PEStka
PES · Geriatria · Serce, ciśnienie i naczynia

Choroby serca, zaburzenia rytmu i leczenie przeciwzakrzepowe

183 pytania CEM z testu PES z geriatrii o zagadnieniu „Choroby serca, zaburzenia rytmu i leczenie przeciwzakrzepowe”, ze wszystkich sesji w bazie, z oficjalnym kluczem i odsetkiem poprawnych odpowiedzi. Przypisanie Tematu pochodzi z programu specjalizacji CMKP.

  1. 23
    wiosna 202676-letni pacjent z rakiem nerki, kwalifikowany do chemioterapii w trybie ambulatoryjnym, z dobrze kontrolowanym nadciśnieniem tętniczym i hipercholesterolemią wykonał zalecone badania laboratoryjne. Z odchyleń od normy wykazano Hb 9 g/dl, PLT 150 000/µl, albumina 30,1 g/dl. Na podstawie oceny ryzyka żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (ŻChZZ) u pacjentów chorych na nowotwór złośliwy poddawanych ambulatoryjnej chemioterapii (skala Khorany), szacowane ryzyko i zalecane postępowaniem to:
  2. 43
    wiosna 2026Wskaż fałszywe stwierdzenia dotyczące terapii przeciwzakrzepowej: 1) ASA jest zalecany w profilaktyce pierwotnej udaru mózgu; 2) ASA nie jest zalecany w profilaktyce pierwotnej udaru mózgu; 3) przy ryzyku udaru powyżej 4% na rok preferowany jest klopidogrel; 4) prasugrel jest rekomendowany u pacjentów powyżej 75. r.ż.; 5) przerwa przedoperacyjna dla ASA wynosi 3 dni. Prawidłowa odpowiedź to:
  3. 50
    wiosna 202675-letni pacjent z wyrównanym nadciśnieniem tętniczym, napadowym migotaniem przedsionków, w leczeniu przeciwkrzepliwym przyjmuje rywaroksaban 20 mg rano. Aktualny wynik klirensu kreatyniny 50 ml/min. Ma zaplanowaną na środę operację wymiany stawu biodrowego. Pacjent powinien opuścić dawkę rywaroksabanu:
  4. 52
    wiosna 2026Objawy podmiotowe i przedmiotowe takie, jak zawroty głowy, stany przedomdleniowe, szmer śródskurczowy, mruk skurczowy nad podstawą serca, uderzenie koniuszkowe unoszące, przesunięte w lewo i w dół sugerują:
  5. 53
    wiosna 2026U pacjenta z umiarkowanym zwężeniem zastawki mitralnej i z utrwalonym migotaniem przedsionków w leczeniu przeciwkrzepliwym należy zastosować:
  6. 54
    wiosna 2026U otyłych starszych chorych leczonych z powodu niewydolności serca może wystąpić zwiększone ryzyko rozwoju sarkopenii związane z podawaniem:
  7. 61
    wiosna 2026Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące leków wymagających regularnego monitorowania stężenia lub parametrów klinicznych w leczeniu przewlekłym: 1) amiodaron - monitorowanie funkcji wątroby, TSH; 2) digoksyna - monitorowanie stężenia leku, mocznika, kreatyniny; 3) leczenie preparatami litu - monitorowanie stężenia leku; 4) teofilina - monitorowanie poziomu leku; 5) statyny - monitorowanie funkcji nerek oraz mioglobiny. Prawidłowa odpowiedź to:
  8. 66
    wiosna 202679-letnia pacjentka zgłosiła się do poradni geriatrycznej z powodu zaburzeń nastroju z towarzyszącymi zaburzeniami pamięci świeżej. W wywiadzie dwa miesiące temu przebyła OZW STEMI, przyjmuje kwas acetylosalicylowy, klopidogrel, tiazyd, bisoprolol. Po wykonaniu badań obrazowych i laboratoryjnych stwierdzono zaburzenia depresyjne w stopniu umiarkowanym. Do leczenia włączono sertralinę. Biorąc po uwagę wywiad chorobowy i stosowane leczenie wskaż czego można spodziewać się po wdrożonej farmakoterapii:
  9. 70
    wiosna 202675-letnia pacjentka z cukrzycą, napadowym migotaniem przedsionków i przewlekłą chorobą nerek w stadium G4 wg KDIGO. W przypadku zastosowania NOAC lekiem z wyboru będzie:
  10. 73
    wiosna 2026U osoby powyżej 80. roku życia i masie ciała 55 kg, z utrwalonym migotaniem przedsionków oraz przewlekłą chorobą nerek w stadium G3b wg KDIGO, w ramach profilaktyki powikłań zakrzepowo-zatorowych (w tym udaru niedokrwiennego OUN) można zastosować:
  11. 88
    wiosna 2026Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące patogenezy niewydolności serca u osób w podeszłym wieku:
  12. 89
    wiosna 2026W procesie starzenia się obserwuje się następujące zaburzenia funkcji węzła zatokowo-przedsionkowego oraz układu bodźcoprzewodzącego serca:
  13. 98
    wiosna 2026Głównym modyfikowalnym czynnikiem niekorzystnie wpływającym na śmiertelność z powodu schorzeń układu sercowo-naczyniowego u dorosłych jest:
  14. 105
    wiosna 2026Do „nietypowych” objawów ostrego zespołu wieńcowego u starszych pacjentów zalicza się: 1) męczliwość;          2) majaczenie;          3) wzmożoną potliwość; 4) wymioty; 5) niewydolność mięśnia sercowego. Prawidłowa odpowiedź to:
  15. 112
    wiosna 2026Najczęstszym objawem ostrego zespołu wieńcowego u pacjentów w wieku powyżej 75 lat jest:
  16. 21
    jesień 2025Do inhibitorów P-gp, których jednoczasowe stosowanie z NOAC prowadzi do zwiększenia stężenia apiksabanu, dabigatranu i rywaroksabanu w surowicy, a zatem zwiększenia ryzyka wystąpienia krwawienia należy:
  17. 40
    jesień 202577-letnia pacjentka upadła w warunkach domowych z własnej wysokości doznając złamania szyjki kości udowej. Celem oceny stopnia zagrożenia wystąpieniem żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (ŻChZZ) wykorzystano zmodyfikowany model oceny ryzyka ŻChZZ wg Capriniego. Wiek pacjentki stanowi o:
  18. 41
    jesień 202568-letni pacjent przygotowywany jest do zabiegu kolonoskopii w znieczuleniu ogólnym celem endoskopowego usunięcia polipa esicy. Dotychczas leczony był z powodu nadciśnienia tętniczego, cukrzycy typu 2, hiperlipidemii i napadowego migotania przedsionków (przewlekle stosuje NOAC - dabigatran). Poprzednio wykonywane badania laboratoryjne wskazały na uszkodzenie nerek z klirensem kreatyniny 27 ml/min. Na ile godzin przed planowanym badaniem endoskopowym należy odstawić stosowany NOAC?
  19. 57
    jesień 2025Do substancji będących silnymi inhibitorami izoenzymu CYP3A4, których jednoczasowe stosowanie z lekami grupy NOAC (apiksaban i rywaroksaban) prowadzi do zwiększenia stężenia tych leków w surowicy i wiąże się ze zwiększeniem ryzyka wystąpienia krwawienia nie zalicza się:
  20. 93
    jesień 2025Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące migotania przedsionków (AF) u osób w podeszłym wieku:
  21. 94
    jesień 2025Czynnikiem zwiększającym ryzyko powikłań krwotocznych w czasie doustnej terapii przeciwzakrzepowej wg skali HASBLED jest:
  22. 95
    jesień 2025Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące migotania przedsionków (AF) u osób w podeszłym wieku:
  23. 97
    jesień 2025Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące przewlekłych zespołów wieńcowych u chorych w podeszłym wieku:
  24. 98
    jesień 2025U pacjenta w podeszłym wieku z zespołem kruchości i migotaniem przedsionków, leczonego preparatem naparstnicy, wstępną metodą oceny diagnostycznej w chorobie niedokrwiennej serca jest:
  25. 99
    jesień 202576-letnia pacjentka z wyrównanym nadciśnieniem tętniczym, napadowym migotaniem przedsionków, z hipercholesterolemią, z wolem guzkowym w stanie eutyreozy przyjmuje telmisartan 40 mg, nitrendypina 10 mg, atorwastatyna 20 mg, propafenon 150 mg 3 razy dziennie oraz rywaroksaban 20 mg. Ze wskazań endokrynologicznych wymaga wykonania biopsji tarczycy, w związku z tym rywaroksaban należy odstawić na:
  26. 105
    jesień 2025Zgodnie z zaleceniami ESC 2024 stosowanie OAC (doustny antykoagulant) zaleca się bez względu na liczbę punktów w skali CHA2DS-VA u wszystkich chorych z migotaniem przedsionków i współistniejącymi schorzeniami takimi, jak: 1) kardiomiopatia przerostowa; 2) amyloidoza serca; 3) stan po przezcewnikowym wszczepieniu zastawki aortalnej; 4) arytmogenna kardiomiopatia prawokomorowa; 5) miażdżycowe zwężenie tętnic szyjnych. Prawidłowa odpowiedź to:
  27. 106
    jesień 2025Zgodnie z zaleceniami ESC 2024 przy podejmowaniu decyzji o rozpoczęciu doustnego leczenia przeciwkrzepliwego u chorych z migotaniem przedsionków nie uwzględnia się następujących zaleceń dotyczących oceny ryzyka krwawienia:
  28. 108
    jesień 2025Do czynników ryzyka choroby niedokrwiennej serca nie należy:
  29. 109
    jesień 2025U chorego z oszacowanym pośrednim prawdopodobieństwem istotnej choroby wieńcowej przed testem, ocenianym na podstawie płci, wieku, objawów i obecności czynników ryzyka, zaleca się wykonać:
  30. 110
    jesień 2025U 80-letniego chorego za wartość progową normy stężenia dimeru D należy przyjąć wartość powyżej:
  31. 119
    jesień 2025U 80-letniego pacjenta występuje utrwalone migotanie przedsionków z tendencją do szybkiej czynności komór powyżej 100/min z niskim ciśnieniem tętniczym około 100/60 mmHg, cukrzyca typu 2 z wynikiem HbA1c 7% oraz przewlekła choroba nerek z eGFR 40 ml/min./1,73 m2. Kardiolog włączył u pacjenta digoksynę w dawce 0,1 mg 1x dziennie i rywaroksaban w dawce 15 mg 1x dziennie. Pacjent jest leczony metforminą w dawce 500 mg 1x dziennie. Z uwagi na dolegliwości bólowe kręgosłupa pobiera ketoprofen 50 mg 1x dziennie. Zgodnie z kryteriami STOPP w powyższym przypadku za lek potencjalnie niewłaściwy należy uznać:
  32. 120
    jesień 2025Do leków modyfikujących rokowanie w przewlekłych zespołach wieńcowych ze współistniejącym nadciśnieniem tętniczym i hipercholesterolemią nie zalicza się:
  33. 1
    wiosna 202570-letni pacjent z nadciśnieniem tętniczym, leczony warfaryną z powodu utrwalonego migotania przedsionków, z tętniakiem tętnicy środkowej mózgu, objawami udaru niedokrwiennego mózgu od 6,5 godziny. Przed tygodniem przebył ciężkie krwawienie z górnego odcinka przewodu pokarmowego wymagające transfuzji koncentratu krwinek czerwonych, a przed 3 miesiącami udar niedokrwienny mózgu. W badaniu przedmiotowym: ciśnienie tętnicze 200/100 mmHg pomimo podjętego leczenia farmakologicznego w formie dożylnej, INR 1,9. Na podstawie dostępnych informacji, bezwzględnym przeciwwskazaniem do zastosowania leczenia trombolitycznego u tego pacjenta w leczeniu udaru niedokrwiennego mózgu jest: 1) niedawno przebyte krwawienie zagrażające życiu; 2) skurczowe ciśnienie tętnicze 200 mmHg, niereagujące na zastosowane leczenie; 3) tętniak tętnicy środkowej mózgu; 4) czas trwania objawów 6,5 godziny; 5) przebyty w ciągu ostatnich 3 miesięcy udar niedokrwienny mózgu; 6) INR 1,9. Prawidłowa odpowiedź to:
  34. 23
    wiosna 2025Najczęstszym „nietypowym” objawem ostrego zespołu wieńcowego u starszych pacjentów jest:
  35. 107
    wiosna 2025Czynniki uspasabiające do występowania migotania przedsionków u osób w wieku podeszłym to: 1) spożywanie dużych ilości alkoholu; 2) powiększenie lewego przedsionka; 3) przewlekła choroba płuc; 4) nadczynność tarczycy; 5) nadciśnienie tętnicze. Prawidłowa odpowiedź to:
  36. 108
    wiosna 2025Podaj następstwa unieruchomienia u osób starszych: 1) zaparcia; 2) zmniejszone wydzielanie parathormonu; 3) nietolerancja glukozy; 4) żylna choroba zakrzepowo-zatorowa; 5) spadek poziomu cholesterolu HDL. Prawidłowa odpowiedź to:
  37. 110
    wiosna 2025Skala EGSYS to skala używana do:
  38. 10
    jesień 2024W przypadku profilaktyki przeciwzakrzepowej w migotaniu przedsionków, u 83-letniego pacjenta z klirensem kreatyniny wynoszącym 18 ml/min, optymalne leczenie będzie stanowić:
  39. 19
    jesień 2024Zawał prawej komory sugeruje lokalizacja zmian w EKG w następujących odprowadzeniach:
  40. 26
    jesień 2024Stany przeciwzakrzepowe związane z podeszłym wiekiem obejmują następujące zjawiska:
  41. 28
    jesień 2024Wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące leczenia warfaryną chorych w podeszłym wieku:
  42. 29
    jesień 2024Doustne leki przeciwzakrzepowe w porównaniu z warfaryną stosowane w podeszłym wieku:
  43. 30
    jesień 2024Podczas przewlekłego leczenia doustnymi lekami antykoagulacyjnymi (DOAC) istnieje konieczność:
  44. 31
    jesień 2024Rekomendowanym lekiem o najlepszym bilansie ryzyka i korzyści w długotrwałym leczeniu żylnej choroby zatorowo-zakrzepowej u chorych na nowotwór przewodu pokarmowego w podeszłym wieku jest:
  45. 32
    jesień 2024U chorych w podeszłym wieku z wszczepionymi mechanicznymi zastawkami leczeniem z wyboru w profilaktyce zakrzepicy jest:
  46. 33
    jesień 2024U pacjentów w podeszłym wieku z chorobą niedokrwienną serca wymagających leczenia przeciwkrzepliwego:
  47. 35
    jesień 2024Do ograniczeń w stosowaniu, w podeszłym wieku doustnych leków przeciwkrzepliwych (DOAC) nie należą następujące stany:
  48. 47
    jesień 2024Po skutecznym zabiegu ablacji podłoża migotania przedsionków stosowaną uprzednio terapię przeciwzakrzepową należy:
  49. 49
    jesień 2024W populacji geriatrycznej ostry zespół wieńcowy:
  50. 58
    jesień 2024Najczęściej występującą przyczyną niedokrwienia krezki jest:
  51. 74
    jesień 2024Przeprowadzone obserwacje wskazują, że częstą przyczyną dekompensacji w przebiegu niewydolności serca jest: 1) infekcja; 2) hipotonia ortostatyczna; 3) niedokrwienie mięśnia sercowego; 4) niedokrwistość; 5) nieprawidłowa podaż płynów i soli kuchennej. Prawidłowa odpowiedź to:
  52. 83
    jesień 2024Najczęściej spotykanym objawem ostrego zawału serca u osób w wieku powyżej 75 lat jest:
  53. 104
    jesień 2024Do czynników ryzyka incydentów sercowo-naczyniowych w skali CHA2DS2-Va nie należy:
  54. 22
    wiosna 2024Zwiększone ryzyko krwawień u osób w starszym wieku przyjmujących leki przeciwkrzepliwe wynika z: 1) angiopatii amyloidowej związanej z wiekiem; 2) obecności zmian w ścianie naczyń krwionośnych; 3) upośledzenia czynności nerek; 4) zaburzeń czynności płytek krwi; 5) niedożywienia i związanych z nim niedoborów witaminy K. Prawidłowa odpowiedź to:
  55. 29
    wiosna 2024U osób w bardzo podeszłym wieku (powyżej 80. roku życia) z cukrzycą typu 2 i rozpoznaną chorobą sercowo-naczyniową, obciążonych dużym ryzykiem kardiologicznym docelowym przedziałem wartości hemoglobiny A1c jest:
  56. 30
    wiosna 2024Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące profilaktyki zakrzepowo-zatorowej w migotaniu przedsionków u osób w bardzo podeszłym wieku (80-90 lat):
  57. 31
    wiosna 2024U osób w późnej starości, wymagających wtórnej profilaktyki zdarzeń zakrzepowo-zatorowych, dawki bezpośrednich doustnych leków przeciwkrzepliwych należy w porównaniu z osobami młodszymi, zwykle:
  58. 32
    wiosna 2024Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące leczenia przeciwkrzepliwego pacjentów w późnej starości:
  59. 35
    wiosna 2024Najmniejszy wpływ na ryzyko choroby niedokrwiennej serca u pacjentów w podeszłym wieku odgrywa:
  60. 77
    wiosna 2024U chorych z zakrzepowo-zatorowym nadciśnieniem płucnym (ZZNP) i zespołem antyfosfolipidowym w leczeniu przeciwkrzepliwym lekiem z wyboru jest:
  61. 78
    wiosna 2024Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące zatorowości płucnej (ZP):
  62. 88
    wiosna 2024Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące stosowania leków przeciwkrzepliwych u osób w podeszłym wieku: 1) w celu zmniejszenia ryzyka krwawienia z górnego odcinka przewodu pokarmowego podczas podwójnego lub potrójnego leczenia przeciwkrzepliwego (OAC) i przeciwpłytkowego powinno się włączyć IPP (preferowany pantoprazol) i odstawić go po przejściu na monoterapię OAC; 2) u chorych z chorobą nowotworową w profilaktyce ŻChZZ preferowane są heparyny drobnocząsteczkowe w zmniejszonych dawkach; 3) w zespole kruchości preferowane są VKA zamiast DOAC; 4) stosowanie DOAC wiąże się z mniejszym pogorszeniem funkcji poznawczych; 5) u chorego z AF i z reumatycznym zwężeniem zastawki mitralnej preferuje się VKA. Prawidłowa odpowiedź to:
  63. 90
    wiosna 2024Najistotniejszym powikłaniem migotania przedsionków jest możliwość wystąpienia:
  64. 91
    wiosna 2024U osób z potwierdzonymi wskazaniami do przewlekłego leczenia przeciwzakrzepowego leki z grupy antagonistów witaminy K pozostają lekami z wyboru u osób:
  65. 93
    wiosna 2024U osoby z utrwalonym migotaniem przedsionków oraz przebytym przed laty ostrym zespołem wieńcowym w leczeniu należy zastosować:
  66. 120
    wiosna 2024Do czynników ryzyka incydentów sercowo-naczyniowych w skali CHA2DS2-Vasc nie należy:
  67. 57
    jesień 2023U pacjenta przyjmującego warfarynę z powodu utrwalonego migotania przedsionków stwierdzono wartość INR 8,1 bez objawów krwawienia. Wskaż właściwe postępowanie:
  68. 58
    jesień 2023Do leków nasilających działanie przeciwkrzepliwe VKA zalicza się: 1) simwastatynę; 2) amiodaron; 3) spironolakton; 4) karbamazepinę; 5) klarytromycynę. Prawidłowa odpowiedź to:
  69. 90
    jesień 2023Wskaż związane z wiekiem zmiany strukturalne i czynnościowe układu krążenia: 1) wzrost maksymalnej częstości pracy serca i zaburzenia kurczliwości mięśnia sercowego w odpowiedzi na stymulację beta-adrenergiczną; 2) ograniczenie zdolności do zwiększenia pojemności minutowej serca; 3) przerost lewego przedsionka w następstwie wzrostu ciśnienia końcowo-rozkurczowego w lewej komorze; 4) wzrost zawartości śródmiąższowego kolagenu i przerost miocytów; 5) wzrost częstości występowania bloków przedsionkowo-komorowych i bloków pęczka Hisa w wyniku zwłóknienia węzła zatokowo-przedsionkowego, węzła przedsionkowo-komorowego i układu przewodzącego serca. Prawidłowa odpowiedź to:
  70. 95
    jesień 2023Zmodyfikowane kryteria laboratoryjne klasyfikacyjne zespołu antyfosfolipidowego to obecność: 1) w surowicy przeciwciał fosfolipidowych po postacią antykoagulantu toczniowego (LAC) oznaczonego min. 2x w odstępie min. 12 tygodni; 2) w surowicy przeciwciał fosfolipidowych po postacią antykoagulantu toczniowego (LAC) oznaczonego min. 3x w odstępie min. 8 tygodni; 3) przeciwciał antykardiolipinowych (aCL) w surowicy lub osoczu w klasie IgG i/lub IgM oznaczonych metodą ELISA w średnim lub wysokim mianie tj. >40 GPL lub MPL albo >99 percentyla oznaczonych min.2x w dostępie min. 12 tygodni; 4) przeciwciał anty-β2-GPI w klasie IgG i/lub IgM w surowicy lub osoczu oznaczonych metodą ELISA w mianie >99 percentyla min. 2x w odstępie co najmniej 12 tygodni; 5) przeciwciał anty-β2-GPI w klasie IgG i/lub IgM w surowicy lub osoczu oznaczonych metodą ELISA w mianie >99 percentyla min. 3x w odstępie co najmniej 10 tygodni. Prawidłowa odpowiedź to:
  71. 100
    jesień 2023Leki mogące wywołać zaburzenia rytmu serca i mechanizmy do tego przyczyniające się to: 1) hydrochlorotiazyd - mechanizm - hipokaliemia; 2) deksametazon - mechanizm - hiperkaliemia; 3) siarczan magnezu - mechanizm - zmiany w przewodnictwie przedsionkowym; 4) pseudoefedryna - mechanizm - stymulacja adrenergiczna; 5) donepezil - mechanizm - stymulacja wazalna. Prawidłowa odpowiedź to:
  72. 114
    jesień 2023Wskaż lek mogącymi wywołać arytmię u seniorów: 1) digoksyna; 2) pseudoefedryna; 3) sildenafil; 4) donepezil; 5) siarczan magnezu. Prawidłowa odpowiedź to:
  73. 5
    wiosna 2023U chorego ze świeżym udarem niedokrwiennym mózgu, bez rozwarstwienia aorty, świeżego zawału serca, obrzęku płuc, encefalopatii nadciśnieniowej lub ostrej niewydolności nerek, który nie kwalifikuje się do leczenia trombolitycznego nie rozpoczyna się leczenia hipotensyjnego, jeśli wartości RR wynoszą:
  74. 11
    wiosna 2023Skala EGSYS (Evaluation of Guidelines in Syncope Study Score) jest prostym testem przesiewowym różnicującym grupy wysokiego i niskiego ryzyka wystąpienia omdlenia kardiogennego. Wskaż uwzględnione w skali czynniki zwiększające prawdopodobieństwo wystąpienia omdlenia kardiogennego: 1) omdlenie wysiłkowe; 2) kołatanie serca przed omdleniem; 3) przerost lewej komory serca; 4) omdlenie w pozycji leżącej; 5) objawy zapowiadające z układu autonomicznego. Prawidłowa odpowiedź to:
  75. 12
    wiosna 2023Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące tętniaka aorty brzusznej: 1) tętniaka aorty brzusznej należy uwzględnić w diagnostyce różnicowej bólów brzucha u wszystkich pacjentów powyżej 60. roku życia; 2) pęknięcie tętniaka aorty brzusznej należy uwzględnić w diagnostyce różnicowej ostrego bólu pleców u każdej osoby w starszym wieku; 3) do klasycznych objawów pęknięcia tętniaka zalicza się nagły wzrost wartości ciśnienia tętniczego; 4) częstym objawem pęknięcia tętniaka aorty brzusznej jest krwinkomocz; 5) podstawowym celem wczesnego postępowania w przypadku pęknięcia tętniaka jest stabilizacja stanu pacjenta poprzez poprzeczne zaklemowanie lub balonikowanie aorty. Prawidłowa odpowiedź to:
  76. 61
    wiosna 2023Wiek, jako czynnik modyfikujący dawkowanie doustnych leków przeciwkrzepliwych niebędących antagonistami witaminy K (NOAC) u pacjentów z niezastawkowym migotaniem przedsionków:
  77. 63
    wiosna 2023Pacjent lat 79 z dobrze kontrolowanym nadciśnieniem tętniczym i utrwalonym migotaniem przedsionków, leczony przewlekle doustnymi lekami przeciwkrzepliwymi niebędącymi antagonistami witaminy K (NOAC), jest kwalifikowany do endoskopowej polipektomii jelita grubego w warunkach szpitalnych. W ramach przygotowania okołozabiegowego, u pacjenta należy:
  78. 74
    wiosna 2023Do poradni zgłosiła się 80-letnia kobieta z powodu pierwszego w życiu epizodu bólu po lewej stronie klatki piersiowej, który wystąpił rano, w spoczynku, nie nasilał się przy oddychaniu i ustąpił po 4 godzinach. Ból miał charakter gniotący, promieniował do obu kończyn górnych. Pacjentka była leczona z powodu niedoczynności tarczycy L-tyroksyną w dawce 75 µg/d, cukrzycy typu 2 metforminą w dawce 2 razy 850 mg, nadciśnienia tętniczego ramiprylem w dawce 5 mg/d oraz z powodu napadowego migotania przedsionków przyjmowała apiksaban 2 × 2,5 mg. Wartości ciśnienia tętniczego i glikemii były wyrównane, bez cech niewydolności nerek. W wykonanym zapisie EKG lekarz stwierdził: rytm zatokowy około 60/min, pojedyncze przedwczesne pobudzenia przedsionkowe, oś serca pośrednia, QRS nieposzerzone, obniżenie odcinka ST o 0,5-1 mm w odprowadzeniach: III, aVF, V4, V5, V6. Po wysunięciu podejrzenia ostrego zespołu wieńcowego bez uniesienia odcinka ST, oczekując na przyjazd wezwanego pogotowia ratunkowego, lekarz powinien podać pacjentce:
  79. 79
    wiosna 2023Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące działań niepożądanych leków sercowo-naczyniowych: 1) ACEI zwiększają ryzyko hipokaliemii, hipotensji, ostrego uszkodzenia nerek; 2) amiodaron może powodować włóknienie płuc, zaburzenia czynności wątroby, niedoczynność lub nadczynność tarczycy; 3) cilostazol może powodować tachyarytmie, hipotensję; 4) diuretyki tiazydowe i pętlowe mogą powodować hipokaliemię, hiponatremię, hiperglikemię i hiperurykemię; 5) blokery wapnia niedihydropirydynowe mogą powodować bradykardię, blok AV, hipotensję. Prawidłowa odpowiedź to:
  80. 82
    wiosna 2023Czynnikiem ryzyka toksyczności digoksyny nie jest:
  81. 84
    wiosna 2023Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące zalecanego dawkowania leków stosowanych w ostrej niewydolności serca: 1) nitrogliceryna - dawka początkowa 10-20 µg/min, dawka docelowa 200 µg/min; 2) diazotan izosorbidu - dawka początkowa 1 mg/h, dawka docelowa 10 mg/h; 3) nitroprusydek sodu - dawka początkowa 0,3 µg/kg m.c./min, dawka docelowa 5 µg/kg m.c./min; 4) nitrogliceryna - dawka początkowa 30-40 µg/min, dawka docelowa 400 µg/min; 5) diazotan izosorbidu - dawka początkowa 4 mg/h, dawka docelowa 20 mg/h. Prawidłowa odpowiedź to:
  82. 90
    wiosna 2023Kwalifikując pacjentów z chorobą sercowo-naczyniową lub obciążonych czynnikami ryzyka sercowo-naczyniowego (w tym w wieku ≥65 lat) lub z objawami sugerującymi chorobę sercowo-naczyniową, do operacji pozasercowej (OPS) związanej z pośrednim ryzykiem np. operacji stawu biodrowego, zaleca się: 1) przedoperacyjne wykonanie 12-odprowadzeniowego EKG; 2) pomiar stężenia troponiny sercowej T lub I metodą o wysokiej czułości (hs-cTn T lub I) przed operacją; 3) pomiar stężenia troponiny sercowej T lub I metodą o wysokiej czułości (hs-cTn T lub I) w 24 i 48 godzin po operacji; 4) rozważenie pomiaru stężenia BNP lub NT-proBNP przed operacją; 5) zawsze wykonanie badania echokardiograficznego przezklatkowego. Prawidłowa odpowiedź to:
  83. 92
    wiosna 2023W przypadku objawów ostrej niewydolności serca u pacjenta w starszym wieku leczenie obejmuje: 1) diuretyki pętlowe; 2) leki rozszerzające naczynia; 3) CPAP - ciągłe dodatnie ciśnienie w drogach oddechowych; 4) opioidy; 5) tlen o wysokim przepływie. Prawidłowa odpowiedź to:
  84. 108
    wiosna 2023W stanowisku Heart Failure Association of the European Society of Cardiology z 2021 r. wyróżniono niewydolność serca z poprawą frakcji wyrzutowej (LVEF), definiowaną jako tą, w której leczeniem udało się poprawić LVEF:
  85. 109
    wiosna 2023Zgodnie z uniwersalną definicją niewydolności serca warunki do jej rozpoznania obejmują: 1) występowanie typowych objawów niewydolności serca, m.in. nietolerancji wysiłku fizycznego; 2) zwiększone stężenie peptydów natriuretycznych w surowicy lub występowanie zastoju narządowego; 3) występowanie typowych objawów niewydolności serca w przeszłości, przed podjęciem leczenia. Prawidłowa odpowiedź to:
  86. 112
    wiosna 2023Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące stosowania statyn u chorych w podeszłym wieku:
  87. 115
    wiosna 2023Wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące stosowania digoksyny u chorych w podeszłym wieku:
  88. 118
    wiosna 2023Do tzw. „złotej czwórki” w farmakoterapii niewydolności serca z obniżoną frakcją wyrzutową lewej komory stosowanej po uzyskaniu stabilizacji hemodynamicznej (konwersji w fenotyp ciepły/suchy) należą niżej wymienione, z wyjątkiem:
  89. 6
    jesień 2017Wskaż fałszywe stwierdzenie:
  90. 7
    jesień 2017Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące możliwości leczenia ostrej niewydolności serca u starszego pacjenta:
  91. 29
    jesień 2017Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące stenozy aortalnej (SA) w starszym wieku:
  92. 68
    jesień 2017Wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące warunków usposabiających do powstania zakrzepicy żył głębokich u chorych w starszym wieku:
  93. 92
    jesień 2017Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące wad zastawkowych serca:
  94. 120
    jesień 201793-letnia pacjentka, dotąd nie leczona, zgłosiła się do geriatry zaniepokojona podwyższonym stężeniem LDL cholesterolu = 191 mg/dl. Nie odczuwa żadnych dolegliwości. Funkcje poznawcze znakomicie zachowane, test wstań i idź = 12 sekund. Geriatra powinien:
  95. 1
    wiosna 2017Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące migotania przedsionków u osób wiekowo starszych:
  96. 2
    wiosna 2017Który parametr nie jest uwzględniany w skali CHA2DS2VASc, służącej do oceny ryzyka wystąpienia udaru niedokrwiennego mózgu u pacjentów z migotaniem przedsionków niezwiązanym z wadą zastawkową?
  97. 3
    wiosna 2017Które stwierdzenia dotyczące choroby niedokrwiennej serca u osób wiekowo starszych są prawdziwe? 1) po 75 r.ż. więcej osób chorujących na chorobę wieńcową to kobiety; 2) ok. 70% chorych geriatrycznych ma minimum 1 zwężenie krytyczne; 3) większość chorych zgłasza typowe bóle wieńcowe; 4) u ok. 50% chorych po 75 r.ż. stwierdza się chorobę trójnaczyniową; 5) próba wysiłkowa na bieżni jest często niediagnostyczna z powodu mniejszej fizycznej wydolności wysiłkowej; 6) wszystkim pacjentom geriatrycznym zaleca się rewaskularyzację (PCI, CABG) w stabilnej chorobie wieńcowej, ponieważ przedłuża ono przeżycie; 7) choroba wieńcowa u osób wiekowo starszych często przebiega nietypowo, np. bezbólowo, pod postacią duszności, zwiększenia ryzyka upadków. Prawidłowa odpowiedź to:
  98. 5
    wiosna 2017Spośród niżej wymienionych wskaż substancje, które poprzez wydłużenie odstępu QT mogą przyczynić się do komorowych zaburzeń rytmu serca u osób wiekowo starszych: 1) amiodaron; 2) donepezil; 3) haloperidol; 4) cyprofloksacyna; 5) citalopram; 6) escitalopram; 7) cisapryd. Prawidłowa odpowiedź to:
  99. 50
    wiosna 2017Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące niewydolności serca: 1) wszystkich pacjentów z niewydolnością serca po 65. roku życia należy leczyć tak samo, wg wytycznych Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego; 2) stosując statyny w prawokomorowej niewydolności serca należy zachować ostrożność; 3) czas eliminacji digoksyny z ustroju nie zmienia się z wiekiem; 4) monitorowanie kaliemii powinno być częstsze po włączeniu oraz modyfikacji dawki inhibitorów ACE i/lub antagonistów aldosteronu; 5) podstawą leczenia niewydolności serca w podeszłym wieku jest ACE inhibitor lub antagonista receptora AT dla angiotensyny II, β-bloker i diuretyk. Prawidłowa odpowiedź to:
  100. 52
    wiosna 2017Wskaż prawdziwe zdania: 1) leki przeciwdepresyjne mogą spowodować arytmię, bloki serca, nasilić hipotonię, zaparcia, pogorszyć oddawanie moczu, przebieg jaskry; 2) preparaty Ginkgo biloba, często stosowane przez osoby w wieku podeszłym zwiększają efekt przeciwzakrzepowy NLPZ, warfaryny, tiklopidyny; 3) preparaty dziurawca modyfikują metabolizm wielu leków, najczęściej wzmacniając ich działanie; 4) amiodaron, chinolony, metronidazol, statyny hamują metabolizm doustnych antykoagulantów w konsekwencji zwiększając efekty ich działania. Prawidłowa odpowiedź to:
  101. 71
    wiosna 2017Chory 70-letni z nadciśnieniem tętniczym, z klirensem kreatyniny 70 ml/ min, otrzymuje dabigatran z powodu niezastawkowego migotania przedsionków. Ma zaplanowany zabieg stomatologiczny usunięcia 2 zębów. Jakie powinno być postępowanie u tego chorego? 1) dabigatran należy odstawić na 72 godziny przed ekstrakcją zębów; 2) zdecydowanie przeciwwskazana jest terapia pomostowa heparyną drobnocząsteczkową; 3) po zabiegu można zalecić płukanie kwasem traneksamowym; 4) założenie szwów nie zmniejsza ryzyka krwawienia; 5) po upływie 24 godzin od ekstrakcji zębów można wrócić do leczenia dabigatranem. Prawidłowa odpowiedź to:
  102. 86
    wiosna 2017Postępowanie, które należy zastosować w terapii przewlekłej zastoinowej niewydolności serca (PNS) u pacjenta w wieku podeszłym, przy uwzględnieniu potencjalnych przeciwwskazań i działań niepożądanych to wszystkie poniższe, z wyjątkiem:
  103. 110
    wiosna 2017Kobieta lat 82 z nadciśnieniem tętniczym, chorobą niedokrwienną serca, niewydolnością serca i przewlekłą chorobą nerek (GFR < 45 ml/min/1,73 m2) w leczeniu otrzymuje: amlodypinę 5 mg, kwas acetylosalicylowy 75 mg, bisoprolol 2,5 mg, atorwastatynę 20 mg, spironolakton 25 mg. Do leczenia włączono inhibitor enzymu konwertującego. Ryzyko hiperkaliemii u tej pacjentki zwiększa:
  104. 34
    jesień 2016W skali HAS-BLED służącej do oceny ryzyka krwawienia u pacjentów z migotaniem przedsionków zawarte są następujące elementy: 1) nadciśnienie tętnicze; 2) przebyty udar; 3) nadciśnienie tętnicze z wartościami ciśnienia skurczowego powyżej 160 mmHg; 4) nieprawidłowa funkcja nerek z poziomem kreatyniny > 2,26 mg/dl; 5) jednoczesne przyjmowanie leków przeciwpłytkowych lub niesteroidowych leków przeciwzapalnych. Prawidłowa odpowiedź to:
  105. 56
    jesień 201667-letni pacjent leczony z powodu przewlekłej niewydolności serca- klasa III wg NYHA, nadciśnienia tętniczego, migotania przedsionków (leczony warfaryną), choroby niedokrwiennej serca - przebyty zawał z implantacją stentu, cukrzycy - metformina i glimepiryd. Przed kilkoma laty przebył udar niedokrwienny mózgu z niedowładem połowiczym lewostronnym. Pomimo stosowania leków w tym: torasemid, peryndopril, amlodypina- stwierdzono narastające cechy niewydolności krążenia, zmienne wartości INR oraz epizody hipoglikemii. Z uwagi na bóle neuropatyczne kończyn dolnych w przebiegu polineuropatii cukrzycowej leczony tramadolem +paracetamol (37,5 + 325 mg), 3-4 tabletki dziennie oraz karbamazepiną w tabletkach o zmodyfikowanym uwalnianiu w dawce 3x 400 mg. Niepowodzenia terapeutyczne w postaci narastających cech niewydolności krążenia, zmiennych wartości INR, zawrotów głowy mogą być spowodowane:
  106. 65
    jesień 2016U 80-letniej pacjentki, która uzyskała w skali ADL 6 punktów, z utrwalonym migotaniem przedsionków, GFR 20 ml/min, w skali CHA2DS2-VASc5 pkt, jako leczenie przeciwkrzepliwe należy zaproponować:
  107. 71
    jesień 2016Do klinicznych konsekwencji starzenia się układu sercowo-naczyniowego należy zwiększone ryzyko występowania choroby niedokrwiennej serca. Wynika ono ze: 1) zmniejszenia ciśnienia rozkurczowego; 2) zmniejszenia przepływu wieńcowego; 3) zwiększonego zapotrzebowania na tlen w wyniku wzrostu ciśnienia skurczowego; 4) sztywności aorty prowadzącej do wzrostu ciśnienia skurczowego; 5) zwiększenia ciśnienia tętna. Prawidłowa odpowiedź to:
  108. 80
    jesień 2016U pacjenta z przewlekłą niewydolnością serca i chorobą tętnic obwodowych objawiającą się chromaniem przestankowym o dystansie 250 m należy zastosować: 1) kwas acetylosalicylowy; 2) klopidogrel; 3) statynę; 4) pentoksyfilinę; 5) cilostazol. Prawidłowa odpowiedź to:
  109. 81
    jesień 2016U pacjenta z bezobjawowym tętniakiem aorty brzusznej poniżej odejścia tętnic nerkowych o średnicy 5 cm należy wykonać:
  110. 84
    jesień 2016Pacjent w wieku 75 lat zgłasza duszność pojawiającą się przy wchodzeniu po schodach, pacjent musi co pół piętra zatrzymywać się, aby zaczerpnąć tchu. W wywiadzie występuje utrwalone migotanie przedsionków, rok temu pacjent przebył zawał serca. W badaniu przedmiotowym czynność serca niemiarowa ok. 100/min, niewielkie obrzęki wokół kostek, ciśnienie tętnicze 160/100 mmHg. W echokardiografii odcinkowe zaburzenia kurczliwości lewej komory, frakcja wyrzutowa lewej komory 35%. Który z poniższych leków nie jest wskazany u tego pacjenta?
  111. 89
    jesień 2016W ocenie wczesnych etapów niewydolności serca u osób starszych badaniem pozwalającym na ocenę okresu bezobjawowego jest:
  112. 113
    jesień 2016Wskaż fałszywe stwierdzenia dotyczące choroby niedokrwiennej serca u osób wiekowo starszych: 1) częściej niż w populacji wiekowo młodszej obserwuje się występowanie zawałów bezbólowych (do 50%); 2) po 75 r.ż częstość występowania choroby niedokrwiennej serca jest większa u kobiet, niż u mężczyzn; 3) w stosunku do młodszych grup wiekowych rzadsza jest nietypowa manifestacja kliniczna choroby niedokrwiennej serca; 4) u kobiet wiekowo starszych częściej niż u mężczyzn obserwuje się bóle spoczynkowe; 5) mniejsza jest czułość elektrokardiograficznej próby wysiłkowej w stosunku do osób wiekowo młodszych. Prawidłowa odpowiedź to:
  113. 4
    wiosna 2016Popijanie przez pacjenta pobieranych leków sokiem z grapefruita ma znacznie dla nasilenia efektu: 1) simwastatyny; 2) atorwastatyny; 3) kodeiny; 4) felodypiny; 5) midazolamu. Prawidłowa odpowiedź to:
  114. 25
    wiosna 2016Kliniczne czynniki rokownicze zwiększonego okołooperacyjnego ryzyka sercowego o dużym znaczeniu to: 1) istotne zaburzenia rytmu serca; 2) ciężkie zastawkowe choroby serca; 3) niewydolność nerek; 4) przebyty zawał mięśnia sercowego; 5) zdekompensowana niewydolność krążenia. Prawidłowa odpowiedź to:
  115. 31
    wiosna 2016U pacjenta z zawałem mięśnia sercowego podczas osłuchiwania klatki piersiowej stwierdzono obecność III tonu serca i rzężeń nad polami płucnymi poniżej łopatek. Wg klasyfikacji Killipa-Kimballa u tego pacjenta występuje ostra niewydolność serca w stopniu:
  116. 32
    wiosna 2016Do związanych ze starzeniem się zmian w układzie sercowo-naczyniowym zalicza się wszystkie poniższe, z wyjątkiem:
  117. 37
    wiosna 2016Największe ryzyko wydłużenia ostępu QT w zapisie EKG wystąpi u chorego przyjmującego następujący zestaw leków:
  118. 38
    wiosna 2016U 68-letniego chorego z wyrównanym farmakologicznie nadciśnieniem tętniczym, przyjmującego przewlekle rywaroksaban z powodu niezastawkowego migotania przedsionków, z klirensem kreatyniny 60 ml/min, przygotowywanego do operacji zaćmy, należy odstawić doustny antykoagulant przed planowanym zabiegiem:
  119. 46
    wiosna 2016Mężczyzna lat 81 z cukrzycą, po zawale serca, z przewlekłą niewydolnością serca i migotaniem przedsionków w leczeniu stosuje kwas acetylosalicylowy 75 mg, bisoprolol 2,5 mg/d, lizynopryl 5 mg/d, torasemid 5 mg, metforminę 1000 mg/d, suplementację potasu oraz warfarynę 5 mg. Mieszka z synem i jego rodziną, synową i dwojgiem uczęszczających do przedszkola wnuków w wieku 3 lata i 4,5 roku. Lekarz zalecił mu szczepienie przeciwko grypie. Czynnikami ryzyka zachorowania na grypę i gorszego rokowania w przypadku zachorowania na grypę u tego mężczyzny są:
  120. 50
    wiosna 2016U mężczyzny lat 70 z nadciśnieniem tętniczym, po zawale serca 4 lata temu przed rokiem rozpoznano cukrzycę typu 2. W leczeniu stosuje zofenopryl 15 mg/dobę, hydrochlorotiazyd 25 mg/d z suplementacją potasu, bisoprolol 2,5 mg/dobę, atorwastatynę 20 mg/d oraz metforminę 1000 mg/d. Mężczyzna jest krążeniowo wydolny, w badaniu echokardiograficznym frakcja wyrzutowa lewej komory wynosi 50%. W okresowej kontroli stwierdzono stężenie hemoglobiny glikowanej 8,2%. Docelową wartością hemoglobiny glikowanej u tego chorego jest:
  121. 51
    wiosna 2016Mężczyzna lat 76, po dwóch zawałach serca w 2006 i 2012 roku, z niewydolnością serca w III klasie NYHA, samodzielny, leczony jest kwasem acetylosalicylowym 75 mg, bisoprololem 5 mg, lisinoprilem 20 mg/d, furosemidem 160 mg/dobę w dawkach podzielonych, spironolaktonem 50 mg/d. Ciśnienie tętnicze utrzymuje się w granicach 105-120/65-80 mmHg, częstotliwość rytmu serca 55-60/min. Utrzymują się obrzęki stóp i podudzi. W EKG rytm zatokowy miarowy, blok lewej odnogi pęczka Hisa z szerokością zespołów QRS 130ms. W badaniu echokardiograficznym frakcja wyrzutowa lewej komory serca 30%. Najkorzystniejszym dla chorego postępowaniem, które należy rozważyć to:
  122. 52
    wiosna 2016Kobieta lat 89 po złamaniu szyjki kości udowej i alloplastyce prawego stawu biodrowego przed 15 laty, po udarze mózgu 10 lat temu z porażeniem kończyn prawych i afazją, leczona z powodu nadciśnienia tętniczego i przewlekłej niewydolności serca, od 3 lat jest osobą przewlekle leżącą. Aktualnie jest krążeniowo wyrównana, w EKG rytm zatokowy miarowy 74/min., bez zmian niedokrwiennych. W leczeniu otrzymuje: perindopryl 5 mg, metoprolol 25 mg, kwas acetylosalicylowy 75 mg, okresowo paracetamol lub tramadol z powodu bólów kośca. Zgodnie z wytycznymi profilaktyki i leczenia żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej w leczeniu tej pacjentki:
  123. 56
    wiosna 2016Wskaż nieprawidłowe twierdzenie dotyczące stosowania digoksyny:
  124. 67
    wiosna 201685-letni chory zgłosił się do lekarza z powodu powtarzających się w ciągu ostatnich 2 tygodni zasłabnięć, bez towarzyszących objawów dodatkowych. Pacjent leczył się od wielu lat z powodu nadciśnienia tętniczego (perindopril, indapamid), cukrzycy typu 2 (glimepiryd), choroby niedokrwiennej serca (bisoprolol, kwas acetylosalicylowy), choroby zwyrodnieniowej stawów kolanowych (paracetamol, ostatnio- niesterydowe leki przeciwzapalne). Pacjent bez zaburzeń funkcji poznawczych, z wyrównanym nastrojem. W badaniu przedmiotowym nie stwierdzano istotnych nieprawidłowości. RR-na leżąco- 135/80 mmHg, po pionizacji - 125/75 mmHg. W EKG- normogram, rytm zatokowy 72/min. Wyniki podstawowych badań laboratoryjnych (morfologia krwi obwodowej, jonogram, parametry wątrobowe, nerkowe) prawidłowe. Kontroluje tylko glikemię na czczo, ostatnie wartości - 70 mg/dl; 85 mg/dl; 79 mg/dl; 91 mg/dl, 104 mg/dl. hTSH=2,5 mIU/ml, poziom Hb A1c = 5,4%. Rozważając przyczynę zgłaszanych przez chorego objawów w pierwszej kolejności uwzględnić należałoby następujące rozpoznanie:
  125. 98
    wiosna 2016U pacjenta 91-letniego przewlekle chorującego na nadciśnienie tętnicze, chorobę niedokrwienną serca z bradykardią, cukrzycę t.2, u którego aktualnie rozpoznano chorobę Alzheimera w średnim stopniu nasilenia, postępowaniem z wyboru jest: 1) odstąpienie od terapii inhibitorami esterazy acetylocholinowej i memantyną ze względu na wiek; 2) odstąpienie od terapii inhibitorami esterazy acetylocholinowej ze względu na przeciwwskazania do terapii; 3) włączenie bezpiecznej dla pacjenta terapii poprawiającej krążenie mózgowe, np. preparaty ginko biloba lub piracetam (zwłaszcza wobec naczyniowych czynników ryzyka otępienia w wywiadzie); 4) włączenie leczenia inhibitorami esterazy acetylocholinowej jako najbardziej skutecznego rodzaju terapii; 5) włączenie leczenie memantyną w zredukowanej dawce. Prawidłowa odpowiedź to:
  126. 112
    wiosna 201687-letnia kobieta leczona przez kardiologa, po zastąpieniu nebiwololu przez digoksynę zaczęła skarżyć się na drżenie rąk utrudniające jej picie porannej kawy. W spoczynku drżenie rąk nie występuje. Geriatra powinien:
  127. 118
    wiosna 201693-letnia pacjentka, dotąd nie leczona, zgłosiła się do geriatry zaniepokojona podwyższonym stężeniem LDL cholesterolu 191 mg/dl. Nie odczuwa żadnych dolegliwości. Funkcje poznawcze znakomicie zachowane, test wstań i idź = 12 sekund. Geriatra powinien:
  128. 6
    jesień 2015Lekiem przeciwpłytkowym nie jest:
  129. 12
    jesień 2015Czynnikiem związanym z dużym ryzykiem żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej jest:
  130. 13
    jesień 2015Do czynników związanym z małym ryzykiem żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej należą niżej wymienione, z wyjątkiem:
  131. 19
    jesień 2015Rywaroksaban w dawce 2,5 mg jest wskazany:
  132. 60
    jesień 2015Pacjentka lat 72 została przywieziona do Szpitalnego Oddziału Ratunkowego z domu przez Pogotowie Ratunkowe z powodu napadu kołatania serca połączonego ze znacznym osłabieniem, nasilonymi potami i zawrotami głowy. Kołatanie serca wystąpiło przed ok. 3 godzinami. Dotychczas chorowała na nadciśnienie tętnicze, przyjmowała perindopril 5 mg rano, jednak ostatnio wartości ciśnienia były podwyższone mimo stosowanego leku. Odchylenia w badaniu przedmiotowym: skóra zimna, spocona, czynność serca niemiarowa ok. 130/min, słyszalny szmer skurczowy nad zastawką mitralną, ciśnienie tętnicze 80/50 mmHg, żylaki na podudziach, tętno obwodowe słabo wypełnione, częstość ok. 70/min. W EKG brak załamków P, zespoły QRS występują nieregularnie z częstością ok. 130/min, odcinek ST w normie. Wyniki badań laboratoryjnych: Hb 12,1 g/dl, Ht 34%, RBC 3,5 mln/l, WBC 8,6 tys/l, PLT 280 tys/l, troponina I poniżej progu detekcji, Na 141 mmol/l; K 3,7 mmol/l; kreatynina 0,7 mg/dl, TSH 0,1 mIU/l. Trzykrotna próba kardiowersji elektrycznej nie doprowadziła do umiarowienia czynności serca. U opisanej pacjentki należy zastosować: 1) amiodaron; 2) digoksynę; 3) metoprolol; 4) werapamil; 5) warfarynę; 6) aspirynę. Prawidłowa odpowiedź to:
  133. 102
    jesień 2015Parametrami uwzględnianymi w ocenie ryzyka krwawienia u chorych z migotaniem przedsionków w skali HAS-BLED są: 1) nadciśnienie tętnicze; 2) nieprawidłowa czynność nerek lub wątroby; 3) udar mózgu; 4) krwawienie; 5) niestabilne wartości INR; 6) podeszły wiek (> 65 lat); 7) przyjmowane leki lub alkohol. Prawidłowa odpowiedź to:
  134. 114
    jesień 2015Do oceny stopnia zaawansowania miażdżycy zarostowej tętnic kończyn dolnych służy skala:
  135. 120
    jesień 2015Mężczyzna po przebytym zawale serca, przyjmuje rosuwastatynę. W dniu 90 urodzin, z powodu infekcji dróg oddechowych włączono ciprofloksacynę, następnego dnia pojawił się ból przyczepów mięśniowych, istotnie utrudniający chodzenie, stwierdzono dwukrotne zwiększenie aktywności kinazy kreatyniny i transaminazy alaninowej. Należy:
  136. 3
    wiosna 2015Niezastawkowe napadowe migotanie przedsionków u 72-letniej pacjentki obciążonej nadciśnieniem tętniczym i przebytym zawałem serca jest wskazaniem do stosowania następującego leczenia przeciwkrzepliwego i przeciwpłytkowego:
  137. 13
    wiosna 2015Populacja starszych chorych ze stabilną chorobą wieńcową jest szczególna, gdyż:
  138. 18
    wiosna 201578-letni mężczyzna, z wieloletnim nadciśnieniem w wywiadzie, zgłosił się do poradni nadciśnieniowej celem kontroli i przedłużenia leczenia. Przewlekle otrzymuje dihidropirydynowy bloker wapniowy oraz diuretyk tiazydopodobny. W trakcie wizyty przyznał, że 2 tygodnie temu upadł i od tego czasu czuje się nieco słabszy. Podaje, że w trakcie upadku nie stracił przytomności, nie doznał urazu głowy. Ciśnienie w trakcie wizyty wynosiło 136/84 mmHg. Nie stwierdzono cech niewydolności serca. Wykonana próba ortostatyczna była ujemna, podobnie próba Romberga oraz objawy ogniskowe. W EKG stwierdzono RZM 60/min, blok przedsionkowo-komorowy (a-v) I stopnia, bez cech niedokrwienia. W badaniach laboratoryjnych stwierdzono: morfologia krwi prawidłowa, TSH w normie, Na - 140 mmol/l, K - 4,0 mmol/l. Które z poniższych danych stanowi podstawę podjęcia dalszej diagnostyki u tego chorego?
  139. 26
    wiosna 201573-letni mężczyzna jest zadowolony ze skuteczności leczenia chromania przestankowego. Pali o połowę mniej papierosów, które podobnie jak inne zakupy od miesiąca dostarcza mu do domu kierowca z supermarketu. Nie wychodzi na spacery z obawy przed przeziębieniem, ale dużo chodzi po własnym mieszkaniu. Geriatra powinien:
  140. 27
    wiosna 2015Ocena czynności poznawczych przed decyzją o zakresie amputacji kończyny dolnej w przebiegu miażdżycy tętnic jest:
  141. 28
    wiosna 2015Najczęstszą wadą zastawkową u osób po 80. roku życia jest:
  142. 29
    wiosna 201584-letnia kobieta zgłosiła się z objawami duszności i szybkiego bicia serca. W badaniach laboratoryjnych TSH =0,05 µU/l i FT4 4x ponad normę, w EKG migotanie przedsionków ok. 130/min. Należy:
  143. 53
    wiosna 2015Które z twierdzeń dotyczących rozpoznawania i leczenia nadciśnienia tętniczego w starości nie są prawdziwe? 1) w populacji polskiej powyżej 64. roku życia nadciśnienie tętnicze stwierdza się u ponad 70% osób; 2) z wiekiem dochodzi do znacznego uszkodzenia włókien elastycznych w aorcie i jej rozgałęzieniach oraz zwiększenia sztywności ściany naczyniowej, co przyczynia się do wzrostu ciśnienia tętna; 3) zwiększenie ciśnienia tętna wiąże się ze wzrostem ryzyka wystąpienia powikłań: przerost lewej komory serca, migotanie przedsionków, dysfunkcja rozkurczowa i niewydolność serca, zawał serca oraz niedokrwienny i krwotoczny udar mózgu; 4) leki beta-adrenolityczne mają większą skuteczność w obniżaniu ryzyka sercowo-naczyniowego u osób w podeszłym wieku, dlatego powinny być stosowne jako leki I rzutu w terapii przeciwnadciśnieniowej w starości; 5) należy kojarzyć ze sobą ACEI i sartany w starości ze względu na ich synergistyczne nefroprotekcyjne działanie dla nerek, które z powodu zmian inwolucyjnych są bardziej uszkodzone u starszych pacjentów. Prawidłowa odpowiedź to:
  144. 90
    wiosna 2015Nawrót migotania przedsionków po skutecznej kardiowersji jest częstszy u pacjentów z: 1) dysfunkcją lewej komory; 2) niewydolnością serca (III i IV klasa NYHA); 3) powiększonym lewym przedsionkiem (> 45 mm); 4) wadą zastawkową; 5) długotrwałą arytmią (> 2 lat). Prawidłowa odpowiedź to:
  145. 105
    wiosna 2015Do zwiększenia ryzyka rabdomiolizy u chorych leczonych simwastatyną prowadzić może równoczesne podawanie: 1) klarytromycyny; 2) azytromycyny; 3) erytromycyny; 4) werapamilu; 5) karbamazepiny. Prawidłowa odpowiedź to:
  146. 16
    jesień 2014Statyny wywierają efekt hipolipemiczny poprzez: 1) inhibicję biosyntezy cholesterolu; 2) inhibicję reduktazy HMG-CoA; 3) zwiększenie liczby receptorów LDL; 4) hamowanie transportu cholesterolu w jelicie; 5) stymulację biosyntezy kwasów żółciowych. Prawidłowa odpowiedź to:
  147. 18
    jesień 2014Ezetymib obniża stężenie lipidów we krwi poprzez:
  148. 22
    jesień 2014Które z wymienionych czynności funkcjonalnych układu sercowo-naczyniowego charakteryzują się w przebiegu starzenia wzrostem, a które spadkiem? 1) ciśnienie końcowo-rozkurczowe lewej komory; 2) czasokres rozkurczu; 3) odpowiedź beta adrenergiczna; 4) czułość baroreceptorów; 5) podatność naczyniowa. Prawidłowa odpowiedź to:
  149. 30
    jesień 2014Propranolol jest lekiem stosowanym w przebiegu drżenia samoistnego (DS). Które z wymienionych schorzeń wykluczają stosowanie tego leku w DS? 1) bradykardia zatokowa; 2) porfiria i nadwrażliwość na fenobarbital; 3) nadczynność tarczycy; 4) niestabilna niewydolność serca; 5) blok przedsionkowo-komorowy drugiego lub trzeciego stopnia. Prawidłowa odpowiedź to:
  150. 38
    jesień 2014Dla diagnostyki klinicznej niewydolności krążenia badaniem bez istotnego znaczenia jest:
  151. 67
    jesień 2014Bezwzględnym wskazaniem do wszczepienia układu stymulującego serce nie jest:
  152. 68
    jesień 2014Mężczyzna lat 79 leczy się z powodu wieloletniego nadciśnienia tętniczego, choroby niedokrwiennej serca, przewlekłej niewydolności serca i cukrzycy. W leczeniu stosowane są: ramipryl 5 mg/dobę, bisoprolol 2,5 mg/dobę, furosemid 160mg/dobę w dawkach podzielonych, suplementacja potasu, spironolakton 25mg/dobę. Od kilku miesięcy objawy w postaci nawracania duszności z objawami zastoju w krążeniu płucnym oraz obrzęków kończyn dolnych nasiliły się, pacjent w okresie ostatnich 4 miesięcy był 3-krotnie hospitalizowany. W EKG stwierdzono: rytm zatokowy 62/min., blok lewej odnogi pęczka Hisa z szerokością zespołów QRS 130 ms. W badaniu echokardiograficznym stwierdzono cechy dyssynchronii skurczu, frakcja wyrzutowa lewej komory serca wynosi 35%. Najkorzystniejszym dla chorego postępowaniem jest:
  153. 70
    jesień 2014Do patomechanizmów odpowiedzialnych za objawy kliniczne choroby wieńcowej należy:
  154. 71
    jesień 2014Wzrost aktywności antykoagulacyjnej warfaryny powoduje/ą:
  155. 75
    jesień 2014Kobieta lat 79 leczona z powodu choroby niedokrwiennej serca, po zawale serca 9 lat temu, z nadciśnieniem tętniczym, cukrzycą typu 2 zgłosiła się do poradni geriatrycznej z powodu narastających od około roku zaburzeń pamięci. Dotychczas leczona była ramiprylem 5 mg, indapamidem 1,5 mg, bisoprololem 5 mg, kwasem acetylosalicylowym 75 mg, metforminą 1000 mg. Na podstawie przeprowadzonej diagnostyki rozpoznano chorobę Alzheimera i do leczenia włączono donepezil 5 mg. Po kilku tygodniach pacjentka trafiła ponownie do lekarza z powodu osłabienia, w badaniu stwierdzono bradykardię z częstotliwością rytmu serca 46/min potwierdzoną w badaniu EKG. Najbardziej prawdopodobną przyczyną bradykardii jest:
  156. 79
    jesień 2014Mężczyzna lat 80 leczony z powodu choroby niedokrwiennej serca, niewydolności serca oraz miażdżycy tętnic szyjnych został przyjęty do szpitala z powodu osłabienia, gorączki, duszności, bólów w klatce piersiowej nasilających się przy oddychaniu. Na podstawie badania fizykalnego i RTG płuc rozpoznano zapalenie płuc. Do stałego leczenia (bisoprolol 5 mg, atorwastatyna 40 mg, peryndopryl 10 mg, furosemid 40 mg z suplementacją potasu, kwas acetylosalicylowy 75 mg) dołączono klarytromycynę 2 x 500 mg i amoksycylinę z kwasem klawulanowym 2 x 1,0 g. Po 5 dniach leczenia ustąpiła duszność, ale chory był bardzo słaby, skarżył się na bóle mięśni. Najbardziej prawdopodobną przyczyną tego stanu było:
  157. 91
    jesień 2014Osiemdziesięciodwuletnia kobieta została przyjęta do szpitala z powodu tachyarytmii z częstotliwością rytmu serca około 150/minutę, trwającej od około 8 godzin. W EKG stwierdzono migotanie przedsionków. Dotychczas leczyła się z powodu nadciśnienia tętniczego i jelita drażliwego, podobne epizody wystąpiły dwukrotnie w przeszłości. Przy przyjęciu nie podawała innych schorzeń ani zaburzeń. U chorej nie obserwowano zaburzeń funkcji poznawczych choć nie pamiętała wszystkich stosowanych leków, według rodziny były to: ramipryl 5 mg/dobę, indapamid 1,5 mg/dobę, sole potasu, mebeweryna 200 mg 2 x dziennie. Po podaniu 300 mg amiodaronu uzyskano powrót rytmu zatokowego o częstości 74/min., do leczenia włączono bisocard 5 mg, heparynę drobnocząsteczkową i acenokumarol. W 3. dobie hospitalizacji u chorej wystąpił niepokój, nerwowość oraz napady lęku. W badaniu stwierdzono niewielkie drżenie rąk. Pacjentka zaprzeczała używanie alkoholu co potwierdzała jej rodzina. W badaniach laboratoryjnych nie stwierdzono odchyleń od normy. Które z poniższych jest najbardziej prawdopodobną przyczyną niepokoju i lęku?
  158. 97
    jesień 2014U 87-letniego mężczyzny w ostatnim czasie pojawiły się skargi na duszność oraz okresowo pojawiające się niewielkie dolegliwości bólowe w klatce piersiowej. Bóle ustępują po podaniu nitrogliceryny. W wykonanym kilka lat temu badaniu echokardiograficznym stwierdzono obecność stenozy aortalnej, frakcja wyrzutowa wynosiła wówczas 60%. Chory jest leczony z powodu nadciśnienia, dyslipidemii, łagodnego przerostu prostaty. Ma trudności w poruszaniu w związku ze zmianami zwyrodnieniowych stawów. W leczeniu przewlekle otrzymuje enalapryl, atorwastatynę, tamsulozynę, okresowo niesteroidowe leki przeciwzapalne. W badaniu fizykalnym stwierdzono dobrze kontrolowane nadciśnienie, skurczowy szmer skurczowy o głośności 3/6 na koniuszku i przy lewym brzegu mostka, bez cech zastoju w krążeniu małym. Optymalnym testem diagnostycznym dla tego chorego jest:
  159. 100
    jesień 2014Rozważając redukcję polifarmakoterapii u 80-letniej pacjentki z zespołem słabości skarżącej się na uczucie zmęczenia, leczonej z powodu skurczowego nadciśnienia tętniczego, niewydolności rozkurczowej serca, otyłości, cukrzycy i zaburzeń poznawczych, zasadne jest odstawienie następującego leku:
  160. 101
    jesień 2014W badaniu Digitalis Investigation Group (DIG) wykazano, że digoksyna zmniejsza śmiertelność, ale również redukuje objawy niewydolności serca i związane z nimi hospitalizacje. Która z podanych niżej opcji jest prawidłowa?
  161. 120
    jesień 2014U pacjentów w podeszłym wieku z przewlekłą niewydolnością serca:
  162. 16
    wiosna 2014Pacjentka lat 82, z dobrym i pełnym kontaktem słownym, zorientowana, bez zaburzeń świadomości w wywiadzie, zgłosiła się do POZ z powodu trwającej od wielu tygodni nierównej akcji serca. Bóle w klatce piersiowej neguje. Z wywiadu wiadomo, że pacjentka jest po incydencie zatorowości płucnej przed wieloma laty. W wykonanym EKG - migotanie przedsionków z częstością akcji serca około 66/min. Pacjentce zaproponowano profilaktykę przeciwzakrzepową i zastosowanie:
  163. 36
    wiosna 2014Konieczność wszczepienia starszemu pacjentowi układu stymulującego serca należy rozważyć w sytuacji, gdy:
  164. 70
    wiosna 2014Obraz kliniczny zawału mięśnia sercowego w wieku podeszłym: 1) nie różni się od tego, który ma miejsce w wieku średnim; 2) częściej niż w wieku młodszym przebiega we wczesnej fazie zawału bez zmian w EKG; 3) charakteryzuje się częstszymi zaburzeniami rytmu; 4) współistnieje częściej z obrzękiem płuc; 5) częściej niż w wieku młodszym może przebiegać bez bólu. Prawidłowa odpowiedź to:
  165. 74
    wiosna 2014Związane z wiekiem zmiany funkcjonalne układu sercowo-naczyniowego to wzrost: 1) ciśnienia końcowo-rozkurczowego lewej komory; 2) ciśnienia napełniania we wczesnej fazie rozkurczu; 3) odpowiedzi beta adrenergicznej; 4) czułości baroreceptorów; 5) sztywności myocardium. Prawidłowa odpowiedź to:
  166. 78
    wiosna 2014Wskaż najczęstszą przyczynę choroby niedokrwiennej serca:
  167. 112
    wiosna 2014Osiemdziesięciodwuletnia kobieta została przyjęta do szpitala z powodu tachyarytmii z częstotliwością rytmu serca około 150/minutę, trwającej od około 8 godzin. W EKG stwierdzono migotanie przedsionków. Dotychczas leczyła się z powodu nadciśnienia tętniczego i jelita drażliwego, podobne epizody wystąpiły dwukrotnie w przeszłości. Przy przyjęciu nie podawała innych schorzeń ani zaburzeń. U chorej nie obserwowano zaburzeń funkcji poznawczych, choć nie pamiętała wszystkich stosowanych leków, według rodziny były to: ramipryl 5 mg/dobę, indapamid 1,5 mg/dobę, sole potasu, mebeweryna 200 mg 2 x dziennie. Po podaniu 300 mg amiodaronu uzyskano powrót rytmu zatokowego o częstości 74/min., do leczenia włączono bisocard 5 mg, heparynę drobnocząsteczkową i acenokumarol. W 3 dobie hospitalizacji u chorej wystąpił niepokój, nerwowość oraz napady lęku. W badaniu stwierdzono niewielkie drżenie rąk. Pacjentka zaprzeczała używanie alkoholu, co potwierdzała jej rodzina. W badaniach laboratoryjnych nie stwierdzono odchyleń od normy. Które z poniższych jest najbardziej prawdopodobną przyczyną niepokoju i lęku?
  168. 114
    wiosna 2014Parametrami uwzględnianymi w ocenie ryzyka krwawienia u chorych z migotaniem przedsionków w skali HAS-BLED są: 1) nadciśnienie tętnicze; 2) nieprawidłowa czynność nerek lub wątroby; 3) udar mózgu; 4) krwawienie; 5) niestabilne wartości INR; 6) podeszły wiek (> 65 lat); 7) przyjmowane leki lub alkohol. Prawidłowa odpowiedź to:
  169. 118
    wiosna 2014Skala HAS-BLED służy do oceny ryzyka krwawień u chorych:
  170. 23
    jesień 2013Skala HAS-BLED służy do oceny ryzyka krwawień u chorych:
  171. 32
    jesień 2013U 75-letniej pacjentki leczonej od 20 lat z powodu gośćca przewlekle postępującego i zastoinowej niewydolności krążenia z szybkim FA oraz potwierdzoną w GDS (10/15 pkt.) depresją obecną od roku, prowadzący chorą lekarz reumatolog poprosił, wobec nasilającej się depresji i upadków, o modyfikację terapii specjalistę geriatrii. W zestawie stosowanym przez chorą stwierdził on zażywanie: lorafenu 1,5 mg/ 24 h od 2 lat; voltarenu 50-100 mg /24 h po; ranitydyny 150 mg/24 h; digoxyny 0,1 mg/24 h; polcortolonu 4 mg/24 h od 6 mies.; betaloku 12,5 mg/24 h. Najbardziej racjonalnym zaleceniem konsultacyjnym będzie:
  172. 43
    jesień 2013Rozpoczęcie terapii statynami powinno być poprzedzone testami wątrobowymi:
  173. 47
    jesień 2013U osób leczonych doustnymi antykoagulantami ryzyko zwiększonego efektu antykoagulacyjnego powodują jednocześnie stosowane leki takie, jak:
  174. 103
    jesień 2013Statyny są lekami obniżającymi stężenie cholesterolu we krwi. Mechanizm ich działania wynika z tego, że: 1) są inhibitorami reduktazy HMG-CoA - enzymu, którego aktywność pełni w tkankach sterologenicznych główną rolę w regulacji biosyntezy cholesterolu; 2) zwiększają aktywność receptorów LDL w wątrobie; 3) zmniejszają wchłanianie cholesterolu w przewodzie pokarmowym; 4) zwiększają konwersję cholesterolu w hormony sterydowe. Prawidłowa odpowiedź to:
  175. 20
    wiosna 2013Kobieta lat 71 z nadciśnieniem tętniczym i przewlekłym niezastawkowym migotaniem przedsionków, u której nie stwierdzono przeciwwskazań do leczenia przeciwzakrzepowego powinna otrzymać:
  176. 22
    wiosna 2013U mężczyzny lat 76 z nadciśnieniem tętniczym, po przebytym TIA (przejściowym niedokrwieniu mózgu) leczonego warfaryną z powodu utrwalonego migotania przedsionków, u którego wskaźnik INR w ostatnim badaniu wynosił 2,7 planowana jest implantacja kardiostymulatora z powodu choroby węzła zatokowego. Przed ustaloną datą zabiegu należy:
  177. 25
    wiosna 2013Mężczyzna lat 76 z chorobą niedokrwienną serca, po dwukrotnym zawale serca przebytym 6 lat i 3 lata temu z implantacją stentów do tętnic zawałowych leczy się z powodu niewydolności serca. W leczeniu stosuje perindopryl 10 mg, bisoprolol 5 mg, furosemid 240 mg/dobę, spironolakton 25 mg. Mimo stosowanego leczenia wydolność fizyczna jest bardzo niska, pacjent odczuwa duszność przy zwykłych czynnościach codziennych, utrzymują się obrzęki obwodowe. W EKG rytm zatokowy 64/min, blok lewej odnogi pęczka Hisa. W ECHO serca poszerzenie wymiaru lewej komory serca - 58 mm, frakcja wyrzutowa lewej komory serca 30%. Zgodnie z wytycznymi Europejskiego Towarzystwa Kardiologicznego u pacjenta wskazane jest:
  178. 40
    wiosna 2013U pacjenta 78-letniego ze świeżym zawałem serca (STEMI) postępowaniem z wyboru jest: 1) podawanie heparyny;      4) stosowanie biwalirudyny; 2) zabieg PTCA;        5) stosowanie fondaparinuksu. 3) zabieg CABG; Prawidłowa odpowiedź to:
  179. 48
    wiosna 2013U pacjenta 72-letniego z niewydolnością serca o etiologii niedokrwiennej w klasie III wg NYHA z frakcją wyrzutową 35% należy: 1) stosować leczenie inhibitorami ACE i ß - adrenolitykami; 2) stosować leczenie przeciwpłytkowe; 3) włączyć leczenie digoxyną; 4) stosować trening fizyczny ze względu na potwierdzoną w badaniach istotną poprawę wydolności wysiłkowej oraz parametrów zmienności rytmu zatokowego (HRV); 5) odstąpić od treningu fizycznego ze względu na zaawansowanie choroby i udowodniony w badaniach wzrost ryzyka zgonu sercowo-naczyniowego przy stosowaniu tej formy terapii. Prawidłowa odpowiedź to:
  180. 65
    wiosna 2013Wskaż stwierdzenie nieprawdziwe odnoszące się do infekcyjnego zapalenia wsierdzia (IZW) w starości:
  181. 70
    wiosna 2013Wskaż stwierdzenie nieprawdziwe odnoszące się do skali CHA2DS2-VASc:
  182. 71
    wiosna 2013Stosowanie nowego doustnego leku przeciwkrzepliwego, jakim jest dabigatran, w dawce 110 mg 2 razy dziennie (a nie standardowej dawce 150 mg 2 razy dziennie) zalecane jest u chorych:
  183. 82
    wiosna 2013Umiarkowaną niedomykalność mitralną charakteryzuje fala zwrotna opisana wartością: