PES · Psychiatria · Leczenie i psychofarmakologia

Leki przeciwpsychotyczne

189 pytań CEM z testu PES z psychiatrii o zagadnieniu „Leki przeciwpsychotyczne”, ze wszystkich sesji w bazie, z oficjalnym kluczem i odsetkiem poprawnych odpowiedzi. Przypisanie Tematu pochodzi z programu specjalizacji CMKP.

7
wiosna 2026Do czynników ryzyka wystąpienia parkinsonizmu polekowego zalicza się wszystkie poniższe, z wyjątkiem:
8
wiosna 202654-letni mężczyzna po operacyjnym zespoleniu złamania kości udowej. Z powodu urazu unieruchomiony, otrzymuje profilaktycznie enoksaparynę. W wywiadzie: nadciśnienie tętnicze, epizod krwawienia z górnego odcinka przewodu pokarmowego dwa lata temu. W badaniach laboratoryjnych: Hgb 11,2 g/dl, PLT 165 tys./µl, INR 1,2, APTT prawidłowe. W 4. dobie hospitalizacji rozwija się ostry epizod psychotyczny z pobudzeniem i urojeniami prześladowczymi, wymagający pilnego włączenia leczenia przeciwpsychotycznego. Lekarz chce wybrać lek, który będzie: skuteczny przeciwpsychotycznie, możliwie neutralny wobec układu krzepnięcia, niezwiększający istotnie ryzyka krwawienia ani zakrzepicy, bez istotnego wpływu na interakcje z heparyną drobnocząsteczkową. Który lek przeciwpsychotyczny jest w tej sytuacji najbezpieczniejszym wyborem jako lek pierwszego rzutu?
9
wiosna 2026U 42-letniego pacjenta z rozpoznaniem schizofrenii paranoidalnej włączono klozapinę. Po 3 tygodniach leczenia, przy dawce 300 mg/dobę, pojawiły się: gorączka 38,7°C, tachykardia 120/min, duszność wysiłkowa, ból w klatce piersiowej, wzrost stężenia troponiny oraz podwyższone CRP. W EKG stwierdzono nieswoiste zmiany odcinka ST. Najbardziej prawdopodobne rozpoznanie to:
11
wiosna 2026Wyraźnie wyższa w porównaniu do innych leków skuteczność przeciwpsychotyczna klozapiny wynika z:
19
wiosna 2026Wskaż prawdziwe stwierdzenie/a dotyczące działań niepożądanych związanych ze stosowaniem leków przeciwpsychotycznych (LPP): 1) spośród LPP najwyższe ryzyko wywoływania objawów obsesyjno-kompulsyjnych występuje w przypadku stosowania klozapiny, rysperydonu (>3 mg/d) i olanzapiny; 2) stosowanie arypiprazolu w długo działającej postaci domięśniowej leku wiąże się z wyższym ryzykiem wystąpienia zaburzenia eksplozywnego, kleptomanii i kompulsywnych zakupów; 3) u osób w wieku senioralnym z towarzyszącym zespołem otępiennym ryzyko śmierci w przypadku stosowania haloperidolu maleje z czasem; 4) stosowanie LPP w populacji pacjentów ze schizofrenią wiąże się ze wzrostem ryzyka śmierci nawet o 20%; 5) najwyższe ryzyko hipotermii wiąże się ze stosowaniem haloperidolu. Prawidłowa odpowiedź to:
93
wiosna 2026Który z poniższych objawów należy do tzw. późnych dyskinez polekowych po neuroleptykach?
1
jesień 2025Hamujący wpływ na kompleks P450 ma połączenie:
53
jesień 2025Do gabinetu psychiatrycznego przychodzi pacjentka przyjmująca rysperydon i zgłasza, że zamierza udać się do ginekologa, ponieważ nie miesiączkuje. Test ciążowy, który wykonała był negatywny. Które badanie laboratoryjne należy w tej sytuacji zlecić?
91
jesień 2025Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące postępowania w przypadku wystąpienia objawów niepożądanych leków przeciwpsychotycznych: 1) w przypadku wystąpienia objawów pozapiramidowych należy przewlekle stosować lek o działaniu cholinolitycznym; 2) w przypadku konieczności zastosowania benzodiazepin zalecane są preparaty krótko działające; 3) utrzymujące się pomimo prób korekty późne dyskinezy są wskazaniem do rozważenia zastosowania klozapiny; 4) wystąpienie objawów hiperprolaktynemii uzasadnia redukcję dawki stosowanego leku przeciwpsychotycznego; 5) w łagodzeniu objawów pozapiramidowych złośliwego zespołu neuroleptycznego zastosowanie znajdują leki cholinolityczne. Prawidłowa odpowiedź to:
96
jesień 2025Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące stosowania klozapiny w przypadku lekooporności:
103
jesień 2025Lekami pierwszego rzutu stosowanymi do leczenia mieszanego stanu maniakalnego w przebiegu ChAD są: 1) arypiprazol; 2) karbamazepina; 3) kwas walproinowy; 4) kwetiapina; 5) olanzapina. Prawidłowa odpowiedź to:
104
jesień 2025Lekiem przeciwpsychotycznym pozbawionym działania hipotensyjnego jest:
111
jesień 2025Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące olanzapiny:
14
wiosna 2025Do leków przeciwpsychotycznych I wyboru w leczeniu pierwszego epizodu schizofrenii w przypadku ryzyka objawów metabolicznych należy:
15
wiosna 2025Obniżenie stężenia klozapiny powoduje równoległe stosowanie:
26
wiosna 2025Do strategii postępowania w przypadku hiperprolaktynemii polekowej należą: 1) stosowanie wysokich dawek witaminy B6; 2) zamiana na lek obarczony małym ryzykiem wystąpienia hiperprolaktynemii np. amisulpryd; 3) jak najszybsze dołączenie bromokryptyny; 4) jak najszybsze dołączenie kabergoliny; 5) jeśli to możliwe obniżenie dawki leku przeciwpsychotycznego. Prawidłowa odpowiedź to:
27
wiosna 2025Palenie papierosów nie może tłumaczyć nieskuteczności terapii:
45
wiosna 2025Pacjent lat 45, od 25 lat leczony z powodu schizofrenii, wielokrotnie hospitalizowany, w tym bez zgody, z powodu agresji i autoagresji. 5 lat temu, podczas kolejnej hospitalizacji wprowadzono klozapinę (aktualnie 400 mg/d) - od tej pory pacjent nie wymagał leczenie szpitalnego. Apatyczny, wycofany, mało aktywny, przybrał na wadze 25 kg i rozwinął zespół metaboliczny, utrzymują się głosy komentujące obrażające go. Wskaż najbardziej optymalne postępowanie:
47
wiosna 2025Kobieta lat 32, w wywiadzie wieloletni, ciężki przebieg choroby dwubiegunowej, z licznymi epizodami oraz hospitalizacjami. Chorobę jednak udało się ustabilizować w wyniku wdrożenia następującego leczenia, stosowanego od 2 lat: arypiprazol 15 mg + kwetiapina XR 300 mg, + kwas walproinowy 1000 mg + lamotrygina 400 mg. Zgłosiła się do innego lekarza psychiatry z powodu choroby swojego stałego lekarza z informacją, że jest w ciąży. Co należy zrobić w pierwszej kolejności?
76
wiosna 2025Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące klozapiny: 1) w przypadku rozpoznania lekooporności w pierwszym epizodzie schizofrenii nie należy rozpoczynać leczenia klozapiną; 2) w trakcie leczenia klozapiną konieczne jest oznaczanie morfologii i rozmazu krwi co tydzień przez pierwsze 18 tygodni a następnie raz w miesiącu; 3) przy braku skuteczności klozapiny stosowanej w dawce terapeutycznej przez 4 tygodnie należy rozważyć augmentację leczenia; 4) klozapina może mieć negatywny wpływ na układ sercowo-naczyniowy powodując między innymi zapalenie mięśnia sercowego; 5) stosowanie klozapiny stanowi przeciwwskazanie do terapii elektrowstrząsowej. Prawidłowa odpowiedź to:
78
wiosna 2025Na konsultację psychiatryczną zgłosił się 30-letni mężczyzna leczony z powodu zaburzenia dwubiegunowego. Od roku w leczeniu stosuje węglan litu (1000 mg na dobę), lamotryginę (200 mg na dobę) oraz kwetiapinę (300 mg na dobę). Z powodu rozpoznania rwy kulszowej od 2 tygodni przyjmuje codziennie diklofenak. Od kilku dni skarży się na senność, nudności, wymioty, zaburzenia koordynacji ruchów i zawroty głowy. Która z interakcji jest przyczyną zgłaszanych dolegliwości?
80
wiosna 2025Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące częściowych agonistów receptorów dopaminergicznych typu D2 i D3 (III generacja leków przeciwpsychotycznych):
88
wiosna 2025Lekiem przeciwpsychotycznym, wywołującym efekt sedujący, dostępnym w unikatowej formie preparatu wziewnego jest:
89
wiosna 2025Stosowanie niektórych leków przeciwpsychotycznych związane jest z ryzykiem występowania objawów obsesyjno-kompulsyjnych. Z największym ryzykiem w tym zakresie wiąże się stosowanie:
90
wiosna 2025Wśród leków przeciwpsychotycznych II i III generacji największe ryzyko niedoczynności tarczycy związane jest ze stosowaniem:
97
wiosna 2025Najważniejszym niezależnym czynnikiem ryzyka zgonu w przebiegu złośliwego zespołu neuroleptycznego jest:
106
wiosna 2025Neuroleptykiem stosowanym w redukcji hiperprolaktynemii jest:
109
wiosna 2025Lekami przeciwpsychotycznymi rekomendowanymi przez krajowego konsultanta do spraw psychiatrii w augmentacji leczenia przeciwdepresyjnego są:
8
jesień 2024Kwas walproinowy zwiększa stężenie: 1) diazepamu; 2) haloperidolu; 3) amitryptyliny; 4) karbamazepiny; 5) lamotryginy. Prawidłowa odpowiedź to:
24
jesień 2024Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące złośliwego zespołu neuroleptycznego (ZZN):
25
jesień 2024Do leków przeciwpsychotycznych I rzutu zalecanych u chorych z zaburzeniami behawioralnymi towarzyszącymi otępieniu zalicza się wszystkie wymienione, z wyjątkiem:
35
jesień 2024Wśród leków przeciwpsychotycznych II i III generacji najwyższe ryzyko niedoczynności tarczycy związane jest ze stosowaniem:
44
jesień 2024Do leków przeciwpsychotycznych III generacji należą wszystkie wymienione, z wyjątkiem:
45
jesień 2024Do leków przeciwpsychotycznych stosowanych w augmentacji leczenia przeciwdepresyjnego należą:
64
jesień 2024U pacjentki z rozpoznaniem schizofrenii, u której w trakcie skutecznego leczenia lekiem przeciwpsychotycznym wystąpiła hyperprolaktynemia można zastosować dodatkowo niską dawkę:
79
jesień 2024Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące leków normotymicznych I i II generacji: 1) arypiprazol zapobiega nawrotom epizodów depresji; 2) klozapina może być uważana za „mood-stabilizer from below”; 3) kwetiapina w równym stopniu zapobiega nawrotom epizodów maniakalnych i depresyjnych; 4) lurasidon może spełniać kryteria leku normotymicznego II generacji; 5) wśród leków normotymicznych I generacji karbamazepina jest najbardziej neutralna dla masy ciała. Prawidłowa odpowiedź to:
90
jesień 202432-letni pacjent leczony z powodu zaostrzenia schizofrenii zaczął odczuwać napięcie i poczucie znacznego dyskomfortu w dystalnych częściach kończyn dolnych, symetrycznie. Podjęto decyzję o zmianie arypiprazolu (stosowanego w dawce dobowej 15 mg) na inny lek przeciwpsychotyczny. Lekiem zalecanym będzie w tej sytuacji:
110
jesień 2024W potencjalizacji leczenia zaburzenia obsesyjno-kompulsyjnego można wykorzystać: 1) arypiprazol; 2) olanzapinę; 3) memantynę; 4) klozapinę; 5) rysperydon. Prawidłowa odpowiedź to:
62
wiosna 2024Do leków przeciwpsychotycznych stosowanych do augmentacji leczenia przeciwdepresyjnego, rekomendowanych przez krajowego konsultanta do spraw psychiatrii należą:
67
wiosna 2024Do czynników ryzyka wystąpienia parkinsonizmu polekowego po stosowaniu leków przeciwpsychotycznych, zaliczamy wszystkie wymienione, z wyjątkiem:
85
wiosna 2024Do czynników ryzyka parkinsonizmu polekowego należy: 1) stosowanie walproinianu; 2) infekcja HIV; 3) stosowanie blokerów kanału wapniowego; 4) stosowanie leków przeciwdepresyjnych; 5) płeć żeńska. Prawidłowa odpowiedź to:
92
wiosna 2024Wskaż prawdziwe stwierdzenie:
98
wiosna 2024Pacjent ze schizofrenią leczony olanzapiną przytył 20 kg i rozwinął zespół metaboliczny. Zmieniono leczenie na arypiprazol i dołączono metforminę. Po 12 tygodniach nie stwierdzono redukcji masy ciała, przy utrzymaniu się stabilnego stanu psychicznego. Należy przede wszystkim zwrócić uwagę na:
115
wiosna 2024U osoby z rozpoznaniem schizofrenii, objawami depresyjnymi i współistniejącym zespołem metabolicznym optymalnym lekiem przeciwpsychotycznym będzie:
119
wiosna 2024Prawidłowy schemat monitorowania wpływu klozapiny na układ białokrwinkowy to wykonywanie oznaczenia morfologii i rozmazu krwi:
9
jesień 2023Neuroleptykiem o przedłużonym działaniu do stosowania w iniekcji nie jest:
69
jesień 202336-letni pacjent choruje od 18 r.ż. Ciężki przebieg, liczne hospitalizacje (w tym bez zgody), 3-krotna próba samobójcza, zachowania agresywne. Od 3 lat leczony klozapiną 500 mg/d z bardzo dużą poprawą (bez konieczności hospitalizacji, spokojny, redukcja objawów wytwórczych, korzysta z WTZ), jednak rozwinął zespół metaboliczny. Wskaż odpowiednie postępowanie:
83
jesień 2023Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące farmakoterapii zaburzeń psychotycznych wieku podeszłego:
110
jesień 2023U 30-letniego mężczyzny skutecznie leczonego z powodu choroby afektywnej dwubiegunowej, kwasem walproinowym (1300 mg/dobę) i arypiprazolem (22,5 mg/dobę) pojawiły się epizody niepohamowanych zachowań impulsywnych o charakterze hiperseksualności, wybuchów agresji i innych zachowań ryzykownych. Wykluczono podłoże maniakalne obserwowanych zachowań. Wskaż zalecane postępowanie:
15
wiosna 2023Obniżenie stężenia kwetiapiny powoduje równolegle stosowanie:
59
wiosna 2023Najbezpieczniejszym wyborem leku przeciwpsychotycznego u pacjentki karmiącej piersią jest:
66
wiosna 2023W przypadku nieskuteczności klozapiny, zastosowanej w opornej na leczenie schizofrenii o wczesnym początku, według standardów NICE należy 1. Przeprowadzić reanalizę diagnozy, dotychczasowego leczenia, ewentualnego występowania zaburzeń współistniejących i stosowania się do zaleceń 2. Oznaczyć poziom klozapiny we krwi 3. Jeżeli diagnoza i dotychczasowe leczenia były właściwe, należy uznać, że możliwości terapeutyczne zostały wyczerpane i przeprowadzić psychoedukację pacjenta i rodziny w zakresie radzenia sobie z przewlekłą niepełnosprawnością chorego 4. Rozważyć augmentację dotychczasowego leczenia innym lekiem przeciwpsychotycznym 5. Rozważyć elektrowstrząsy 6. Rozważyć wszczepienie stymulatora nerwu błędnego
81
wiosna 2023Przy regularnym monitorowaniu obrazu białokrwinkowego w czasie leczenia klozapiną ryzyko agranulocytozy mieści się w granicach:
82
wiosna 2023Skuteczność rocznego podawania klozapiny w schizofrenii lekoopornej, czyli po dwóch poprawnie przeprowadzonych i nieskutecznych kuracjach neuroleptycznych szacuje się na:
83
wiosna 2023Który z leków przeciwpsychotycznych redukuje ryzyko samobójcze w schizofrenii?
84
wiosna 2023U chorych z polekową otyłością można uzyskać redukcję masy ciała przez dodanie do leczenia:
85
wiosna 2023Przy wystąpieniu poważnej infekcji w czasie leczenia klozapiną:
86
wiosna 2023Złośliwy zespół neuroleptyczny (NMS) może być spowodowany:
87
wiosna 2023Do czynników zwiększających ryzyko wystąpienia złośliwego zespołu neuroleptycznego (NMS) w czasie leczenia lekami przeciwpsychotycznymi (LPP) należą wszystkie wymienione za wyjątkiem:
88
wiosna 2023Ryzyko ponownego wystąpienia złośliwego zespołu neuroleptycznego (NMS) przy powrocie doleczenia lekami przeciwpsychotycznymi (LPP) sięga:
101
wiosna 2023Wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące zamiany z doustnych leków przeciwpsychotycznych na iniekcje depot:
103
wiosna 2023Największy wpływ na rozwój hiperprolaktynemii ma stosowanie:
6
jesień 2022Dym tytoniowy zawiera policykliczne węglowodory aromatyczne, które są induktorami CYP 1A2. Palenie tytoniu zwiększa klirens metaboliczny: 1) olanzapiny; 2) klozapiny; 3) haloperidolu; 4) duloksetyny. Prawidłowa odpowiedź to:
12
jesień 2022W celu uniknięcia ryzyka wystapienia hiperprolaktynemii jako działania niepożądanego w czasie terapii lekiem przeciwpsychotycznym należy zastosować:
13
jesień 2022Lekiem przeciwpsychotycznym bez powinowactwa do receptorów cholinergicznych jest:
48
jesień 202244-letni mężczyzna przyjmujący z powodu depresji paroksetynę zgłasza, że doświadcza dysfunkcji seksualnych. W wyniku decyzji o odstawieniu farmakoterapii odczuwa akatyzję i zawroty głowy. Mechanizmem odpowiedzialnym za skutki uboczne leczenia i jego odstawienia, jakie opisuje pacjent, może być:
49
jesień 202237-letnia kobieta ze schizofrenią nie odpowiedziała na 2 kolejne próby stosowania leków przeciwpsychotycznych w monoterapii (najpierw olanzapiny, a następnie arypiprazolu). Strategia leczenia, która stanowi strategię opartą na dowodach u pacjentów w opisanej wyżej sytuacji, to:
70
jesień 2022U pacjenta z chorobą wrzodową bezpiecznymi lekami przeciwpsychotycznymi są wszystkie wymienione, z wyjatkiem:
83
jesień 2022Nadwrażliwość na neuroleptyki charakteryzuje pacjentów z:
84
jesień 2022Neuroleptykiem o najmniejszym ryzyku negatywnego wpływu na rozwój zespołu metabolicznego jest:
8
wiosna 2022Lekiem przeciwpsychotycznym będącym pochodną difenylobutyloaminy jest:
14
wiosna 2022Do leków przeciwpsychotycznych niezaburzających w istotny sposób miesiączkowania należą:
94
wiosna 2022Stosowanie którego leku przeciwpsychotycznego wiąże się z mniejszym ryzykiem wystąpienia dysfunkcji seksualnych?
7
jesień 202128-letni pacjent z rozpoznaniem schizofrenii paranoidalnej leczony rysperydonem w dawce 4 mg zaczął odczuwać przymus poruszania kończynami dolnymi, niepokój i poczucie znacznego dyskomfortu. Przy braku zadowalającego efektu terapeutycznego zdecydowano o zmianie rysperydonu na inny lek przeciwpsychotyczny. Lek zalecany w tej sytuacji to:
58
jesień 2021Po pierwszym podaniu arypiprazolu w formie domięśniowej o przedłużonym uwalnianiu arypiprazol w formie doustnej należy kontynuować:
60
jesień 2021Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące arypiprazolu w formie domięśniowej: 1) podawany jest jednorazowo w dawce 9,75 mg; 2) drugie wstrzyknięcie podawane jest najwcześniej po 8 godzinach; 3) w ciągu 24 godzin dopuszczalne jest podanie maksymalnie 3 wstrzyknięć; 4) nie należy przekraczać dawki 20 mg w pierwszej dobie podawania leku; 5) podawany jest jedynie u pacjentów z rozpoznaną schizofrenią. Prawidłowa odpowiedź to:
66
jesień 2021Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące złośliwego zespołu neuroleptycznego: 1) rozwija się tylko w przebiegu leczenia klasycznymi lekami przeciwpsychotycznymi; 2) wiąże się zawsze z wystąpieniem sztywności mięśniowej i gorączki; 3) częściej występuje u osób w podeszłym wieku; 4) do czynników ryzyka należą płeć męska i młody wiek; 5) większość przypadków występuje w ciągu pierwszych 4 tygodni od rozpoczęcia farmakoterapii. Prawidłowa odpowiedź to:
83
jesień 2021Stężenie których z wymienionych leków jest podwyższane przez jednoczesne podawanie klozapiny?
112
jesień 2021Najmniejsze ryzyko w trakcie karmienia piersią, wg FDA, związane jest z przyjmowaniem przez matkę:
2
wiosna 2021U piętnastoletniej pacjentki z rozpoznaniem pierwszego epizodu schizoreni lekarz prowadzący zadecydował o włączeniu risperidonu. Okres póltrwani leków przeciwpsychotycznych u dzieci i młodzieży jest
11
wiosna 2021Pacjent lat 28, u którego zdiagnozowano ostatnio schizofrenię ma BMI 30. Trójglicerydy calkowite na czczo wynosiły 220 mg/dL, a glukoza na czczo wynosiła 114 mg/dL. Który z poniższych neuroleptyków najmniej niekorzystnie wpłynie na profil metaboliczny pacjenta?
17
wiosna 2021Które z neuroleptyków nie należą do pochodnych dibenzodiazepiny? 1) klozapina; 2) kwetiapina; 3) aripiprazol; 4) sertindol; 5) olanzapina. Prawidłowa odpowiedź to:
36
wiosna 2021W przypadku wystąpienia złośliwego zespołu neuroleptycznego:
78
wiosna 2021Do leków normotymicznych II generacji (atypowych) należą: 1) karbamazepina, sole litu; 2) lamotrygina, kwetiapina; 3) olanzapina, risperidon; 4) kwetiapina, klozapina; 5) karbamazepina, kwas walproinowy. Prawidłowa odpowiedź to:
80
wiosna 2021Pacjent 35-letni z wywiadem schizofrenii o ciężkim przebiegu (8 hospitalizacji, 2 próby samobójcze, zachowania agresywne, oporność na leki przeciwpsychotyczne) uzyskał znaczną poprawę i stabilizację stanu psychicznego po włączeniu klozapiny w dawce 300 mg/dobę. Od 3 lat nie wymagał hospitalizacji, bierze udział w zajęciach SDS. Znacznie przytył (BMI 36), rozwinęła się cukrzyca i hiperlipidemia. Najbardziej racjonalna strategia postępowania to:
41
jesień 2020Podczas terapii litem w połączeniu z lekami przeciwpsychotycznymi należy spodziewać się: 1) wzrostu ryzyka wystąpienia objawów parkinsonowskich; 2) zmniejszenia ryzyka wystąpienia objawów parkinsonowskich; 3) wzrostu ryzyka wystąpienia ostrego zespołu neuroleptycznego; 4) zmniejszenia ryzyka wystąpienia ostrego zespołu neuroleptycznego; 5) wzrostu ryzyka wystąpienia hiperglikemii; 6) zmniejszenia ryzyka wystąpienia hiperglikemii. Prawidłowa odpowiedź to:
42
jesień 2020Mężczyzna lat 34, do chwili obecnej nie był leczony psychiatrycznie, zgłosił się do izby przyjęć szpitala z powodu narastającego od ok. 2 lat pogorszenia stanu psychicznego. Pacjent jest nieco spowolniały psychoruchowo, relacjonuje tendencję do izolacji społecznej, obawy przed ludźmi oraz występowanie omamów słuchowych komentujących jego zachowanie, które występują w ostatnich miesiącach przez większość czasu. Po przyjęciu pacjenta do szpitala i zastosowaniu rysperydonu (do 4 mg) uzyskano w ciągu około 3 tygodni ustąpienie objawów psychotycznych, jednocześnie pojawiło poczucie dyskomfortu i niepokoju ruchowego w obrębie kończyn dolnych z przymusem poruszania stopami. Prawidłowym postępowaniem pierwszego rzutu będzie w tym przypadku:
21
wiosna 2020Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące afektywnych stanów mieszanych: 1) klozapina jest lekiem pierwszego rzutu w leczeniu stanu mieszanego maniakalnego; 2) stan mieszany afektywny jest rzadko pierwszym epizodem choroby afektywnej; 3) wystąpienie stanu mieszanego wiąże się z gorszym rokowaniem i zwiększonym ryzykiem samobójstwa; 4) wśród leków p-psychotycznych nowej generacji największą skuteczność w terapii stanów mieszanych ujawnia arypiprazol; 5) stosowanie leków p-depresyjnych w leczeniu stanów mieszanych może pogarszać przebieg choroby. Prawidłowa odpowiedź to:
32
wiosna 2020Lekami przeciwpsychotycznymi stosowanymi u matki w czasie karmienia piersią obciążonymi najmniejszym ryzykiem dla dziecka są:
83
wiosna 2020Pacjent ze schizofrenią leczony olanzapiną przytył 20 kg i rozwinął zespół metaboliczny. Zmieniono leczenie na arypiprazol i dołączono metforminę. Po 12 tygodniach nie stwierdzono redukcji masy ciała, przy utrzymaniu się stabilnego stanu psychicznego. Należy przede wszystkim zwrócić uwagę na:
96
wiosna 2020W przypadku stosowania leków przeciwpsychotycznych u chorych z otępieniem z towarzyszącymi objawami psychotycznymi i zaburzeniami behawioralnymi: 1) należy monitorować EKG, ze względu na możliwość wydłużenia odcinka QT; 2) nie należy stosować klasycznych neuroleptyków w iniekcjach o przedłużonym działaniu; 3) zalecane są haloperidol i inne klasyczne neuroleptyki; 4) olanzapina i arypiprazol są skuteczne w zakresie agresji i pobudzenia; 5) nie występuje ograniczenie czasowe w stosowaniu leków przeciwpsychotycznych. Prawidłowa odpowiedź to:
111
wiosna 2020Występowanie objawów parkinsonowskich po włączeniu neuroleptyków wiąże się z:
34
jesień 2019Wśród leków przeciwpsychotycznych znaczne ryzyko wystąpienia działań niepożądanych (ubocznych) w postaci objawów pozapiramidowych dotyczy:
45
jesień 2019Po szybkim odstawieniu stosowanej przez długi okres czasu w dużych dawkach klozapiny w większości przypadków dochodzi do nagłego pogorszenia stanu psychicznego wynikającego z:
47
jesień 2019W leczeniu zaburzeń afektywnych dwubiegunowych skojarzenie którego stabilizatora nastroju z klozapiną zmniejsza ryzyko wystąpienia leukopenii?
105
jesień 201944-letni pacjent chory na depresję doświadcza dysfunkcji seksualnej. Przerwał farmakoterapię paroksetyną i doświadcza akatyzji, ma zawroty głowy. Które z poniższych właściwości są odpowiedzialne za objawy uboczne, a także efekty odstawienne, których doświadcza pacjent?
106
jesień 2019Pacjent brał lek przeciwpsychotyczny II generacji przez ostatnie 6 miesięcy i przytył 11 kilogramów. Która z poniższych farmakologicznych właściwości leży u podstawy tego efektu metabolicznego:
50
wiosna 2019Wśród neuroleptyków atypowych rejestrację do leczenia osób poniżej 18. roku życia mają: 1) kwetiapina; 2) olanzapina; 3) arypiprazol; 4) amisulpryd; 5) klozapina. Prawidłowa odpowiedź to:
55
wiosna 201930-letni pacjent przywieziony na izbę przyjęć bo spacerował po ulicy bez butów w środku zimy, z kolejnym epizodem schizofrenii, został przyjęty na oddział psychiatryczny i ustabilizowany na leku przeciwpsychotycznym. Jaka jest najlepsza propozycja farmakoterapii w związku uporczywym nieprzestrzeganiem przez niego przyjmowania leków?
68
wiosna 2019Czynnikiem ryzyka zatrucia wodnego w przebiegu polidypsji, u osób leczonych neuroleptykami nie jest:
71
wiosna 2019Karbamazepina wchodzi w interakcje z licznymi lekami przeciwpsychotycznymi:
77
wiosna 2019Spośród wymienionych leków przeciwpsychotycznych ryzyko hiperprolaktynemii jest największe w trakcie leczenia:
93
wiosna 2019Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące efektów ubocznych leczenia:
99
wiosna 2019Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące późnych dyskinez:
101
wiosna 2019Przeciwwskazaniami do leczenia neuroleptykami są: 1) ciężkie uszkodzenie mózgu, śpiączka, silne objawy choroby Parkinsona (zwłaszcza leki I generacji i rysperydon), uszkodzenie serca (klozapina, sertindol); 2) stany zakrzepowe (klozapina, należy zachować ostrożność) padaczka (klozapina, pernazyna), przebyty złośliwy zespół poneuroleptyczny (wskazane stosowanie klozapiny); 3) ciężkie uszkodzenie wątroby i nerek, silne objawy choroby Parkinsona (zwłaszcza leki I generacji i rysperydon), uszkodzenie serca (klozapina, sertindol); 4) stan rzekomopadaczkowy, padaczka, przebyty złośliwy zespół poneuroleptyczny (wskazane stosowanie klozapiny); 5) ciężkie uszkodzenie nerek, silne objawy choroby Parkinsona (zwłaszcza leki I generacji i rysperydon), uszkodzenie wątroby (klozapina, sertindol). Prawidłowa odpowiedź to:
116
wiosna 2019W przypadku reagowania na neuroleptyk hiperprolaktynemią, lekiem najbardziej wskazanym do zastosowania będzie:
118
wiosna 2019Poziom klozapiny w surowicy wzrasta, o ile jest równocześnie stosowana z:
31
jesień 2018Spośród wymienionych ryzyko wystąpienia napadu padaczkowego najbardziej zwiększa:
50
jesień 2018Pacjentka lat 31, do tej pory nie była leczona psychiatrycznie, trafiła do szpitala w ostrym epizodzie psychozy. Wdrożono do leczenia arypiprazol w iniekcjach domięśniowych, a następnie w postaci doustnej w dawce 30 mg na dobę i uzyskano całkowitą remisję objawów wytwórczych oraz ustąpienie zachowań agresywnych. Pacjentka skarży się jednak na poczucie dyskomfortu i niepokoju ruchowego w obrębie kończyn, stale drepcze w miejscu. Prawidłowym postępowaniem będzie:
56
jesień 2018W zakresie oddziaływań farmakologicznych pierwszym krokiem w przypadku pojawienia się akatyzji powinno być:
57
jesień 2018Zdolność obniżania stężenia kwetiapiny, olanzapiny i rysperidonu posiada: 1) bupropion; 2) fluoksetyna; 3) fluwoksamina; 4) haloperidol; 5) karbamazepina. Prawidłowa odpowiedź to:
69
jesień 2018Do zasad stosowania neuroleptyków w ciąży należą następujące wytyczne:
92
jesień 2018Zmniejszenie stężenia klozapiny w surowicy krwi powoduje:
95
jesień 2018Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące zaburzeń psychicznych w przebiegu choroby Parkinsona: 1) objawy depresji występują u około 20-30% chorych; 2) objawy manii występują u około 20-30 % chorych; 3) depresja stanowi czynnik ryzyka wystąpienia otępienia w wieku późniejszym; 4) lekiem z wyboru w leczeniu omamów jest klozapina lub kwetiapina; 5) przy pojawieniu się lęku należy zwiększyć dawkę stosowanych dotychczas leków p-parkinsonowskich. Prawidłowa odpowiedź to:
24
wiosna 2018Najmniejsze negatywne ryzyko farmakoterapii podczas karmienia piersią związane jest ze stosowaniem:
61
wiosna 2018W roku 1963 Arvid Carlsson wykazał, że działanie leków przeciwpsychotycznych wiąże się blokowaniem postsynaptycznych receptorów:
73
wiosna 2018Które z wymienionych czynników sprzyjają wystąpieniu późnych dyskinez podczas leczenia neuroleptykami? 1) płeć męska; 2) płeć żeńska; 3) młody wiek; 4) podeszły wiek; 5) obecność objawów pozapiramidowych na początku leczenia; 6) stosowanie leków antycholinergicznych. Prawidłowa odpowiedź to:
74
wiosna 2018Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące zespołu poiniekcyjnego podczas leczenia embonianem olanzapiny:
85
wiosna 2018Leki przeciwpsychotyczne stosowane w zaburzeniach behawioralnych towarzyszących otępieniu obejmują między innymi:
87
wiosna 2018Wśród leków przeciwpsychotycznych używanych jako promotory snu najkrótszy okres biologicznego półtrwania mają:
100
wiosna 2018Który z leków przeciwpsychotycznych wywoła najprawdopodobniej największą hiperprolaktynemię?
3
jesień 2017Największy odsetek pasażu łożyskowego wśród leków przeciwpsychotycznych wykazuje:
65
jesień 2017Największe ryzyko niebezpiecznego wydłużenia odcinka QTc w EKG związane jest ze stosowaniem:
81
jesień 2017Najmniejsze ryzyko wystąpienia polekowych objawów niepożądanych związanych z hiperprolaktynemią występuje w przypadku stosowania:
89
jesień 2017Induktorami izoenzymów CYP w wątrobie są:
101
jesień 2017W leczeniu neuroleptykami może dojść do zaburzeń wchłaniania i niedoborów witaminowych dotyczących zwłaszcza:
110
jesień 2017Pacjentka lat 52, hospitalizowana psychiatrycznie od 3 tygodni z powodu manii z objawami psychotycznymi. Ze względu na narastające pobudzenie psychoruchowe i zachowania agresywne od tygodnia dodano haloperidol w formie domięśniowej do stosowanej dotychczas terapii litem. Z wywiadu wiadomo, że pacjentka ma rozpoznaną chorobę afektywną dwubiegunową od 15 lat. Choruje także na nadciśnienie tętnicze, a ok. 1,5 roku temu przebyła niewielki udar niedokrwienny mózgu. Do czynników zwiększających ryzyko wystąpienia złośliwego zespołu neuroleptycznego u opisanej pacjentki nie zalicza się:
21
wiosna 2017Ryzyko wystąpienia akatyzji podczas leczenia neuroleptykami wynosi:
34
wiosna 2017Działania niepożądane związane z przyjmowaniem klozapiny obejmują wystąpienie:
41
wiosna 2017Lekiem przeciwpsychotycznym atypowym, który nie powoduje objawów pozapiramidowych poprzez mechanizm działania oparty na blokowaniu receptorów D2, przy równoczesnym działaniu agonistycznym wobec tych receptorów, jest:
60
wiosna 2017U pacjentów z zaburzeniami behawioralnymi towarzyszącymi otępieniu stosowanie leków przeciwpsychotycznych może wiązać się z podwyższonym ryzykiem poważnych epizodów sercowo-naczyniowych. Do czynników zwiększających to ryzyko należą: 1) dawka leku; 2) początkowy okres podawania leku; 3) bardziej zaawansowane stadium otępienia; 4) współistnienie poważnych chorób układu oddechowego. Prawidłowa odpowiedź to:
64
wiosna 2017W przypadku pacjentów z otępieniem i nasilonymi zaburzeniami behawioralnymi zastosowanie klasycznego leku przeciwpsychotycznego o przedłużonym działaniu jest wskazane w przypadku:
113
wiosna 2017Które ze stwierdzeń dotyczących ortostatycznych spadków ciśnienia krwi w czasie leczenia lekami przeciwpsychotycznymi jest fałszywe?
49
jesień 2016Które z poniższych stwierdzeń dotyczących wpływu klozapiny na poziom glikemii jest prawdziwe?
93
jesień 2016Objawami różnicującymi chorobę Alzheimera od choroby Parkinsona nie są: 1) obecność objawów pozapiramidowych; 2) reakcja na neuroleptyki; 3) obecność deficytów poznawczych; 4) występowanie rodzinne tych chorób; 5) narastanie objawów choroby. Prawidłowa odpowiedź to:
21
wiosna 2016Który z atypowych leków przeciwpsychotycznych w postaci iniekcji o przedłużonym działaniu nie jest jeszcze dostępny w naszym kraju?
24
wiosna 2016Które ze stwierdzeń dotyczących klozapiny jest nieprawidłowe?
53
wiosna 2016U 33-letniego pacjenta z rozpoznaniem schizofrenii lekoopornej, leczonego klozapiną w dawce 500 mg/d, wystąpił duży, miokloniczny napad drgawkowy. Wskaż właściwe postępowanie:
81
wiosna 2016Do objawów złośliwego zespołu neuroleptycznego nie zaliczamy:
91
wiosna 2016Podczas terapii litem w połączeniu z lekami przeciwpsychotycznymi spodziewamy się: 1) wzrostu ryzyka wystąpienia objawów parkinsonowskich; 2) zmniejszenia ryzyka wystąpienia objawów parkinsonowskich; 3) wzrostu ryzyka wystąpienia ostrego zespołu neuroleptycznego; 4) zmniejszenia ryzyka wystąpienia ostrego zespołu neuroleptycznego; 5) wzrostu ryzyka wystąpienia hiperglikemii. Prawidłowa odpowiedź to:
95
wiosna 201635-letni pacjent, od około 15 lat leczony haloperidolem z powodu schizofrenii, ostatnio zaczął przyjmować duże ilości płynów, znacznie przewyższające dotychczasowe spożycie. Obecnie skarży się na nudności, wymioty, bóle głowy i drżenia mięśniowe. Badania laboratoryjne wykazały znacznego stopnia hiponatremię. Oprócz ostrożnego wyrównania niedoboru sodu należy:
104
wiosna 2016Pacjent lat 38 chorujący na schizofrenię od 15 lat. W tym czasie brał wiele leków przeciwpsychotycznych, nie miał poważnych objawów ubocznych i wykazywał dobrą odpowiedź na leki. Ostatnio przeszedł operację wycięcia jelita cienkiego w wyniku choroby gastroenterologicznej. Badania wykazały, że w związku ze złym wchłanianiem ma zbyt niskie stężenia leków przeciwpsychotycznego w surowicy krwi. Które z opcji leczenia (poza mega dawkami leku) wchodzi w rachubę u niego aby zapewnić długoterminowe leczenie uwzględniając jego problem z wchłanianiem leku?
108
wiosna 2016Pacjent lat 45 z rozpoznaniem schizofrenii dotychczas somatycznie zdrowy przychodzi na rutynową wizytę do poradni. W jego historii terapii było kilka prób włączenia leków ze słabą odpowiedzią na risperidon i olanzapinę. Psychiatra rekomenduje włączenie klozapiny. Które z poniższych testów laboratoryjnych należy wykonać u pacjenta?
27
jesień 2015Pacjent, lat 30 został przyjęty do oddziału psychiatrycznego z powodu pobudzenia, drażliwości, twierdził, że jest ścigany przez mafię, ponieważ posiada istotne informacje na jej temat. Początkowo leczony iniekcjami haloperidolu, a po zaakceptowaniu leczenia doustnego otrzymywał olanzapinę 20 mg dobę i walproinian 2000 mg/dobę przez 6 tygodni. Mimo leczenia nadal utrzymują się objawy pobudzenia i urojenia wielkościowe. Lekarz leczący rozważa możliwość zastosowania klozapiny. W tym kontekście, które z poniższych stwierdzeń nie jest prawdziwe?
28
jesień 2015Pacjent, lat 32 leczony psychiatrycznie od 8 lat. Choroba rozpoczęła się nasilonymi głosami komentującymi i urojeniami prześladowczymi i z tego powodu był hospitalizowany. Od tej pory pozostaje na kuracji olanzapiną, bez objawów psychotycznych, w miarę dobrze funkcjonujący rodzinnie i społecznie. Od 2 miesięcy, w związku z konfliktową sytuacją rodzinną pojawiły się skargi na obniżenie nastroju i aktywności, okresowy niepokój, myśli pesymistyczne. Jakie postępowanie byłoby najbardziej wskazane?
46
jesień 2015Cechą neuroleptyków atypowych nie jest to, że:
53
jesień 2015Do leków psychotropowych z grupy leków przeciwpsychotycznych atypowych, najsilniej obniżających ciśnienie należą:
71
jesień 2015Pacjentka lat 35, z rozpoznaniem schizofrenii, BMI=30, cukrzyca, hiperprolaktynemia. Bardzo dobra sytuacja materialna. Kilkakrotnie hospitalizowana z powodu zaostrzenia psychozy po odstawieniu leków. W przeszłości bardzo zła tolerancja klasycznych leków przeciwpsychotycznych (nasilone objawy pozapiramidowe). Na oddziale wypluwa i chowa tabletki, natomiast spokojnie przyjmuje injekcje. Zaproponuj optymalne, długoterminowe leczenie:
94
jesień 2015Mniej lub bardziej nasilone i istotne objawy niepożądane w trakcie stosowania neuroleptyków występują w:
100
jesień 2015Największe ryzyko wystąpienia hiperprolaktynemii występuje podczas leczenia:
101
jesień 2015Arypiprazol jest zaliczany na podstawie budowy chemicznej do grupy:
30
wiosna 2015Wskaż nieprawdziwe stwierdzenia dotyczące klozapiny:
45
wiosna 2015Poziom klozapiny w surowicy spada, o ile jest równocześnie stosowana z:
60
wiosna 2015W trakcie leczenia epizodu psychotycznego u 25-letniej pacjentki wystąpiło zatrzymanie miesiączki oraz obrzęk i bolesność piersi. Test ciążowy ujemny. Najprawdopodobniej była ona leczona:
102
wiosna 2015Ryzyko wystąpienia późnych dyskinez w czasie przewlekłego stosowania neuroleptyków zależy od długości leczenia i stosowanych dawek i po 5 latach leczenia wzrasta w każdym następnym roku o:
116
wiosna 2015Pacjent lat 42, z rozpoznaną chorobą afektywną dwubiegunową typu II, pozostaje na 1500 mg na dobę kwasu walproinowego. Jego BMI wynosi 33 i prowadzi bardzo osiadły tryb życia. Ostatnio przebył łagodny zawał serca i doświadczył objawów depresyjnych. Który z następujących leków przeciwpsychotycznych najlepiej zniesie objawy depresyjne u pacjenta z powikłaniami sercowymi i metabolicznymi?
120
wiosna 2015Pacjent lat 34, mężczyzna zaczął skarżyć się na wydzielinę z gruczołu piersiowego po otrzymaniu perfenazyny. Po zmianie leku na kwetiapinę wydzielina zniknęła. Jakie jest najbardziej prawdopodobne wytłumaczenie farmakologiczne ustania tego działania ubocznego po podaniu kwetiapiny?
1
jesień 2014Pacjentka lat 36, leczona z powodu schizofrenii paranoidalnej od 5 lat, przyjmuje na stałe kwetiapinę w zmiennych dawkach w zależności od stanu psychicznego, mniej więcej raz na rok występuje u niej zaostrzenie objawów psychotycznych wymagające hospitalizacji. Pacjentka na początku leczenia w stanie ostrej psychozy i pobudzenia otrzymała haloperidol, po którym wystąpił ostry zespół poneuroleptyczny. Pacjentka ta zgłosiła się do lekarza psychiatry i oznajmiła, że jest w ciąży ze swoim partnerem i oboje pragną mieć dziecko. Pacjentka w porównaniu z poprzednią wizytą była w zdecydowanym pogorszeniu stanu psychicznego stała się bardzo napięta, partner potwierdzał zachowania agresywne, zdezorganizowane, wypowiedzi niedorzeczne. Które z poniżej podanych rozwiązań terapeutycznych jest najsłuszniejszym wyborem?
3
jesień 2014Pacjentka lat 58, leczona od ponad 20 lat neuroleptykami, w wywiadzie złośliwy zespół neuroleptyczny po haloperidolu, neutropenia po klozapolu. Po okresie względnej remisji chorobowej trwającej kilka lat, pacjentka ponownie w zaostrzeniu. Z pobudek chorobowych odmówiła jedzenia i picia, w zachowaniu wulgarna. Otrzymała ze względu na stan psychiczny szybko w dużych dawkach olanzapinę, którą przyjmowała już wcześniej w mniejszych dawkach. Paradoksalnie stan chorej zaczął się pogarszać - stawała się coraz bardziej pobudzona, chwilami nawet agresywna, nadal odmawiała przyjmowania posiłków, narastającym objawom pobudzenia zaczęły towarzyszyć okresowe zaburzenia świadomości, wypowiedzi inkoherentne, pobudzenie zaczęło ograniczać się do niepokoju w obrębie łóżka, pacjentka następnie stała się całkiem mutystyczna, niereagująca na polecenia, niewykazująca żadnej aktywności, zaczęła gorączkować, w badaniach laboratoryjnych, z odchyleń od stanu prawidłowego, pojawiły się zaburzenia elektrolitowe. Najbardziej prawdopodobna diagnoza i postępowanie z wyboru to:
14
jesień 2014Najmniejsze ryzyko hiperprolaktynemii występuje podczas leczenia:
35
jesień 2014Pacjent lat 42 z rozpoznaną chorobą afektywną dwubiegunową, typ 2, był leczony kwasem walproinowym w dawce 1500 mg/d. Jego BMI (body mass index) wynosił 33, prowadzi on siedzący tryb życia. Ostatnio przebył łagodny zawał podwsierdziowy i wykazuje objawy depresyjne. Który z atypowych leków przeciwpsychotycznych najlepiej by wpłynął na objawy depresyjne tego pacjenta (uwzględniając obecność zaburzeń metabolicznych i kardiologicznych u tego pacjenta)?
41
jesień 201444-letni mężczyzna chorujący na depresję brał paroksetynę lecz skarżył się na występujące u niego dysfunkcje seksualne. Spowodowało to odstawienie przez niego leku. Teraz pacjent odczuwa zawroty głowy i ma akatyzję. Które właściwości leków są odpowiedzialne za objawy uboczne i objawy odstawienne, które odczuwa pacjent?
59
jesień 201431-letni mężczyzna, otyły (BMI 31), czynny zawodowo, został przyjęty do oddziału psychiatrycznego po raz drugi w życiu z ostrymi objawami zespołu paranoidalnego. Przy pierwszej hospitalizacji przed około 2 laty rozpoznano schizofrenię, zastosowano risperidon i uzyskano dobrą remisję. Przed około 6 miesiącami pacjent odstawił lek, gdyż czuł się dobrze, ale „pojawił się obrzęk sutków i wydzielina jakby mleko”. Objawy te ustąpiły, ale pacjent przestał kontaktować się z psychiatrą. W oddziale w czwartej dobie stosowania haloperidolu w dawce 8 mg/dobę wystąpiły ostre dyskinezy mięśni twarzy, ust i karku. Lekarz zadecydował, aby zmienić lek. Który z poniższych leków jest najmniej ryzykowny u tego pacjenta?
69
jesień 2014W wieku podeszłym, w leczeniu psychoz, nie należy przekraczać dawki dobowej kwetiapiny (w miligramach):
85
jesień 201470-letnia emerytka, od kilku lat leczona z powodu choroby Parkinsona, radzi sobie samodzielnie w domu. Skierowana przez neurologa do psychiatry ponieważ w czasie wizyty kontrolnej zwierzyła się, iż od pół roku 2-3 razy w miesiącu „pokazują się” jej na ścianie lub oknie kolorowe kwiaty w wazonie. Widok ten trwa krótko, „jest nawet miły”. Pacjentka zastanawia się skąd się bierze „takie zjawisko”. Nie stwierdzono innych chorób somatycznych. Wynik oceny MMSE 30 punktów. Jakie powinno być dalsze postępowanie?
19
wiosna 2014Przyjmuje się, że w okresie ciąży nie powinno się podawać leków psychotropowych. Jeśli konieczne jest podawanie leków przeciwpsychotycznych, zaleca się:
55
wiosna 2014Nawracające omamy wzrokowe, objawy zespołu parkinsonowskiego i nadwrażliwość na neuroleptyki charakteryzuje otępienie:
87
wiosna 2014Klozapinę w zaburzeniach afektywnych dwubiegunowych można zastosować: 1) w manii o znacznym nasileniu, ew. w połączeniu z litem lub kwasem walproinowym; 2) w manii o znacznym nasileniu, wyłącznie w monoterapii; 3) w lekoopornych zespołach hipomaniakalnych; 4) jako lek ostatniego rzutu (podobnie jak elektrowstrząsy); 5) w manii o znacznym nasileniu, potencjalnie zaleca się wzmocnienie skuteczności karbamazepiną. Prawidłowa odpowiedź to:
105
wiosna 2014Pacjentka z CHAD, aktualnie od 6 tygodni w epizodzie manii o średnim nasileniu, leczona kwasem walproinowym z karbamazepiną pod kontrolą poziomu leków we krwi, oraz olanzapiną w dawce 20 mg/dzień bez wyraźnego efektu. W kontrolnym badaniu krwi stwierdzono obniżenie liczby leukocytów do 3,0 tys./ml, bez przesunięć w ich składzie odsetkowym. Wskaż właściwe postępowanie: 1) ponowna kontrola liczby leukocytów i ich składu odsetkowego w tym samym dniu; 2) natychmiastowe odstawienie wszystkich leków; 3) jeśli w ponownym badaniu liczba leukocytów nie wzrośnie, odstawienie wszystkich leków; 4) jeśli w kolejnym badaniu liczba leukocytów nie wzrośnie, zmiana karbamazepiny na węglan litu (o ile nie ma przeciwwskazań do litu), w dalszym planie w zależności od stanu psychicznego i liczby leukocytów - odstawienie lub zmiana olanzapiny na arypiprazol; 5) natychmiastowe odstawienie kwasu walproinowego i olanzapiny, dodanie litu do karbamazepiny; 6) jeśli w ponownym badaniu liczba leukocytów nie wzrośnie, odstawienie kwasu walproinowego i olanzapiny, dodanie litu do karbamazepiny. Prawidłowa odpowiedź to:
106
wiosna 2014Mężczyzna lat 54, żonaty, na rencie od kilkunastu lat, przyjęty do oddziału z powodu kolejnego zaostrzenia schizofrenii z objawami paranoidalnymi. Ostatnio był leczony olanzapiną, od około 2 miesięcy odstawił leki, gdyż, jak podał, miał trudności z oddawaniem moczu. Urolog rozpoznał łagodny przerost gruczołu krokowego, poprawa dolegliwości po wdrożeniu leczenia (omnic, androster). Które z wymienionych niżej neuroleptyków są najbardziej bezpieczne pod względem ryzyka objawów niepożądanych cholinolitycznych i zatrzymania moczu? 1) zuklopentiksol; 2) lewomepromazyna; 3) olanzapina; 4) haloperidol; 5) risperidon; 6) klozapina. Prawidłowa odpowiedź to:
108
wiosna 2014Mężczyzna lat 48, uzależniony od alkoholu, leczony w oddziale gastrologii z powodu alkoholowego zapalenia wątroby. Po poprawie wskaźników wątrobowych przeniesiony do oddziału psychiatrii z powodu ujawnienia przed wypisem myśli samobójczych. Pacjent ujawnił psychiatrze, iż myśli te wynikają z utrzymujących się od ponad pół roku omamów słuchowych komentujących, oceniających zachowania pacjenta i sugerujących samobójstwo. Głosy te tłumił alkoholem, ale gdy w szpitalu podjął decyzję o abstynencji, nie widzi innego wyjścia niż odebranie sobie życia. Rozpoznano halucynozę alkoholową i podjęto decyzję o leczeniu przeciwpsychotycznym. Które z neuroleptyków można brać pod uwagę jako najmniej niebezpieczne pod względem ryzyka uszkodzenia wątroby? 1) haloperidol; 2) pernazyna; 3) lewomepromazyna; 4) klozapina; 5) zuklopentiksol. Prawidłowa odpowiedź to:
114
wiosna 2014Które ze zdań dotyczących drgawkorodnego działania klozapiny jest nieprawidłowe?
115
wiosna 2014Wskaż zdanie nieprawdziwe: Poprzez udokumentowany uporczywy brak współpracy w zakresie stosowania leków przeciwpsychotycznych I i II generacji należy rozumieć:
21
jesień 2013W przypadku akatyzji stosuje się następujące leki spośród niżej wymienionych:
46
jesień 2013Somatycznie zdrowy pacjent lat 45 z rozpoznaniem schizofrenii przyszedł do psychiatry na wizytę kontrolną. Pacjent nie reagował terapeutycznie na neuroleptyki: rispolept i olanzapinę. Psychiatra sugeruje włączenie klozapiny. Które badanie powinno być bezwzględnie wykonane przed włączeniem leku?
88
jesień 2013Stosowanie olanzapiny w zaburzeniach zachowania i objawach psychotycznych u chorych z otępieniem wymaga ostrożności ze względu na:
94
jesień 2013Zaburzenia seksualne w trakcie leczenia przeciwpsychotycznego najrzadziej występują u pacjentów stosujących:
112
jesień 2013U pacjentki lat 24, studentki uniwersytetu, w okresie ostatnich dwu lat dwukrotnie hospitalizowanej z powodu schizofrenii, leczonej przez ostatnie 4 miesiące olanzapiną w dawce 20 mg/dzień, nastąpił wzrost masy ciała - BMI 28, obwód pasa 81 cm. Pacjentka odmawia przyjmowania olanzapiny. Które leki z wymienionych niżej można w pierwszym rzędzie brać pod uwagę jako alternatywne? 1) klozapina; 5) haloperidol; 2) sertindol; 6) ziprasidon; 3) kwetiapina; 7) perfenazyna. 4) aripiprazol; Prawidłowa odpowiedź to:
118
jesień 2013Mężczyzna lat 70, w separacji z żoną, nie leczony dotychczas somatycznie, ani psychiatrycznie. Od kilku miesięcy, po tym gdy żona zażądała aby opuścił jej mieszkanie i wystąpiła o rozwód, stał się apatyczny, wypowiadał depresyjne treści do córki, która obiecywała mu opiekę i pomoc mieszkaniową. Przyjęty bez zgody (art. 23) z powodu urojeń hipochondrycznych, nihilistycznych, zubożenia i trucia, z odmową jedzenia i picia, negował myśli S. Rozpoznano depresję ciężką z objawami psychotycznymi, wykluczono podłoże organiczne (TK, EEG). Po olanzapinie niewielka poprawa, zaczął jeść, po dołączeniu escitalopramu nasilenie urojeń. Po zmianie na sulpiryd cechy złośliwego zespołu neuroleptycznego ZZN. Leki odstawiono. Z pobudek urojeniowo depresyjnych odmawia jedzenia i zgody na leczenie elektrowstrząsami EW. W badaniach laboratoryjnych cechy anemii i hipoalbuminemia. Konsultant wyklucza inne przyczyny poza hipoalimentacją. Przetoczono wg jego zlecenia albuminy, wdrożono żywienie przez sondę. Dalsze postępowanie: 1) próba leczenia kwetiapiną; 2) próba leczenia fluwoksaminą; 3) wdrożenie leczenia EW w ramach leczenia bez zgody (art. 23 UOOZP); 4) wystąpienie do sądu o zgodę w trybie pilnym na leczenie elektrowstrząsami bez zgody pacjenta; 5) mediacja z żoną; 6) konsultacja kardiologa i anestezjologa kwalifikująca do EW. Prawidłowa odpowiedź to:
2
wiosna 2013Z najsilniejszym efektem ubocznym związanym z nadmiernym uwalnianiem prolaktyny należy liczyć się przy stosowaniu następujących neuroleptyków:
21
wiosna 2013Pacjentka ze schizofrenią, lat 55, leczona była haloperidolem przez ostatnie 25 lat. Wykazuje ruchy żucia, cmokania wargami, ma grymasy na twarzy. Te objawy u niej pozostają, mimo obniżenia dawki haloperidolu. Bez neuroleptyków ma omamy słuchowe, dyrektywne oraz wypowiada urojenia prześladowcze. Który z leków przeciwpsychotycznych powinien być teraz włączony do leczenia?
43
wiosna 2013Które z poniższych stwierdzeń dotyczących zasad zmiany leczenia przeciwpsychotycznego jest fałszywe?
44
wiosna 2013Które z poniższych stwierdzeń jest prawdziwe?
49
wiosna 2013Obniżenie stężenia kwetiapiny powoduje:
50
wiosna 2013Podwyższenie stężeń klozapiny powoduje/ą:
110
wiosna 2013Po nieskutecznym leczeniu dwoma lekami przeciwpsychotycznymi, 47-letnią pacjentkę ze schizofrenią paranoidalną zakwalifikowano do leczenia klozapiną. Po 4 tygodniach leczenia odnotowano spadek liczby granulocytów poniżej 1500 w mm3. Jakie jest dalsze właściwe postępowanie?
111
wiosna 2013Które z poniższych stwierdzeń dotyczących zasad stosowania klozapiny jest nieprawidłowe?
117
wiosna 2013Do neuroleptyków, które można bezpiecznie stosować u pacjentów z niewydolnością kory nadnerczy (chorobą Addisona) należą:
118
wiosna 2013Do poradni zdrowia psychicznego zgłosił się 65-letni pacjent. Zdiagnozowano organiczne zaburzenia urojeniowe. Pacjent choruje na łagodny rozrost gruczołu krokowego. Który z neuroleptyków można najbezpieczniej zastosować u tego pacjenta?