120 pytań CEM z testu PES z endokrynologii (sesja wiosna 2024) z oficjalnym kluczem i odsetkiem poprawnych odpowiedzi; zdało 30 z 39 zdających (77 %).
- 1Nabyta moczówka prosta nerkowa może być spowodowana:
- 2Do szpitala zgłosił się 51-letni pacjent z PTC (rakiem brodawkowatym tarczycy) rozpoznanym na podstawie wyniku BACC (biopsji aspiracyjnej cienkoigłowej celowanej) tarczycy - kategoria VI. W badaniu USG tarczycy wielkość guza pierwotnego 5,6 cm. W pooperacyjnym badaniu histopatologicznym wielkość guza zgodna z pomiarem USG. Stwierdzono przerzuty w 7 okolicznych węzłach chłonnych, bez przerzutów odległych. Który stopień zaawansowania (staging) raka tarczycy należy stwierdzić u tego pacjenta?
- 3U 37-letniego mężczyzny z nadczynnością tarczycy w przebiegu choroby Gravesa i Basedowa, w trakcie leczenia tiamazolem wystąpiły objawy orbitopatii tarczycowej (OT). Chory skarżył się na bóle zlokalizowane zagałkowo, światło-wstręt, nadmierne łzawienia oraz przemijające podwójne widzenie (głownie wieczorem). Negował pogorszenie ostrości wzroku i zaburzenia widzenia barw. Z odchyleń w badaniu przedmiotowym stwierdzono w oku prawym (OP) oraz oku lewym (OL): (i) łagodny obrzęk i zaczerwienienie powiek i obrzęk mięska łzowego, (ii) wysunięcie gałek ocznych wynosiło 20,5 mm OP i 20 mm OL, (iii) retrakcja powiek dolnych 1 mm OPL oraz niedomykalność powiek 1 mm OPL. W badaniu okulistycznym (ostrość wzroku, przedni odcinek i dno oka) bez odchyleń. Którą orbitopatię należy rozpoznać na podstawie klasyfikacji EUGOGO?
- 4Największe ryzyko rozwoju choroby Gravesa i Basedowa występuje przy stosowaniu następującego leku biologicznego:
- 5Teprotumumab jest obecnie jedynym lekiem zarejestrowanym przez Agencję ds. Żywności i Leków (FDA, Food and Drug Administration) do leczenia chorych z orbitopatią tarczycową. Do częstych (≈10%) działań niepożądanych leku zalicza się:
- 6Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące zespołu Klinefeltera: 1) jest najczęstszą przyczyną hipogonadyzmu hipergonadotropowego u mężczyzn; 2) może wystąpić ginekomastia; 3) histologicznie w tym zespole stwierdza się dysgenezję kanalików plemnikotwórczych oraz rozrost niepełnosprawnych komórek Leydiga; 4) stwierdza się niskie stężenie testosteronu; 5) u chorych z zespołem Klinefeltera istnieje zwiększone ryzyko wystąpienia guzów zarodkowych i raka piersi. Prawidłowa odpowiedź to:
- 7Najczęstszą przyczyną wysokorosłości u dzieci jest:
- 8Dla zespołu Noonan prawdziwe są następujące cechy: 1) występuje u obu płci; 2) kariotyp jest prawidłowy; 3) występuje znacznego stopnia upośledzenie umysłowe; 4) występują wady układu sercowo-naczyniowego zwłaszcza zwężenie zastawki tętnicy płucnej; 5) występuje tylko u chłopców. Prawidłowa odpowiedź to:
- 9Jakie powinno być postępowanie u pacjenta z incydentaloma nadnerczy zgodnie z zaleceniami ESE/ENSAT 2023 w przypadku zmiany o jednorodnej densyjności w TK minus 8 jH i wielkości 3 cm?
- 10Do efektów działania mitotanu nie należy:
- 11Który z leków obniża stężenie reniny?
- 1245-letni pacjent został przyjęty do szpitala po nagłej utracie przytomności. Poziom glukozy zmierzony przez zespół ratownictwa medycznego wynosił poniżej 30 mg/dL. Pełen kontakt logiczny z pacjentem powrócił po podaniu dożylnym 20 ml 20% glukozy. Pacjent negował wcześniejsze przyjmowanie leków. W próbie głodowej wykonanej w szpitalu stwierdzono po 18 godzinach w badaniach z surowicy: glukoza 31 mg/dL, insulina 8 mIU/L, C-peptyd poniżej poziomu mierzalności. Jaka jest najbardziej prawdopodobna przyczyna hipoglikemii?
- 13Endokrynologicznymi przyczynami otyłości wtórnej mogą być: 1) niedobór hormonu wzrostu; 2) choroba Cushinga; 3) niedoczynność tarczycy; 4) rzekoma niedoczynność przytarczyc; 5) hiperprolaktynemia. Prawidłowa odpowiedź to:
- 14Zalecany czas zastosowania octanu uliprystalu jako antykoncepcji doraźnej wynosi do:
- 15Najczęściej u mężczyzn z niepłodnością diagnozowana jest:
- 16Pozaantykoncepcyjnym wskazaniem do założenia systemu wewnątrzmacicznego uwalniającego lewonorgestrel jest:
- 17Bezwzględnym wskazaniem do odstawienia tabletek antykoncepcyjnych i konsultacji lekarskiej jest: 1) ból w klatce piersiowej; 2) ból brzucha; 3) ból głowy; 4) ostry ból kończyny dolnej; 5) zaburzenia widzenia. Prawidłowa odpowiedź to:
- 18Wysokie stężenie SHBG nie jest charakterystyczne dla pacjentki:
- 19Zmniejszona jodochwytność tarczycy może występować w przypadku:
- 20Który z leków stosowanych w leczeniu osteoporozy ma działanie anaboliczne?
- 21Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące guzów prolaktynowych: 1) lekiem pierwszego wyboru w ich leczeniu jest kabergolina lub bromokryptyna podawane w najmniejszej skutecznej dawce; 2) w przypadku makrogruczolaków przysadki po rozpoczęciu farmakoterapii zaleca się kontrolne badanie metodą rezonansu magnetycznego w ciągu roku; 3) w przypadku mikrogruczolaków po rozpoczęciu farmakoterapii zaleca się kontrolne badanie metodą rezonansu magnetycznego w ciągu roku; 4) u kobiet ciężarnych z mikrogruczolakiem przysadki wydzielającym prolaktynę należy kontrolować stężenie prolaktyny w każdym trymestrze; 5) kobiety z mikrogruczolakiem przysadki nie powinny rodzić drogami natury. Prawidłowa odpowiedź to:
- 22Wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące zaburzeń czynności tarczycy w COVID-19:
- 23Wskaż prawidłową definicję przedłużającej się pooperacyjnej niedoczynności przytarczyc (protracted hypoparathyroidism):
- 24Czynnikami ryzyka wystąpienia hipokalcemii we wczesnym okresie pooperacyjnym po tyreoidektomii są:
- 25Wskaż prawidłową kolejność powikłań przewlekłej niedoczynności przytarczyc uszeregowaną od najczęściej występujących:
- 26Które z poniższych nie stanowi ograniczenia do stosowania sonoelastografii w guzkach tarczycy?
- 27Zmiany fizjologiczne dotyczące czynności przysadki w ciąży obejmują:
- 28Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące leczenia niedoczynności przysadki u ciężarnej:
- 29Wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące moczówki prostej u ciężarnej:
- 30U pacjentek ciężarnych z podejrzeniem niedoczynności kory nadnerczy:
- 31Zasady leczenia/monitorowania pacjentek ciężarnych z niedoczynnością kory nadnerczy obejmują:
- 32Przeciwciała przeciwko receptorowi TSH (TRAb; anty-TSHR) u ciężarnej:
- 33Wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące tzw. izolowanej hipotyroksynemii u ciężarnych:
- 34Jaka jest najczęstsza przyczyna pierwotnego braku miesiączki?
- 35W którym z typów autoimmunizacyjnego zespołu wielogruczołowego chorobie Addisona może towarzyszyć przedwczesne wygasanie czynności jajników? 1) APS-1; 2) APS-2; 3) APS-3; 4) APS-4. Prawidłowa odpowiedź to:
- 36Zwiększenie aktywności aromatazy, będące przyczyną ginekomastii obserwuje się w: 1) nadczynności tarczycy; 2) niedoczynności tarczycy; 3) hiperprolaktynemii; 4) otyłości; 5) zespole niewrażliwości na androgeny. Prawidłowa odpowiedź to:
- 37Które z leków są stosowane w hormonoterapii raka stercza? 1) agoniści LHRH; 2) antagoniści LHRH; 3) fulwestrant; 4) octan cyproteronu; 5) megestrol. Prawidłowa odpowiedź to:
- 38Najsilniejszym czynnikiem ryzyka raka piersi u mężczyzn jest:
- 39Które z przeciwwskazań bezwzględnie wykluczają terapię testosteronem? 1) stężenie PSA >4 ng/ml lub >3 ng/ml u mężczyzn z wysokim ryzykiem raka gruczołu krokowego; 2) rak piersi; 3) hematokryt >54%; 4) guz przysadki wydzielający prolaktynę; 5) niekontrolowana lub źle kontrolowana choroba serca. Prawidłowa odpowiedź to:
- 40Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące hormonu antymüllerowskiego (AMH) u mężczyzn: 1) jest produkowany przez niedojrzałe komórki Leydiga; 2) jego wartości są podwyższone w hipogonadyzmie hipogonadotropowym; 3) obniża się w okresie pokwitania; 4) jest obniżony w zespole niewrażliwości na androgeny; 5) terapia hCG obniża jego stężenie. Prawidłowa odpowiedź to:
- 41Która z sytuacji klinicznych stanowi przeciwwskazanie do zastosowania leczenia pasyreotydem, a jednocześnie nie stanowi przeciwwskazania do leczenia pegwisomantem w ramach programu lekowego B.99 leczenia akromegalii aktualnie w Polsce?
- 42Wskaż prawdziwe stwierdzenia opisujące mechanizm działania pegwisomantu: 1) zmniejsza wydzielanie hormonu wzrostu w warunkach in vitro silniej niż somatostatyna czy oktreotyd; 2) poprzez oddziaływanie na receptory SSTR 2 i 5 powoduje zahamowanie wzrostu i zmniejszenie masy guza przysadki; 3) wykazuje działanie antagonistyczne i silne powinowactwo oraz selektywność w odniesieniu do receptora dla hormonu wzrostu; 4) pobudza apoptozę i zmniejsza proliferację komórek somatotropowych przysadki; 5) blokuje transdukcję sygnału do transkrypcji IGF-1. Prawidłowa odpowiedź to:
- 4346-letni chory z aktywną akromegalią. Stan po zabiegu resekcji guza przysadki, zdyskwalifikowany z dalszych działań neurochirurgicznych, leczony przez ostatnie 7 miesięcy lanreotydem w dawce 120 mg co 4 tygodnie. W MR resztkowa masa guza o maksymalnym wymiarze 11 mm, guz hiperintensywny w obrazach T2-zależnych, z cechami inwazji guza do komory III. W badaniu histopatologicznym guz z komórek somatotropowych, wysoka ekspresja SSTR5, Ki-67 5%. Z chorób współistniejących - cukrzyca typu 2 dobrze kontrolowana (HbA1c 6,2%). Pacjent dyspozycyjny, niechętnie nastawiony do samoiniekcji. Która metoda farmakoterapii byłaby najbardziej odpowiednia dla opisanego powyżej pacjenta, biorąc pod uwagę jego całościowy profil?
- 4458-letni chory z aktywną akromegalią. Stan po zabiegu resekcji guza przysadki, zdyskwalifikowany z dalszych działań neurochirurgicznych, leczony przez ostatnie 7 miesięcy oktreotydem w dawce 40 mg co 4 tygodnie. W MR niewielka resztkowa masa guza (bez cech ucisku na skrzyżowanie nerwów wzrokowych, powodującego istotne zaburzenia pola widzenia), stan po radioterapii. W badaniu histopatologicznym guz z komórek somatotropowych Ki-67 1%, cukrzyca typu 2 niewyrównana metabolicznie - HbA1c 9,2%, niewydolność serca NYHA II, nadciśnienie tętnicze. Pacjent zaangażowany, samodzielny, niechętny częstym wizytom w ośrodku, otwarty na możliwość samoiniekcji. Która metoda farmakoterapii byłaby najbardziej odpowiednia dla opisanego powyżej pacjenta, biorąc pod uwagę jego całościowy profil?
- 45Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące jatrogennej niedoczynności przytarczyc:
- 46U pacjenta z subkliniczną nadczynnością tarczycy (TSH obniżone, FT3 i FT4 w granicach normy) w trakcie leczenia Thyrozolem, badania z użyciem jodowych środków kontrastowych:
- 47Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące wrodzonej niedoczynności tarczycy:
- 48Wskaż cechy charakteryzujące ektopowy zespół Cushinga w przebiegu raka drobnokomórkowego płuca: 1) ciężka hiperkaliemia (często >6,5 mmol/L) związana z supresją wydzielania aldosteronu i niedoborem mineralokortykoidów; 2) rozstępy skórne; 3) miastenia; 4) kwasica metaboliczna; 5) hiperpigmentacja skóry. Prawidłowa odpowiedź to:
- 49Najczęstszą lokalizacją guzów neuroendokrynnych wydzielających ACTH w jamie brzusznej jest:
- 50Wskaż fałszywe stwierdzenia dotyczące czaszkogardlaka: 1) notuje się dwa szczyty zachorowań: około 15. r.ż. oraz między 50. a 70. r.ż.; 2) pierwszym objawem u dzieci jest zazwyczaj przedwczesne dojrzewanie płciowe; 3) bardzo często powoduje wystąpienie moczówki prostej; 4) wyróżnia się postać szkliwiakowatą, brodawkowatą i mieszaną; 5) leczeniem z wyboru jest immunoterapia. Prawidłowa odpowiedź to:
- 51U pacjentów z zespołem Kallmanna obserwuje się: 1) hipogonadyzm hipogonadotropowy; 2) hipergonadyzm hipergonadotropowy; 3) prawidłową odpowiedź LH i FSH na GnRH; 4) brak sekrecji FSH i LH w teście z GnRH. 5) zaburzenia węchu. Prawidłowa odpowiedź to:
- 52Do czynników ryzyka wystąpienia hipokalcemii we wczesnym okresie po tyreoidektomii należy: 1) niedobór witaminy D; 2) wole olbrzymie; 3) starszy wiek; 4) płeć męska; 5) rak tarczycy z przerzutami do węzłów chłonnych. Prawidłowa odpowiedź to:
- 53Stosowanie dwuskładnikowej tabletki antykoncepcyjnej u pacjentki z mikrogruczolakiem przysadki wydzielającym prolaktynę jest:
- 54Rak brodawkowaty tarczycy wykryty we wczesnej ciąży:
- 55U pacjentów leczonych antagonistami witaminy K (VKA) przed biopsją aspiracyjną cienkoigłową celowaną (BACC) tarczycy należy:
- 56Guz chromochłonny (pheochromocytoma) występuje typowo w przebiegu: 1) zespołu MEN1; 2) zespołu MEN2A; 3) zespołu McCune’a-Albrighta; 4) zespołu von Hippela-Lindau’a; 5) kompleksu Carneya. Prawidłowa odpowiedź to:
- 57Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące mutacji germinalnej w kodonie 918 protoonkogenu RET: 1) wiąże się z najwyższym ryzykiem wystąpienia raka rdzeniastego tarczycy; 2) zaleca się profilaktyczną tyreoidektomię w 1. r.ż.; 3) zaleca się profilaktyczną tyreoidektomię po 5. r.ż.; 4) badania w kierunku guza chromochłonnego należy przeprowadzać od 16. r.ż.; 5) coroczne przesiewowe badania w kierunku guza chromochłonnego obejmują oznaczanie wolnej metanefryny i normetanefryny we krwi lub ich metoksypochodnych w dobowej zbiórce moczu oraz badanie tomografii jamy brzusznej bez kontrastu. Prawidłowa odpowiedź to:
- 58Do testów potwierdzających rozpoznanie pierwotnego hiperaldosteronizmu należy test: 1) hamowania 0,9% roztworem NaCl; 2) hamowania dietą z dużą zawartością sodu; 3) z fludrokortyzonem; 4) z kaptoprylem; 5) z klonidyną. Prawidłowa odpowiedź to:
- 59W diagnostyce różnicowej zespołu PCO należy uwzględnić: 1) nieklasyczną formę wrodzonego przerostu nadnerczy z niedoboru 21-hydroksylazy; 2) guz wirylizujący jajnika; 3) zespół Cushinga; 4) hiperprolaktynemię; 5) akromegalię. Prawidłowa odpowiedź to:
- 60U pacjenta leczonego z powodu hipogonadyzmu heptanianem testosteronu w dawce 200 mg i.m. co 14 dni, oznaczenie stężenia testosteronu i weryfikację zaleconego dawkowania należy przeprowadzić:
- 61Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące gastrinoma: 1) większość guzów jest zlokalizowanych w dwunastnicy; 2) większość guzów jest zlokalizowanych w żołądku i trzustce; 3) to zazwyczaj zmiany małe (<1 cm), a przerzuty do węzłów chłonnych lub wątroby stwierdzane są bardzo rzadko (<5% przypadków); 4) wydzielana w nadmiarze gastryna doprowadza do rozwoju zespołu Zollingera-Ellisona; 5) często występowanie gastrinoma jest skojarzone z zespołem MEN1. Prawidłowa odpowiedź to:
- 62Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące limfocytowego zapalenia przysadki: 1) najczęściej występuje u kobiet, może być związane z ciążą i okresem poporodowym; 2) limfocytowe zapalenie przysadki najczęściej przebiega z moczówką prostą; 3) limfocytowemu zapaleniu przysadki może towarzyszyć izolowany niedobór jednego hormonu tropowego, najczęściej jest to izolowany niedobór ACTH; 4) limfocytowemu zapaleniu przysadki może towarzyszyć izolowany niedobór jednego hormonu tropowego, najczęściej jest to izolowany niedobór GH; 5) klinicznie objawia się m.in. bólami głowy, zaburzeniami pola widzenia oraz hiperprolaktynemią umiarkowanego stopnia. Prawidłowa odpowiedź to:
- 63Do celów przewlekłej terapii niedoczynności przytarczyc nie zalicza się: 1) zapobiegania objawom hipokalcemii; 2) utrzymania stężenia wapnia w surowicy nieznacznie poniżej normalnego, czyli nie więcej niż 0,125 mmol/l poniżej wartości referencyjnych lub w niskim zakresie normy (2,1-2,6 mmol/l); 3) utrzymania stężenia fosforanów w surowicy na czczo w zakresie wysokich wartości prawidłowych lub tylko nieznacznie podwyższonych 0,9-1,6 mmol/l; 4) zapobiegania hiperkalcemii; 5) zapobiegania lub minimalizowania hiperkalciurii (N:K <250 mg/24 h, M <300 mg/24 h); 6) utrzymania iloczynu wapniowo-fosforanowego powyżej 55 mg2/dl2. Prawidłowa odpowiedź to:
- 64Leczenie profilaktyczne u chorych z ryzykiem rozwoju nadczynności tarczycy indukowanej jodowymi środkami kontrastowymi można rozpocząć u osób: 1) z endogenną subkliniczną nadczynnością tarczycy; 2) z dużym wolem guzkowym; 3) przed badaniami radiologicznymi wykonywanymi w trybie pilnym; 4) w podeszłym wieku; 5) ze współistniejącą chorobą sercowo-naczyniową. Prawidłowa odpowiedź to:
- 65Wskaż prawdziwe twierdzenie dotyczące postępowania w niepłodności:
- 66Do konsekwencji przewlekłej hipokalcemii i hiperfosfatemii należą: 1) drętwienie i mrowienie twarzy; 2) skurcze miokloniczne pojedynczych grup mięśni; 3) tzw. mgła mózgowa; 4) wydłużenie odcinka QT; 5) zwapnienia w tkankach miękkich, np. w mózgu. Prawidłowa odpowiedź to:
- 67Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące hiperaldosteronizmu rodzinnego typu I:
- 68Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące hipogonadyzmu czynnościowego:
- 69Aktywność dejodazy typu 2 jest szczególnie wysoka w: 1) ośrodkowym układzie nerwowym; 2) przysadce; 3) wątrobie; 4) mięśniach szkieletowych; 5) nerkach. Prawidłowa odpowiedź to:
- 70Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące indukowanej amiodaronem nadczynności tarczycy typu 2:
- 71Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące działania tyrakrykolu (TRIAC): 1) wpływa bezpośrednio na serce i mięśnie szkieletowe; 2) obniża stężenie cholesterolu; 3) zwiększa stężenie SHBG; 4) zmniejsza stężenie markerów resorpcji kostnej; 5) działa bezpośrednio na przysadkę i wątrobę. Prawidłowa odpowiedź to:
- 72Kalcytonina jest wydzielana przez komórki C tarczycy w odpowiedzi na: 1) gastrynę; 2) glukagon; 3) hormony płciowe; 4) etanol. Prawidłowa odpowiedź to:
- 73Guzy chromochłonne, oprócz katecholamin mogą wytwarzać: 1) przedsionkowy peptyd natriuretyczny; 2) kalcytoninę; 3) parathormon; 4) somatotropinę; 5) erytropoetynę. Prawidłowa odpowiedź to:
- 74Objawy niedoczynności kory nadnerczy mogą być wywołane przez następujące leki: 1) pioglitazon; 2) mifepriston; 3) trilostan; 4) karbamazepina. Prawidłowa odpowiedź to:
- 75Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące dawki równoważnej 20 mg hydrokortyzonu:
- 76Do guzów litych, które często wydzielają PTHrP (PTH-related peptide) nie należy:
- 77Lekiem, który nie powoduje istotnego wzrostu stężenia prolaktyny w surowicy jest:
- 78Do leków zmniejszających stężenie TSH w surowicy nie należy:
- 79Do zespołów przebiegających z niedoczynnością przytarczyc nie należy zespół:
- 80Hipogonadyzm przedpokwitaniowy charakteryzuje się: 1) wysokim wzrostem; 2) zbyt małą masą mięśniową; 3) niskim tembrem głosu; 4) brakiem owłosienia typu męskiego; 5) małymi jądrami i prąciem. Prawidłowa odpowiedź to:
- 81Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące zespołu mnogich nowotworów gruczołów dokrewnych typu 1 (MEN1):
- 82Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące pseudopheochromocytoma: 1) w czasie napadowych zwyżek ciśnienia tętniczego obserwuje się niekiedy niewielki, przejściowy wzrost stężenia katecholamin we krwi; 2) objawy mogą pojawić się u chorych z przerostem rdzenia nadnerczy; 3) objawy mogą pojawić się u chorych z zaburzeniami funkcji baroreceptorów; 4) jednym z czynników etiologicznych może być czynnik psychiczny, np. tłumione emocje lub traumatyzujące przeżycia z dzieciństwa; 5) najczęstszą przyczyną są mutacje genów dla podjednostek mitochondrialnej dehydrogenazy bursztynianowej (SDH). Prawidłowa odpowiedź to:
- 83Do składowych kompleksu Carneya nie należy:
- 84Do składowych zespołu MEN4 (MENX) nie należy:
- 85Hiperkalcemia może być spowodowana:
- 86U chorych z hiperaldosteronizmem stwierdza się: 1) cechy zespołu metabolicznego z hiperinsulinizmem i podwyższonym wydzielaniem adiponektyny; 2) zwiększoną filtrację kłębuszkową; 3) zmniejszone wydalanie albumin z moczem; 4) podwyższone stężenie interleukiny 6; 5) upośledzenie funkcji śródbłonka. Prawidłowa odpowiedź to:
- 87Wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące postępowania u pacjentów z zespołami MEN2:
- 8838-letnia pacjentka z narastającym od kilku lat hiperandrogenizmem, przy przyjęciu hirsutyzm 24 pkt. w skali Ferrimana-Gallweya. Od 6 miesięcy nie miesiączkuje, wcześniej przyjmowała doustny preparat antykoncepcyjny, wówczas występowały niewielkie krwawienia. Ponadto ma rozpoznaną otyłość BMI 32 kg/m2 oraz insulinooporność. Przyjmuje preparat metforminy 1500 mg/dobę. W badaniach laboratoryjnych estradiol 23,6 pg/ml, FSH 7,52 IU/L, LH 9,92 IU/L, S-DHEA 340,30 (norma 18,9-205) µg/dl, testosteron 1,19 ng/ml (norma 0,029-0,408), 17-OH-progesteron 3,60 ng/ml, androstendion 3,58 ng/ml (norma 0,30-3,93 ng/ml). Wykonano test z podaniem deksametazonu 2 mg/d przez 2 dni - w teście uzyskano wyniki: kortyzol 0,95 µg/dl, S-DHEA 74,43 µg/dl, testosteron 0,46 ng/ml. W teście z Synacthenem uzyskano: 17-OH-progesteron 0’ 3,28 ng/ml, 17-OH-progesteron 30' 11,67 ng/ml, 17-OH-progesteron 60’ 9,99 ng/ml. Wskaż najbardziej prawdopodobne rozpoznanie u tej chorej:
- 89U 69-letniej chorej po przebytym złamaniu kości ramiennej po upadku z krzesła oraz złamaniu kompresyjnym L-1 i L-2 po upadku na ulicy (chora się poślizgnęła), przeprowadzono badanie densytometryczne, w którym stwierdzono T-score bliższego końca kości udowej (-2.2), T-score L2-L4 (-2.1). W badaniach dodatkowych wapń 2,35 mmol/l, witamina D (25-OH) 39 ng/ml, fosforany nieorganiczne 1,3 mmol/L, PTH 46 pg/ml. Przyjmuje preparat węglanu wapnia i cholekalcyferol 2000 j.m./dobę. Wskaż jakie modyfikacje postępowania powinno się wykonać u tej chorej:
- 90Telotristat jest skutecznym lekiem mającym zastosowanie w terapii:
- 91U 37-letniego pacjenta wykonano tyreoidektomię totalną z limfadenektomią przedziału centralnego z uwagi na rozpoznanie w biopsji aspiracyjnej cienkoigłowej raka brodawkowatego w zmianie ogniskowej wielkości 21 mm z potwierdzonym w biopsji przerzutem do węzła chłonnego. U chorego po 20 godzinach od zabiegu oznaczono stężenie PTH, które wynosiło 12 pg/ml (norma 15-65), wapń zjonizowany 0,9 mmol/l. Wskaż prawdziwe stwierdzenia: 1) oznaczenie stężeń wapnia i PTH będzie wiarygodne dopiero po wyrównaniu niedoczynności tarczycy; 2) trwała niedoczynność przytarczyc jest mało prawdopodobna i nie ma wskazań do długotrwałej suplementacji wapnia i aktywnej postaci witaminy D; 3) trwała niedoczynność przytarczyc jest wysoce prawdopodobna, ale ostateczne rozpoznanie będzie możliwe dopiero po 12 miesiącach; 4) należy włączyć suplementację wapnia, aktywnej postaci witaminy D oraz preparat magnezu i hydrochlorotiazyd, próbę ich odstawienia podjąć po 12 miesiącach. Prawidłowa odpowiedź to:
- 92Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące raka rdzeniastego tarczycy (RRT): 1) w 25% przypadków rak rdzeniasty tarczycy u osób dorosłych to forma sporadyczna; 2) ryzyko agresywnego przebiegu występuje w przypadku mutacji M918T; 3) możliwość leczenia inhibitorami kinaz w RRT jest możliwe tylko w przypadku potwierdzenia mutacji germinalnych; 4) najczęstsza lokalizacja RRT: w środkowo-górnych częściach płatów tarczycy; 5) makrozwapnienia w RRT występują częściej niż w zróżnicowanym raku tarczycy; 6) rozpoznanie MTC wymaga badania immunocytochemicznego z przeciwciałami przeciwko kalcytoninie lub potwierdzenia obecności podwyższonego stężenia kalcytoniny we krwi. Prawidłowa odpowiedź to:
- 93W badaniu USG tarczycy stwierdzono w środkowej części płata prawego zmianę ogniskową litą o wymiarach 10x6x11 mm, normoechogeniczną z obecnością makrozwapnień i grubym „halo". Wskaż stwierdzenie zawierające właściwą kategorię klasyfikacji EU-TIRADS-PL dla tej zmiany oraz właściwą kwalifikację do biopsji aspiracyjnej cienkoigłowej (BAC):
- 94U 32-letniej pacjentki z mikrogruczolakiem przysadki wielkości 7x4x5 mm oraz tzw. „sztywnym" dobowym profilem prolaktyny w zakresie wartości 130-153 µg/l (norma do 25), LH 0,2 IU/I, FSH 1,2 IU/I, estradiol <12,0 pg/ml, bez innych nieprawidłowości w zakresie czynności przysadki, zaplanowano dalsze postępowanie. Wskaż opcje terapeutyczne, które można zaproponować pacjentce w jej obecnej sytuacji klinicznej: 1) przewlekłe leczenie kabergoliną jako farmakoterapię pierwszego wyboru; 2) przewlekłe leczenie bromokryptyną jako farmakoterapię pierwszego wyboru; 3) odstąpienie od farmakoterapii i obserwacja; 4) zabieg operacyjny w przypadku braku zgody na przewlekłą farmakoterapię; 5) włączenie hormonalnej terapii zastępczej z powodu hipogonadyzmu. Wskaż odpowiedz zawierającą wyłącznie dopuszczalne opcje:
- 95Wskaż stwierdzenie zawierające rutynowo zalecane prawidłowe postępowanie endokrynologiczne pod kątem powikłań leczenia onkologicznego u 41-letniej pacjentki leczonej lekiem z grupy inhibitorów immunologicznych punktów kontrolnych, chora nie otrzymuje steroidoterapii:
- 96Wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące rodzinnej testotoksykozy:
- 97Zespołem genetycznym, któremu towarzyszy wysokorosłość nie jest zespół:
- 98Do stymulatorów wydzielania hormonu wzrostu u dzieci należy:
- 99Zgodnie z rekomendacjami European Thyroid Association (ETA) opublikowanymi w 2022 roku początkowa dawka dobowa tiamazolu u dzieci z rozpoznaną chorobą Gravesa i Basedowa wynosi:
- 100Blokiem enzymatycznym steroidogenezy, który może prowadzić do wrodzonego przerostu kory nadnerczy z towarzyszącym nadciśnieniem tętniczym jest:
- 101Któremu z rozpoznań może towarzyszyć hipokalcemia?
- 102Zespołem genetycznym, któremu towarzyszy hipogonadyzm hipergonadotropowy jest zespół:
- 103Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące witaminy D: 1) kalcytriol ze względu na długi okres połowicznego rozpadu nie ma zastosowania u pacjentów z wtórną nadczynnością przytarczyc; 2) niedobór witaminy D sprzyja rozwojowi chorób autoimmunizacyjnych; 3) monitorowanie prawidłowego zaopatrzenia w witaminę D polega na oznaczeniu stężenia cholekalcyferolu; 4) jest hormonem steroidowym, a jej działanie genomowe wywierane jest przez połączenie aktywnej postaci witaminy ze swoistym receptorem (VDR, vitamin D receptor), który znajduje się w jądrze komórkowym; 5) stosowanie filtrów przeciwsłonecznych nie zmniejsza możliwość skórnej syntezy witaminy D; 6) pacjenci z chorobą otyłościową wymagają zwiększonej suplementacji witaminy D. Prawidłowa odpowiedź to:
- 104W przypadku zmian ogniskowych zakwalifikowanych jako EU-TIRADS-PL-5 stwierdza się: 1) głęboką hipoechogeniczność zmiany; 2) orientację nierównoległą zmiany; 3) ryzyko złośliwości wynoszące 20-25%; 4) BACC zalecana w przypadku zmian ≥10 mm; 5) występującą ekspansję pozatarczycową; 6) muszą wystąpić co najmniej dwie charakterystyczne zmiany. Prawidłowa odpowiedź to:
- 105Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące niedoczynności przytarczyc: 1) do najczęstszych powikłań zalicza się kamicę nerkową; 2) rozpoznanie wymaga potwierdzonej hipokalcemii przy jednoczesnym niskim poziomie PTH oznaczanym co najmniej 2 razy w odstępie co najmniej 2 tygodni; 3) zaćma nie jest typowym powikłaniem niedoczynności przytarczyc; 4) stężenie PTH w surowicy 12-24 godzinie po operacji jest najważniejszym czynnikiem prognostycznym hipokalcemii i trwałej niedoczynności przytarczyc; 5) punktem odcięcia stężenia PTH, powyżej którego trwała niedoczynność przytarczyc jest bardzo mało prawdopodobna, jest 5 pg/ml; 6) 75% niedoczynności przytarczyc u dorosłych jest w konsekwencji działania jatrogennego najczęściej po operacji tarczycy. Prawidłowa odpowiedź to:
- 106Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące zastosowania jodowych środków kontrastowych (ICM) u pacjentów z subkliniczną nadczynnością tarczycy: 1) badania radiologiczne z wykorzystaniem ICM są przeciwwskazane u tych pacjentów; 2) po 3-4 tygodniach od podania ICM należy oznaczyć stężenie TSH, FT4 i FT3 w surowicy; 3) badanie jest tylko możliwe po zwiększeniu dawki leków przeciwtarczycowych i/lub dodaniu nadchloranu sodu; 4) przed planowymi badaniami radiologicznymi zaleca się ustalenie etiologii endogennej subklinicznej nadczynności tarczycy; 5) badanie z użyciem ICM nie jest przeciwwskazane; 6) badanie jest możliwe ze wskazań życiowych. Prawidłowa odpowiedź to:
- 107Przed pomiarem wskaźnika aldosteronowo-reninowego (ARR) należy: 1) wyrównać niedobór potasu; 2) ograniczyć spożycie soli; 3) odstawić spironolakton na 4 tygodnie; 4) odstawić niesteroidowe leki przeciwzapalne na 14 dni; 5) odstawić blokery kanału wapniowego na 14 dni; 6) krew należy pobrać co najmniej po 2 godzinach pionizacji. Prawidłowa odpowiedź to:
- 108Strategia postępowania u kobiet z jawną nadczynnością tarczycy przed planowaną ciążą:
- 109W których postaciach wrodzonego przerostu nadnerczy (WPN) można spodziewać się niepełnej maskulinizacji zewnętrznych narządów płciowych u noworodków płci męskiej? 1) WPN spowodowany niedoborem 21-hydroksylazy; 2) WPN spowodowany niedoborem dehydrogenazy 3beta-hydroksysteroidowej typu 2; 3) WPN spowodowany niedoborem 17alfa-hydroksylazy; 4) WPN spowodowany niedoborem oksydoreduktazy cytochromu P450 (POR); 5) WPN spowodowany niedoborem 11beta-hydroksylazy. Prawidłowa odpowiedź to:
- 110Wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące działania wazopresyny:
- 111Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące niedoczynności przytarczyc i jej terapii: 1) przyczyną niedoczynności przytarczyc mogą być autoprzeciwciała hamujące receptor wapniowy CaSR; 2) w przebiegu niedoczynności przytarczyc stwierdza się podwyższone wartości gęstości mineralnej kości; 3) celem terapii jest utrzymanie stężeń wapnia całkowitego w surowicy w górnym zakresie wartości referencyjnych; 4) u pacjentów z niedoczynnością przytarczyc obok podawania aktywnych metabolitów witaminy D3, zalecane jest też uzupełnianie cholekalcyferolu 25(OH)D3; 5) cytrynian wapnia jest preferowanym preparatem dla suplementacji wapnia u pacjentów przewlekle leczonych inhibitorami pompy protonowej. Prawidłowa odpowiedź to:
- 112Który z markerów obrotu kostnego uznawany jest za wykładnik procesu kościotworzenia?
- 113Którego zaburzenia w zakresie wyników laboratoryjnych nie należy spodziewać się w momencie rozpoznania u pacjenta z pierwotną niedoczynnością kory nadnerczy?
- 114W której z chorób nie stwierdza się typowo hiperkalciurii?
- 115U 64-letniej pacjentki hospitalizowanej z powodu zatorowości płucnej, która otrzymuje leczenie przeciwkrzepliwe w postaci wlewu heparyny, stwierdzono następujące wyniki badań laboratoryjnych: TSH 3,9 µIU/mL (0,35-4,2), FT3 6,7 pmol/l (3,5-6,3), FT4 22,4 pmol/l (11,5-20,1). Chora jest zdenerwowana, czynność serca 80/min, skóra sucha, nie stwierdza się drżenia rąk. Wskaż dalsze postępowanie:
- 116Które z cząsteczek oznacza się rutynowo w osoczu, czyli krew należy pobrać do probówki z antykoagulantem EDTA2K, a nie z aktywatorem wykrzepiania jak dla oddzielenia surowicy? 1) normetanefrynę; 2) ACTH; 3) reninę; 4) 17-hydroksyprogesteron; 5) chromograninę A. Prawidłowa odpowiedź to:
- 117Które zaburzenia endokrynologiczne występują w przebiegu zespołu Williamsa (Williamsa i Beurena) charakteryzującego się m.in. dysmorfią tzw. „twarz elfa”, wadami serca i małą masą urodzeniową? 1) nadczynność tarczycy; 2) niskorosłość; 3) hiperkalcemia u niemowląt, ustępująca między 2.-4. r.ż.; 4) niewydolność kory nadnerczy; 5) wnętrostwo. Prawidłowa odpowiedź to:
- 118Wskaż prawdziwe stwierdzenia charakteryzujące leki przeciwtarczycowe - tiamazol/metimazol (MMI) oraz propylotiouracyl (PTU): 1) MMI słabo gromadzi się w tarczycy; 2) MMI ma silniejsze działanie immunosupresyjne w tarczycy niż PTU; 3) PTU gromadzi się w tarczycy intensywnie i długotrwale; 4) czas do uzyskania eutyreozy jest dłuższy przy zastosowaniu PTU; 5) oba leki hamują konwersję tyroksyny do trójjodotyroniny; 6) oba leki dopuszczone są do stosowania w czasie ciąży i karmienia. Prawidłowa odpowiedź to:
- 119Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące typowych cech guzów nadnerczy w badaniach obrazowych TK i MR: 1) wolne wypłukiwanie środka kontrastowego charakteryzuje gruczolaki; 2) dla gruczolaków typowa jest znaczna zawartość lipidów; 3) niehomogenność różnicuje raka i guza chromochłonnego; 4) duża densyjność tkankowa nie różnicuje raka i guza chromochłonnego; 5) szybkość wypłukiwania różnicuje raka i przerzut; 6) przerzuty do nadnerczy najczęściej powodują rak nerki i płuc. Prawidłowa odpowiedź to:
- 120Wskaż inhibitory kinazy tyrozynowej, które stosowane są w leczeniu zaawansowanych guzów neuroendokrynnych: 1) kabozantynib; 2) ewerolimus; 3) lenwatynib; 4) sorafenib; 5) sunitynib; 6) wandetanib. Prawidłowa odpowiedź to: