogenny to:
88
jesień 2025Wyciąg z miłorzębu japońskiego:
89
jesień 2025Najczęściej obserwowany objaw niepożądany polifarmakoterapii to:
91
jesień 2025Grupą leków rzadko powodujących hipotensję ortostatyczną przy długotrwałej terapii o stałym dawkowaniu są:
4
wiosna 2025Wskaż zestaw leków o silnym działaniu antycholinergicznym:
5
wiosna 2025Pojęcie brown bag, czyli „metoda brązowej torebki” oznacza:
11
wiosna 2025Większość benzodiazepin w wyniku metabolizmu wątrobowego przy udziale cytochromu P450 jest metabolizowana do aktywnych metabolitów co wydłuża ich działanie. Jednak cytochrom P450 nie jest zaangażowany w metabolizm:
32
wiosna 2025Do leków o silnym i umiarkowanie silnym działaniu antycholinergicznym należy:
49
wiosna 2025Zasada FORTA to:
85
wiosna 2025Dawka promieniowania jonizującego wyzwalana w trakcie standardowego badania densytometrycznego jest:
5
jesień 2024Do leków o silnym działaniu antycholinergicznym i wysokim ryzyku zdarzeń niepożądanych u osób starszych należy: 1) amitryptylina; 2) warfaryna; 3) hydroksyzyna; 4) opipramol; 5) furosemid. Prawidłowa odpowiedź to:
11
jesień 2024Zgodnie z kryteriami poprawności farmakoterapii geriatrycznej u pacjentów w wieku podeszłym należy unikać: 1) NLPZ - należy unikać stosowania >3 miesięcy, a szczególnie jeśli eGFR <50 ml/min/1,73 m2; 2) metforminy - należy unikać stosowania, jeśli eGFR <45 ml/min/1,73 m2; 3) inhibitorów pompy protonowej - należy unikać stosowania >8 tygodni w leczeniu niepowikłanej choroby wrzodowej; 4) apiksabanu - należy unikać stosowania, jeśli eGFR <15 ml/min/1,73 m2; 5) donepezilu - należy unikać stosowania, w przypadku bradykardii lub nawracających zasłabnięć o niewyjaśnionej przyczynie. Prawidłowa odpowiedź to:
27
jesień 2024Ryzyko związane z działaniami niepożądanymi warfaryny stosowanej w podeszłym wieku wynika:
69
jesień 2024Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące zmian w organizmie w miarę upływu lat i ich wpływu na farmakoterapię, farmakokinetykę, farmakodynamikę: 1) w związku ze spadkiem aktywności acetylocholiny dochodzi do dysfunkcji poznawczych ze względu na podwyższoną wrażliwość na leki antycholinergiczne; 2) relatywny wzrost objętości tkanki tłuszczowej zwiększa objętość dystrybucji leków rozpuszczalnych w tłuszczach; 3) mniejsza objętość dystrybucji może prowadzić do pojawienia się w surowicy większych stężeń leków rozpuszczalnych w wodzie; 4) redukcja łącznej objętości wody ustrojowej skutkuje względnym spadkiem masy tkanki tłuszczowej; 5) spadek masy mięśniowej sprawia, że stężenie kreatyniny w surowicy traci swoją wartość jako wyznacznik sprawności funkcjonalnej nerek. Prawidłowa odpowiedź to:
94
jesień 2024Do leków o słabym działaniu antycholinergicznym należy:
107
jesień 2024Które z leków należy odstawić u starszych pacjentów u kresu życia, których przewidywana długość życia jest krótsza niż 2 miesiące?
111
jesień 2024Których leków należy unikać u osób starszych z powodu silnego działania antycholinergicznego? 1) hydroksyzyna; 2) klomipramina; 3) tramadol; 4) solifenacyna; 5) olanzapina; 6) kwetiapina; 7) paracetamol; 8) cyprofloksacyna. Prawidłowa odpowiedź to:
15
wiosna 2024Wskaż dawki toksyczne w najczęstszych zatruciach lekami u starszych osób: 1) diazepam dawka toksyczna 500-1500 mg; 2) propranolol dawka toksyczna 100 mg; 3) karbamazepina dawka toksyczna 3000-5000 mg; 4) amitryptylina dawka toksyczna 500 mg; 5) werapamil dawka toksyczna 1000 mg. Prawidłowa odpowiedź to:
76
wiosna 2024Wśród typowych kaskad zapisywania (kaskad lekowych) wymienia się m.in. taką, którą wywołuje lewofloksacyna. Problem, który może ona wywoływać, w przypadku jego nierozpoznania, podejmowana farmakoterapia obejmuje:
92
wiosna 2024U osób przyjmujących preparat apiksabanu, przygotowywanych do zabiegu operacyjnego obarczonego dużym ryzykiem krwawienia preparat ten należy odstawić na co najmniej:
102
wiosna 2024Polipragmazja to:
107
wiosna 2024W odniesieniu do farmakokinetyki leków w geriatrii, który z procesów ulega w najmniejszym stopniu modyfikacji wraz ze starzeniem się organizmu:
108
wiosna 2024Który z leków nie jest inhibitorem cytochromu p450?
109
wiosna 2024Który preparat roślinny/substancja przyspiesza metabolizm I fazy leków metabolizowanych przez układ izoenzymatyczny cytochromu p450 zlokalizowany między innymi w wątrobie?
13
jesień 2023Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące interakcji lekowych: 1) stosowanie warfaryny z wyciągami z dziurawca zwiększa ryzyko wystąpienia krwawień; 2) stosowanie warfaryny ze spironolaktonem zmniejsza ryzyko wystąpienia krwawień; 3) stosowanie selektywnych blokerów receptora serotoninowego razem z donepezilem zwiększa ryzyko wystąpienia zespołu serotoninowego; 4) suplementy diety zawierające wyciągi z żeń-szenia zwiększają skuteczność działania leków hipotensyjnych; 5) leczenie zapalenia płuc klarytromycyną u chorego przyjmującego lerkanidypinę zwiększa ryzyko wystąpienia ostrej niezapalnej niewydolności nerek. Prawidłowa odpowiedź to:
30
jesień 2023Do leków o silnym działaniu antycholinergicznym nie zalicza się:
43
jesień 202386-letnia pacjentka cierpiąca z powodu alergicznego nieżytu nosa samodzielnie przyjęła lek przeciwhistaminowy starej generacji, który znajdował się w jej apteczce domowej. Który z objawów niepożądanych może wystąpić u pacjentki? 1) zatrzymanie moczu; 2) majaczenie; 3) bradykardia; 4) suchość w ustach; 5) zaparcia. Prawidłowa odpowiedź to:
49
jesień 2023Zmiany dystrybucji leków rozpuszczalnych w wodzie lub rozpuszczalnych w tłuszczach zachodzące wraz ze starzeniem się organizmu obejmują:
63
jesień 2023Wśród typowych kaskad zapisywania (kaskad lekowych) wymienia się m.in. taką, którą wywołują inhibitory acetylocholinesterazy. Problem, który mogą one wywoływać i w przypadku jego nierozpoznania podejmowana farmakoterapia obejmuje:
73
jesień 2023Przy przyjmowaniu doustnej postaci leków w formie tabletek i drażetek pacjent powinien:
76
jesień 2023Wskaż działania niepożądane beta-blokerów typowe dla osób w starszym wieku: 1) nasilenie depresji; 2) zaburzenia erekcji; 3) niekorzystny wpływ na gospodarkę lipidową; 4) niekorzystny wpływ na gospodarkę węglowodanową; 5) obrzęki wokół kostek. Prawidłowa odpowiedź to:
98
jesień 2023Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące interakcji między produktami spożywczymi i lekami: 1) grejpfrut lub sok grejpfrutowy i antagoniści wapnia, dłuższy czas utrzymywania w organizmie, większe ryzyko znacznej hipotonii; 2) grejpfrut lub sok grejpfrutowy i statyny, dłuższy czas utrzymywania się w organizmie, kumulacja, osłabienie mięśniowe, bóle mięśni; 3) grejpfrut lub sok grejpfrutowy i terfenadyna, krótszy czas utrzymywania się w organizmie, brak efektu terapeutycznego; 4) alkohol i metformina, zwiększone ryzyko kwasicy mleczanowej; 5) kawa, herbata i preparaty zawierające żelazo, chelatacja leków i zmniejszona resorpcja. Prawidłowa odpowiedź to:
99
jesień 2023Prawidłowe mechanizmy istotnych interakcji metotreksatu z lekami, które powodują zwiększenie toksyczności metotreksatu to: 1) kortyzon - przyczyna - immunosupresja; 2) azatiopryna - przyczyna - większa toksyczność w stosunku do wątroby; 3) sulfasalazyna - przyczyna - ograniczenie wydalania przez nerki; 4) barbiturany - przyczyna - eliminacja metotreksatu z wiązania z białkami osocza krwi; 5) inhibitory pompy protonowej - przyczyna - ograniczenie wydalania przez nerki. Prawidłowa odpowiedź to:
106
jesień 2023Wskaż bezwzględne przeciwwskazania do stosowania doustnych bisfosfonianów: 1) hiperkaliemia; 2) owrzodzenia przełyku; 3) hiponatremia; 4) niewyrównana hipokalcemia; 5) przyjmowanie preparatów lewotyroksyny. Prawidłowa odpowiedź to:
118
jesień 2023Związane z wiekiem zmiany farmakokinetyki leków w zakresie absorpcji z przewodu pokarmowego obejmują: 1) zmniejszenie aktywnego transportu; 2) zmniejszenie biernej dyfuzji leków; 3) wzrost metabolizmu pierwszego przejścia; 4) zwiększenie aktywnego transportu; 5) zmniejszenie dostępności biologicznej preparatów w formie proleków. Prawidłowa odpowiedź to:
18
wiosna 2023Wskaż działania niepożądane wywoływane przez leki z grupy SSRI: 1) hiponatremia; 2) złamania kości; 3) krwawienia; 4) nawroty choroby wrzodowej; 5) utrata masy ciała. Prawidłowa odpowiedź to:
33
wiosna 2023Leki antycholinergiczne (np. biperyden) są najstarszą grupą środków leczniczych stosowanych w chorobie Parkinsona. Ich efektywność w przypadku drżenia spoczynkowego jest oceniana pozytywnie, przy czym ośrodkowe i obwodowe działania niepożądane ograniczają terapię. Działaniami niepożądanymi szczególnie istotnymi u starszych pacjentów są: 1) suchość w ustach; 2) tachykardia; 3) bradykardia; 4) senność (somnolencja); 5) bezsenność. Prawidłowa odpowiedź to:
34
wiosna 2023Lista Priscus zawiera leki potencjalnie nieodpowiednie dla osób starszych. Które z wymienionych leków znajdują się na niej z zastrzeżeniem, iż korzyści z ich stosowania są mniejsze niż ryzyko działań niepożądanych? 1) piracetam; 2) nicergolina; 3) nitrofurantoina; 4) pentoksyfilina; 5) zolpidem. Prawidłowa odpowiedź to:
35
wiosna 2023„Model sera szwajcarskiego” wg Reasona to model „punktów kontroli” bezpieczeństwa w schemacie powstawania potencjalnego błędu w farmakoterapii. „Punktem kontroli” w tym modelu nie jest:
78
wiosna 2023Wiele leków stosowanych w leczeniu zaburzeń lękowych wywołuje objawy niepożądane, szczególne ryzyko ich wystąpienia istnieje u osób w wieku podeszłym. Wskaż prawdziwe stwierdzenia: 1) SSRI i wenlafaksyna ponad 5-krotnie zwiększają ryzyko wystąpienia hiponatremii; 2) SSRI mogą zwiększać ryzyko złamań kości; 3) wenlafaksyna często powoduje wzrost ciśnienia tętniczego oraz nasilenie objawów lękowych; 4) moklobemid może powodować wzrost ciepłoty ciała, zmiany w zapisie EKG; 5) benzdodiazepiny mogą powodować zaburzenia poznawcze oraz zwiększyć ryzyko upadków. Prawidłowa odpowiedź to:
98
wiosna 2023Kryteria Beers’a dotyczą:
113
wiosna 2023Błędy farmakoterapii chorych w podeszłym wieku mogą obejmować:
116
wiosna 2023Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące farmakoterapii osób w podeszłym wieku:
71
jesień 2017Objawy zespołu antycholinergicznego to m.in.: 1) poszerzenie źrenic; 2) hipotermia; 3) tachykardia; 4) zmniejszenie wydzielania śliny; 5) porażenie perystaltyki jelit. Prawidłowa odpowiedź to:
76
jesień 2017Wraz z wiekiem zmienia się farmakokinetyka leków. Najważniejsze zmiany w farmakokinetyce leków u osób starszych to: 1) zmniejszona biodostępność leków; 2) zmniejszona objętość dystrybucji leków rozpuszczalnych w tłuszczach; 3) zwiększona objętość leków rozpuszczalnych w wodzie; 4) zmniejszony klirens wątrobowy; 5) zmniejszony klirens nerkowy. Prawidłowa odpowiedź to:
85
jesień 2017Które z poniżej wymienionych substancji są inhibitorami izoenzymu 3A4 cytochromu P450 (CYP3A4)?
100
jesień 2017Która z poniższych interakcji paracetamolu może stanowić rzeczywiste zagrożenie dla starszych pacjentów zwłaszcza, jeśli stosują ten lek przewlekle w dużych dawkach?
101
jesień 2017Lekami/substancjami o silnych właściwościach indukujących w stosunku do izoformy CYP 3A4 są: 1) karbamazepina; 2) klopidogrel; 3) wyciąg z ziela dziurawca; 4) alkohol; 5) sertralina. Prawidłowa odpowiedź to:
102
jesień 2017Które z poniższych stwierdzeń prawidłowo charakteryzuje interakcję omeprazolu i diazepamu?
108
jesień 2017Parkinsonizm polekowy może pojawić się podczas stosowania następujących leków: 1) cynaryzyna; 2) chlorpromazyna; 3) flunaryzyna; 4) metoklopramid; 5) winpocetyna. Prawidłowa odpowiedź to:
18
wiosna 2017Polipragmazja to:
44
wiosna 2017Stosunkowo najmniejszym zmianom w wieku podeszłym podlega absorpcja leku podanego drogą:
45
wiosna 2017Spośród wymienionych niżej skojarzeń lekowych wywołujących poważne interakcje w podeszłym wieku, prawdziwe są: 1) digoksyna / werapamil - zwiększenie klirensu digoksyny; 2) digoksyna / diuretyki pętlowe - hipokaliemia; 3) inhibitory konwertazy / niesteroidowe leki przeciwzapalne - hipokaliemia; 4) chinolony / niesteroidowe leki przeciwzapalne - obniżenie progu drgawkowego; 5) digoksyna / werapamil - zmniejszenie klirensu digoksyny. Prawidłowa odpowiedź to:
78
wiosna 2017Stosowanie leków przeciwdepresyjnych z grupy nieselektywnych inhibitorów wychwytu monoamin u osób starszych związane jest z niebezpiecznymi objawami niepożądanymi w tej grupie pacjentów. Należą do nich: 1) zaburzenia funkcji poznawczych wynikające z blokady receptora muskarynowego; 2) nadmierna sedacja i związane z tym zwiększone ryzyko upadków spowodowane blokadą receptora histaminowego; 3) hipotonia ortostatyczna wynikająca z blokady receptora α; 4) działanie kardiotoksyczne - wydłużenie QT i ryzyko bloku przewodzenia; 5) działanie propadaczkowe. Prawidłowa odpowiedź to:
81
wiosna 2017U osób w wieku podeszłym duże znaczenie kliniczne mają interakcje lekowe mogące doprowadzić do niebezpiecznych powikłań. Wskaż prawdziwe zależności: skojarzenie leków - efekt interakcji - mechanizm:
115
wiosna 2017Lekiem, który może wywołać polekowy zespół Parkinsona jest:
29
jesień 2016Wskaż prawdopodobne działania niepożądane, które mogą wystąpić u pacjentów w wieku podeszłym w przebiegu stosowania określonych grup leków: 1) dekompensacja przewlekłej niewydolności serca podczas przewlekłego stosowania niesteroidowych leków przeciwzapalnych; 2) zatrzymanie moczu po zastosowaniu teofiliny; 3) pobudzenie i jakościowe zaburzenia świadomości podczas stosowania digoksyny; 4) napad dny moczanowej podczas stosowania hydrochlorotiazydu; 5) pogorszenie funkcji wydalniczej nerek przy jednoczesnym zastosowaniu inhibitorów konwertazy angiotensyny i niesteroidowych leków przeciwzapalnych. Prawidłowa odpowiedź to:
74
jesień 2016Do leków metabolizowanych w wątrobie przez izoformę CYP 3A4 cytochromu P450 należą wszystkie poniższe, za wyjątkiem:
87
jesień 2016Do czynników wpływających na jatrogenię osób starszych można zaliczyć: 1) wielochorobowość; 2) leczenie się u wielu specjalistów; 3) samoleczenie; 4) upośledzenie pamięci związane z MCI i otępieniem; 5) podatność osób starszych na reklamy. Prawidłowa odpowiedź to:
107
jesień 2016Które z niżej wymienionych substancji uwzględniane są na liście kryteriów Beers jako potencjalnie niewłaściwe dla osób starszych z uwagi na efekt antycholinergiczny? 1) klozapina; 2) hydroksyzyna; 3) doksepina; 4) loratadyna; 5) skopolamina. Prawidłowa odpowiedź to:
109
jesień 2016Do procesów farmakokinetycznych zalicza się wszystkie niżej wymienione, za wyjątkiem:
3
wiosna 2016Która z poniższych interakcji paracetamolu może stanowić rzeczywiste zagrożenie dla starszych pacjentów zwłaszcza jeśli stosują ten lek przewlekle w dużych dawkach?
6
wiosna 2016Lekami/substancjami o silnych właściwościach indukujących w stosunku do izoformy CYP 3A4 są: 1) karbamazepina; 2) klopidogrel; 3) wyciąg z ziela dziurawca; 4) alkohol; 5) sertralina. Prawidłowa odpowiedź to:
9
wiosna 2016Które z poniższych zdań prawidłowo charakteryzuje interakcję omeprazolu i diazepamu?
12
wiosna 2016W wieku podeszłym dochodzi do zmian w dystrybucji leków, które obejmują: 1) wzrost objętości dystrybucji dla leków rozpuszczalnych w tłuszczach; 2) zmniejszenie objętości dystrybucji dla leków rozpuszczalnych w wodzie; 3) wzrost stężenia wolnej frakcji leków wiązanych przez alfa-1 kwaśną glikoproteinę; 4) wzrost stężenia wolnej frakcji leków wiązanych przez albuminę; 5) zmniejszenie stężenia wolnej frakcji leków wiązanych przez alfa-1 kwaśną glikoproteinę. Prawidłowa odpowiedź to:
22
wiosna 2016Dystrybucja leków w wieku podeszłym ulega zmianie na co ma między innym wpływ:
35
wiosna 2016Niekorzystne interakcje z warfaryną, których skutkiem jest wzrost aktywności antykoagulacyjnej, powodują następujące preparaty, za wyjątkiem:
36
wiosna 2016Jatrogenne mechanizmy nietrzymania moczu wystąpią przy stosowaniu następujących leków: 1) toramide; 2) nifedypina; 3) drotaweryna; 4) teofilina; 5) ketoprofen. Prawidłowa odpowiedź to:
41
wiosna 2016Parkinsonizm polekowy może pojawić się podczas stosowania następujących leków: 1) cynaryzyna; 2) chlorpromazyna; 3) flunaryzyna; 4) metoklopramid; 5) winpocetyna. Prawidłowa odpowiedź to:
7
jesień 2015Doustna suplementacja potasem w sytuacji braku przeciwwskazań jest korzystna u osób w wieku podeszłym: 1) z osteoporozą; 2) z hipotonią ortostatyczną; 3) z nadciśnieniem tętniczym; 4) po udarze mózgu; 5) brak danych na temat korzyści suplementacji potasu u osób starszych. Prawidłowa odpowiedź to:
34
jesień 2015Przeciwwskazaniem do stosowania fizykoterapii u chorych w wieku podeszłym jest: 1) rak sutka; 2) gruźlica; 3) niewydolność serca; 4) wiek powyżej 85 lat; 5) zapalenie płuc; 6) złamanie osteoporotyczne kręgosłupa; 7) wyniszczenie; 8) przepuklina krążka międzykręgowego. Prawidłowa odpowiedź to:
116
jesień 2015Dystrybucja leków w wieku podeszłym ulega zmianie na co ma między innym wpływ:
119
jesień 2015Jedną z potencjalnie niebezpiecznych interakcji lek-lek jest interakcja związana z zastosowaniem diclofenaku u chorego leczonego glimepirydem. Które z poniższych zdań charakteryzuje tę interakcję prawidłowo?
17
wiosna 2015Preparaty zawierające wyciąg uzyskiwany z miłorzębu (Ginkgo biloba) dostępne jako leki OTC do leczenia zaburzeń pamięci mogą być niebezpieczne u niektórych chorych, ze względu na możliwość niebezpiecznych interakcji. W których z poniższych sytuacji klinicznych należy szczególnie zwrócić uwagę na możliwość stosowania przez chorych tych preparatów?
49
wiosna 2015Do majaczenia polekowego w starości może dochodzić w mechanizmie: 1) antycholinergicznym; 2) dopaminergicznym; 3) serotoninowym; 4) zmiany przepuszczalności bariery krew-mózg; 5) wpływu na receptory opioidowe. Prawidłowa odpowiedź to:
82
wiosna 201572-letnia kobieta po przebytym przed 7 miesiącami rozległym udarze mózgu, z chorobą Graves-Basedowa i utrwalonym migotaniem przedsionków została przyjęta do Oddziału Geriatrii z powodu pogorszenia mobilności i zaburzeń zachowania, głównie pod postacią agresji. Jest niezdolna do czynności I-ADL, ma zaparcia. Z uwagi na afazję głównie typu ruchowego i niedowład prawej ręki pacjentka nie jest w stanie się komunikować słownie ani pisemnie. Chora przyjmowała przewlekle warfarynę, digoxin, β-bloker, ramipryl, tiamazol, risperidon i lorafen. Badaniem fizykalnym stwierdzono również perseweracje, chód drobnymi kroczkami przy pomocy balkonika, wzmożone napięcie mięśni typu plastycznego, hipomimikę z wypływaniem śliny z ust, całkowicie niemiarową czynność serca 78/min., RR 140/70 mmHg. W KT mózgu rozległe ognisko poudarowe lewego płata czołowego i skroniowego. Z odchyleń od normy w badaniach laboratoryjnych: TSH 10,07mU/l; Vit. B12 - wartość obniżona. Delirium Observation Scale 5 punktów. Testy oceniające funkcje poznawcze i emocjonalne niemożliwe do przeprowadzenia. Podejrzewając jatrogenny zespół polekowy należałby odstawić: 1) warfarynę; 2) risperidon; 3) lorafen; 4) tiamazol; 5) β-bloker. Prawidłowa odpowiedź to:
96
wiosna 2015Kryteria Beers’a (ostatnie uaktualnienie z 2012 roku) obejmują m.in. leki, które nie powinny być stosowane w konkretnych sytuacjach klinicznych. Która z poniższych potencjalnych interakcji lek-choroba lub lek-objaw nie jest wymieniona w tych kryteriach?
101
wiosna 2015Jedną z potencjalnie niebezpiecznych interakcji lek-lek jest interakcja związana z równoczesnym stosowaniem omeprazolu i klopidogrelu. Które z poniższych zdań charakteryzuje tę interakcję prawidłowo?
111
wiosna 20155-20% paracetamolu ulega przekształceniu w wątrobie. Która izoforma CYP450 jest w to głównie zaangażowana?
27
jesień 2014Które działania niepożądane mogą wystąpić podczas leczenia (HTZ) preparatami estrogenów i progestagenów? 1) nowotwór piersi; 2) choroby pęcherzyka żółciowego; 3) zakrzepica żył głębokich; 4) zapalenie stawów; 5) udar mózgu. Prawidłowa odpowiedź to:
31
jesień 2014Współczesna farmakoterapia w geriatrii często z konieczności opiera się na polifarmakoterapii. Która z zasad opisanych poniżej najtrafniej opisuje praktycznie realizowane zasady farmakoterapii stosowane przez geriatrów?
32
jesień 2014Dystrybucja leków podlega z wiekiem znacznym zmianom, które w rezultacie prowadzą do: 1) wzrostu objętości dystrybucji dla leków rozpuszczalnych w wodzie; 2) wzrostu objętości dystrybucji dla leków rozpuszczalnych w tłuszczach; 3) wzrostu stężenia wolnej frakcji leków wiązanych przez albuminy; 4) spadku stężenia wolnej frakcji leków wiązanych przez α-1 kwaśną glikoproteinę. Prawidłowa odpowiedź to:
33
jesień 2014Wskaż nieprawdziwe stwierdzenie:
66
wiosna 2014Specyficzne cechy farmakoterapii w wieku podeszłym nie wynikają z: 1) zmniejszenia zawartości wody i objętości płynów zewnątrzkomórkowych; 2) zmian we wchłanianiu leków drogą biernej dyfuzji; 3) zmniejszenia aktywności biotransformacji leków; 4) ograniczenia eliminacji leków drogą nerek; 5) spadku stężenia wolnej frakcji leków wiązanych przez albuminy. Prawidłowa odpowiedź to:
93
wiosna 2014Wskaż zdania prawdziwe dotyczące metabolizmu leków u osób starszych: 1) łączne stosowanie trójpierścieniowych leków przeciwdepresyjnych i leków - inhibitorów enzymów cytochromu P450 wskutek zmniejszenia klirensu leków przeciwdepresyjnych może spowodować nasilenie efektów tych ostatnich; 2) łączne stosowanie chinolonów i niesteroidowych leków przeciwzapalnych wskutek farmakodynamicznej interakcji na efektory w OUN zwiększa ryzyko padaczki; 3) łączne stosowanie litu i niesteroidowych leków przeciwzapalnych, zwiększa ryzyko toksycznych działań niesteroidowych leków przeciwzapalnych, wskutek zmniejszenia klirensu tych ostatnich; 4) naparstnica, amiodaron, diltiazem, werapamil - zmniejszają klirens naparstnicy przez co zwiększają ryzyko jej działań toksycznych. Prawidłowa odpowiedź to:
30
jesień 2013Do zmian związanych z dystrybucją leków u osób w zaawansowanej starości można zaliczyć : 1) spadek objętości dystrybucji dla leków rozpuszczalnych w wodzie (hydrofilnych); 2) wzrost objętości dystrybucji dla leków rozpuszczalnych w tłuszczach (lipofilnych); 3) wzrost stężenia wolnej frakcji leków wiązanych przez albuminy; 4) spadek stężenia wolnej frakcji leków wiązanych przez α-1kwaśną glikoproteinę. Prawidłowa odpowiedź to:
90
jesień 2013W związku ze zwiększoną u osób starszych wrażliwością na leki farmakoterapia powinna być u nich stosowana szczególnie rozważnie, z przestrzeganiem obowiązujących zasad, które polegają na: 1) stosowaniu tylko leków niezbędnych i o udowodnionym działaniu; 2) preferowaniu leków o krótkim działaniu oraz o korzystnym wpływie na przebieg kilku schorzeń; 3) rozpoczynaniu leczenia od mniejszych dawek (zazwyczaj o połowę) i powolnym ich zwiększaniu; 4) ocenie funkcji nerek i wątroby przed terapią i w jej trakcie; 5) ocenie sprawności fizycznej, umysłowej i sytuacji socjalnej przed rozpoczęciem leczenia i jej monitorowanie w trakcie leczenia. Prawidłowa odpowiedź to:
106
jesień 2013Majaczenie u osób starszych jest często objawem niepożądanym stosowanych leków. Który z poniższych preparatów dostępnych bez recepty może także powodować takie powikłania?
109
jesień 2013Z wymienionych niżej wskaż czynniki, które zwiększają prawdopodobieństwo toksyczności naparstnicy u osób w starszym wieku: 1) wąski indeks terapeutyczny; 4) obturacyjna choroba płuc; 2) zwiększona objętość dystrybucji naparstnicy; 5) spadek stężenia albumin. 3) pogorszenie funkcji nerek; Prawidłowa odpowiedź to: