Działania niepożądane opioidów, tolerancja, depresja oddechowa i antagoniści

41 pytań CEM z testu PES z medycyny paliatywnej o zagadnieniu „Działania niepożądane opioidów, tolerancja, depresja oddechowa i antagoniści”, ze wszystkich sesji w bazie, z oficjalnym kluczem i odsetkiem poprawnych odpowiedzi. Przypisanie Tematu pochodzi z programu specjalizacji CMKP.

1. 46
   wiosna 2026Około 60% pacjentów wymagających leczenia lekami opioidowymi w opiece paliatywnej zgłasza zaparcia. W sytuacji wystąpienia zaparcia poopioidowego: 1) należy dokonać rotacji opioidów transdermalnych na leki doustne, ze względu na mniejsze ryzyko wystąpienia zaparcia; 2) należy wdrożyć profilaktykę niefarmakologiczną zaparć z naciskiem na większą ilość błonnika i wody w diecie; 3) podstawowym środkiem przeczyszczającym stosowanym profilaktycznie i leczniczo w zaparciach wywołanych opioidami jest laktuloza, następnie makrogole; 4) w leczeniu przyczynowym zaparć wywołanych opioidami szczególnie opornych na leczenie konwencjonalnymi środkami przeczyszczającymi, postępowaniem z wyboru są leki z grupy PAMORA; 5) naldemedyna charakteryzuje się dużą skutecznością w leczeniu zaparć poopioidowych i może być bezpiecznie długotrwale stosowana, z wyjątkiem pacjentów z niewydolnością nerek lub wątroby, u których jest przeciwwskazana. Prawidłowa odpowiedź to:
2. 39
   jesień 2025Pacjent cierpiący na dolegliwości bólowe kończyn dolnych spowodowane chemioterapią zgłosił się do lekarza poradni medycyny paliatywnej z powodu złej tolerancji morfiny - zespołu jelita poopioidowego, nie reagującego na leki przeczyszczające i słabo reagującego na naldemedynę. Do tej pory w leczeniu bólu otrzymywał siarczan morfiny o kontrolowanym uwalnianiu w dawce dobowej 100 mg oraz duloksetynę w dawce dobowej 60 mg. Ból był dobrze kontrolowany. Lekarz postanowił dokonać rotacji opioidów zamieniając morfinę na tapentadol. Wskaż właściwe postępowanie:
3. 49
   jesień 2025Właściwe postępowanie w przypadku hiperalgezji indukowanej opioidami nie obejmuje:
4. 69
   jesień 2025Do objawów ostrego opioidowego zespołu odstawiennego nie należą:
5. 42
   wiosna 2025Jednym z najczęstszych niepożądanych objawów przewlekle stosowanych opioidów jest zespół zaburzeń jelitowych wywołanych opioidami (OIBD, Opioid Induced Bowel Syndrom), do którego oprócz zmniejszenia częstości wypróżnień należą inne objawy, z wyjątkiem:
6. 13
   jesień 2024Metylonaltrekson to lek, który można zalecić w przypadku:
7. 16
   jesień 2024Do częstych działań niepożądanych leczenia opioidami nie należy:
8. 118
   jesień 2024Jedynym działaniem niepożądanym, które nie przemija, ale nasila się podczas stosowania opioidów są:
9. 28
   wiosna 2024U 70-letniej pacjentki z rakiem piersi w trakcie leczenia wystąpiły następujące objawy: bóle głowy, senność, wymioty, tachykardia, wielomocz. W wykonanych badaniach laboratoryjnych: stężenie Na+ 134 mmol/l, stężenie K+ 5,1 mmol/l, stężenie Ca2+ 3,8 mmol/l, stężenie kwasu moczowego 5,0 mg/dl, w gazometrii bez kwasicy. W EKG stwierdzono wydłużenie odstępu PQ i skrócenie QT. W leczeniu nie stosuje się:
10. 63
    wiosna 2024Leczenie hiperalgezji indukowanej opioidami nazywanej opornością na opioidy polega na:
11. 75
    wiosna 2024Do wczesnych działań niepożądanych morfiny nie należy:
12. 35
    wiosna 2023Hiperalgezja indukowana opioidami (OIH) utrudnia skuteczne leczenie bólu. Wskaż prawdziwe sformułowanie dotyczące postępowania w OIH:
13. 66
    wiosna 2023Neurotoksyczność indukowana przez morfinę może objawiać się: 1) zaburzeniami poznawczymi; 2) uogólnioną hiperalgezją; 3) nudnościami i wymiotami; 4) skurczami mięśniowymi (miokloniami); 5) świądem; 6) uzależnieniem psychicznym. Prawidłowa odpowiedź to:
14. 81
    wiosna 2023Do działań niepożądanych po stosowaniu morfiny zaliczamy niżej wymienione, z wyjątkiem:
15. 119
    wiosna 2023W przypadku przedawkowania silnych opioidów należy podać nalokson:
16. 14
    jesień 2017U pacjenta z prawidłową czynnością nerek i wątroby dostępność biologiczna naloksonu po podaniu doustnym wynosi:
17. 26
    jesień 2017Wskaż fałszywy mechanizm rozwoju hiperalgezji indukowanej opioidami:
18. 105
    wiosna 2017Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące zespołu serotoninowego: 1) w przypadku opioidów najczęściej wiąże się ze stosowaniem petydyny; 2) do charakterystycznych objawów należą wiotkość mięśni, senność, bradykardia; 3) najczęściej pojawia się w ciągu pierwszej doby od włączenia leku o działaniu serotoninowym; 4) typowe objawy to pobudzenie, gorączka, biegunka, tachykardia, mioklonie; 5) charakterystyczny dla zespołu jest brak zaburzeń poznawczych. Prawidłowa odpowiedź to:
19. 4
    jesień 2016Próg tolerancji bólu u chorych z otępieniem:
20. 76
    jesień 2016Wydłużenie odstępu QT może stanowić objaw niepożądany leczenia:
21. 44
    wiosna 2016U pacjenta z prawidłową czynnością nerek i wątroby dostępność biologiczna naloksonu po podaniu doustnym wynosi:
22. 84
    wiosna 2016Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące naloksonu: 1) w zatruciu narkotykami u narkomanów podawanie rozpoczyna się od wyższych dawek rzędu 0,4 - 2 mg iv; 2) w depresji oddechowej spowodowanej zatruciem buprenorfiną podaje się bardzo wysokie dawki naloksonu i.v. (np. 2 mg dawka wstępna oraz 4 mg/h we wlewie iv); 3) w jatrogennym przedawkowaniu morfiną u chorego leczonego z powodu bólu, w przypadku częstości oddechów poniżej 8-10/min, podsypiania chorego i/lub sinicy, zaleca się rozpoczęcie podawania naloksonu od niewielkich dawek wstępnych (nawet rzędu 0,02-0,04 mg) powtarzanych co kilka minut do momentu powrotu satysfakcjonującej czynności ośrodka oddechowego; 4) w hiperalgezji opioidowej podaje się wyższe dawki naloksonu (4 mg/dobę we wlewie podskórnym) ze względu na mniejszą wrażliwość receptora opioidowego związanego z białkiem Gs na nalokson; 5) stosowany jest w doustnych preparatach łączonych: oksykodon/nalokson w stosunku 25:1. Prawidłowa odpowiedź to:
23. 97
    wiosna 2016Które z poniższych twierdzeń dotyczących opiorfiny jest nieprawdziwe?
24. 100
    wiosna 2016Postępowanie terapeutyczne u chorych z poopioidowymi zaburzeniami jelitowymi obejmuje:
25. 37
    jesień 2015Który z poniższych mechanizmów rozwoju hiperalgezji indukowanej opioidami jest nieprawidłowy?
26. 38
    jesień 2015Które z poniższych stwierdzeń dotyczących depresji oddechowej są prawdziwe? 1) zaawansowany wiek pacjenta oraz równoczesne dożylne zastosowanie leków opioidowych lub leków uspokajających zmniejszają ryzyko wystąpienia depresji oddechowej; 2) nalokson w dawce 0,8 mg jest wystarczający do przywrócenia samoistnej wentylacji w przypadku bezdechu; 3) depresja oddechowa jest następstwem działania opioidów na receptory opioidowe zlokalizowane w ośrodku oddechowym pnia mózgu; 4) transport opioidów do ośrodka oddechowego zachodzi poprzez dogłowowe przemieszczenie opioidów z płynem mózgowo-rdzeniowym (depresja oddechowa typu późnego, 10-12 godzin po podaniu leku hydrofilnego); 5) transport opioidów do ośrodka oddechowego zachodzi poprzez absorpcję do krążenia systemowego (depresja oddechowa typu wczesnego, od 30 min do 1 godziny po podaniu opioidu lipofilnego). Prawidłowa odpowiedź to:
27. 70
    jesień 2015Skuteczne leczenie poopioidowych zaburzeń jelitowych:
28. 82
    jesień 2015Które z poniższych stwierdzeń dotyczących depresji oddechowej są prawdziwe? 1) przy prawidłowym stosowaniu się do zaleceń występuje bardzo rzadko; 2) zwykle jest wynikiem niewłaściwego stosowania opioidów (zbyt szybko zwiększana dawka); 3) w przypadku morfiny może wystąpić u chorych z ostrą niewydolnością nerek; 4) postępowaniem z wyboru jest dożylne podanie naloksonu; 5) w przypadku przedawkowania opiodów w plastrach wystarczy zerwać plaster, aby przywrócić prawidłową czynność układu oddechowego. Prawidłowa odpowiedź to:
29. 20
    wiosna 2015W leczeniu hiperalgezji opioidowej zastosować można następujące postępowanie:
30. 10
    jesień 2014Neurotoksyczność indukowana przez morfinę może objawiać się: 1) zaburzeniami poznawczymi; 2) uzależnieniem psychicznym; 3) nudnościami i wymiotami; 4) skurczami mięśniowymi; 5) świądem; 6) uogólnioną hiperalgezją. Prawidłowa odpowiedź to:
31. 16
    jesień 2014Objawy niepożądane spowodowane metoklopramidem to: 1) senność; 2) biegunka; 3) objawy pozapiramidowe; 4) zespół neuroleptyczny; 5) hiperprolaktynemia. Prawidłowa odpowiedź to:
32. 55
    jesień 2014Połączenie oksykodonu i naloksonu w postaci tabletki o kontrolowanym uwalnianiu jest skuteczne w leczeniu bólu i nie powoduje objawów odstawienia opioidów, ponieważ:
33. 11
    wiosna 2014Zespół serotoninowy należy do poważnych powikłań terapii przeciwbólowej. Najwięcej przypadków tego powikłania opisano w literaturze w przypadku chorych leczonych:
34. 12
    wiosna 2014Kryteria Sternbacha odnoszą się do rozpoznania:
35. 16
    wiosna 2014Receptor N-metylo-D-asparaginowy (NMDA) odgrywa ważną rolę w rozwoju tolerancji na opioidy oraz hiperalgezji poopioidowej. W leczeniu bólu wykorzystuje się leki, które posiadają właściwości antagonistyczne w stosunku do tego receptora. Są to:
36. 41
    wiosna 2014U chorego z przerzutami do wątroby i jej umiarkowaną niewydolnością należy liczyć się z możliwością kumulacji aktywnego leku, a nawet ryzyka przedawkowania:
37. 42
    wiosna 2014Zaparcie poopioidowe jest to działanie niepożądane typowe dla:
38. 103
    wiosna 2014Do działań niepożądanych, obserwowanych po podaniu metylnaltreksonu u chorych leczonych opioidami nie zalicza się:
39. 87
    jesień 2013Do działań niepożądanych, obserwowanych po podaniu metylnaltreksonu, u chorych leczonych opioidami nie zalicza się:
40. 118
    jesień 2013Które z poniższych stwierdzeń dotyczących hipogonadyzmu poopioidowego jest fałszywe?
41. 49
    wiosna 2013W leczeniu hiperalgezji opioidowej, niezalecane są następujące metody leczenia: