PES · Endokrynologia

Sesja jesień 2024

120 pytań CEM z testu PES z endokrynologii (sesja jesień 2024) z oficjalnym kluczem i odsetkiem poprawnych odpowiedzi; zdało 34 z 40 zdających (85 %).

1
38-letnia pacjentka z masą ciała 55 kg oraz z wywiadem poronień w przeszłości stara się o ciążę z zastosowaniem technik wspomaganego rozrodu. Nigdy nie była leczona lewotyroksyną. W badaniach laboratoryjnych po kontrolowanej stymulacji jajników stwierdzono: TSH 3,8 mIU/l oraz podwyższone miano przeciwciał przeciw tyreoperoksydazie. Pacjentka nie zgłasza dolegliwości ze strony układu pokarmowego. Jakie zalecenia powinien wydać konsultujący endokrynolog?
2
21-letnia pacjentka, która poddawana jest diagnostyce z powodu zaburzeń płodności powinna mieć wykonane następujące badania:
3
63-letnia pacjentka, która od ponad 20 lat przyjmuje LT4 w dawce 50 µg z powodu niedoczynności tarczycy po terapii radiojodem w przebiegu choroby Gravesa i Basedowa ma zaplanowaną tomografię komputerową jamy brzusznej z kontrastem jodowym. W badaniach laboratoryjnych stężenie TSH jest w zakresie referencyjnym. Jakie będzie dalsze postępowanie?
4
Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące guzów chromochłonnych i przyzwojaków (PPGL):
5
Pacjent z rozpoznanym guzem chromochłonnym nadnercza lewego przygotowywany do zabiegu operacyjnego metodą laparoskopową. O adekwatnej blokadzie receptorów alfa adrenergicznych mówi się, gdy: 1) w ciągu 24 godzin poprzedzających operację nie stwierdza się ciśnienia tętniczego >160/90 mmHg; 2) w ciągu 24 godzin poprzedzających operację nie stwierdza się epizodów hipotensji ortostatycznej <80/45 mmHg; 3) w ciągu 24 godzin poprzedzających operację nie ma wysokich załamków T; 4) w okresie 7 dni poprzedzających operację nie stwierdza się w EKG: przedwczesnych pobudzeń (>1/5 min); 5) w okresie 7 dni poprzedzających operację nie stwierdza się w EKG: uniesienia odcinka ST i odwrócenia załamka T. Prawidłowa odpowiedź to:
6
Jadłowstręt psychiczny jest zespołem psychosomatycznym cechującym się zmniejszeniem masy ciała i innymi następstwami celowego nieprzyjmowania pokarmów. Który z zestawów nieprawidłowości w badaniach laboratoryjnych i hormonalnych występuje w tym schorzeniu?
7
Orbitopatia tarczycowa (GO): 1) jest to zespół objawów ocznych wywołanych immunologicznym zapaleniem tkanek miękkich oczodołu, który może występować w chorobie Graves-Basedowa i ujawnia się najczęściej równocześnie lub w okresie 18 miesięcy od wystąpienia nadczynności tarczycy; 2) zagraża utratą wzroku w przypadku neuropatii nerwu wzrokowego i uszkodzenia rogówki i wymaga wówczas bezzwłocznego podjęcia leczenia za pomocą napromieniania oczodołów; 3) na aktywną GO wskazuje w skali CAS wartość 3/7 punktów; 4) lekami pierwszego wyboru w fazie aktywnej umiarkowanie ciężkiej i ciężkiej GO są glikokortykosteroidy, optymalnie podawane w pulsach i.v.; 5) w łagodnej GO stosuje się glikokortykosteroidy doustnie - prednizon 1 mg/kg m.c./d przez okres 3 miesięcy. Prawidłowa odpowiedź to:
8
Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące zespołów niedoczynności wielogruczołowej (APS):
9
Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące guzów chromochłonnych i przyzwojaków (PPGL):
10
W przypadku którego z leków zalecany czas odstawienia przed biopsją cienkoigłową tarczycy jest uzależniony od czynności nerek:
11
W badaniu KT jamy brzusznej wykonanym u 48-letniej kobiety z powodu dolegliwości bólowych brzucha wykryto przypadkowo 2,3 cm zmianę w prawym nadnerczu. Homogenny guz o wyraźnych granicach i gęstości 8 j.H. Przedmiotowo pacjentka ma nadwagę, ciśnienie tętnicze 130/70 mmHg i nie stwierdza się u niej istotnych zmian skórnych. Które z proponowanych działań jest najwłaściwszym kolejnym krokiem postępowania?
12
Wskaż nieprawidłowe połączenie schorzenia endokrynologicznego z odchyleniem w wynikach analiz laboratoryjnych obserwowanym w jego przebiegu:
13
Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące wpływu pobieranych substancji na wyniki oznaczeń hormonalnych:
14
Które z leków mogą wywoływać hipokalcemię? 1) cisplatyna; 2) 5-fluorouracyl; 3) kolchicyna; 4) tamoksyfen; 5) sole litu. Prawidłowa odpowiedź to:
15
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące gruczolaków przysadki: 1) skala Knospa służy ocenie stopnia zewnątrzsiodłowej ekspansji guza; 2) ryzyko rozwoju zespołu Nelsona po obustronnej adrenalektomii wykonanej w przebiegu choroby Cushinga rośnie z czasem po zabiegu; 3) w przypadku mikrogruczolaka nieczynnego hormonalnie kontrole obrazowe można zakończyć po 5 latach obserwacji, jeśli nie stwierdza się wzrostu zmiany; 4) w T1-zależnym obrazowaniu MRI po podaniu środka cieniującego gruczolaki stają się hipointensywne względem reszty przysadki; 5) choroba Cushinga stanowi najczęstszą przyczynę endogennej hiperkortyzolemii u dzieci. Prawidłowa odpowiedź to:
16
Które ze stanów mogą wiązać się z obniżonym wydzielaniem wazopresyny z tylnego płata przysadki? 1) spadek ciśnienia tętniczego krwi; 2) zespół Wolframa; 3) zaawansowany wiek; 4) germinoma; 5) sarkoidoza. Prawidłowa odpowiedź to:
17
W których tkankach, oprócz tarczycy, może ulegać ekspresji symporter sodowo-jodowy (NIS)? 1) nerka; 2) ślinianki; 3) jajnik; 4) gruczoły piersiowe; 5) żołądek. Prawidłowa odpowiedź to:
18
31-letnia pacjentka z rozpoznaną 5 lat temu pierwotną niedoczynnością kory nadnerczy zgłosiła się z powodu złego samopoczucia, osłabienia, nudności trwających od około tygodnia, nie gorączkuje, nie kaszle, masa ciała zmniejszyła się o 2 kg. Wcześniej przebieg choroby był stabilny przy substytucji hormonalnej: hydrokortyzon 15 mg rano i 10 mg około 14.00, fludrokortyzon 50 µg dziennie. Które z badań nie ma istotnego znaczenia dla ustalenia właściwego postępowania?
19
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące fizjologii wydzielania aldosteronu: 1) przedłużony wlew dożylny 0,9% NaCl będzie hamował jego wydzielanie; 2) fizjologiczny hiperaldosteronizm stwierdza się w przebiegu ciąży; 3) diuretyki mogą być przyczyną obniżenia stężeń krążącego aldosteronu; 4) podanie kaptoprylu zwiększa stężenie aldosteronu we krwi o ponad 30%; 5) przy zwężeniu tętnicy nerkowej dochodzi do wtórnego hiperaldosteronizmu. Prawidłowa odpowiedź to:
20
Wskaż prawidłowe postępowanie u 67-letniegio pacjenta, który zgłosił się do kontroli endokrynologicznej z powodu guza lewego nadnercza. Zmiana wykryta przypadkowo 6 lat temu miała 23 mm średnicy, a w jednofazowym badaniu KT gęstość +4 j.H. Następnie pacjent przebywał na oddziale endokrynologicznym, gdzie wykonano szeroki profil badań i wykluczono aktywność hormonalną guza, a 2 lata temu powtórzono badanie obrazowe: guz 25 mm, gęstość w KT +5 j.H. W wywiadzie od około 9 lat nadciśnienie tętnicze kontrolowane farmakologicznie, obecnie wartości 120-140/80-85 mmHg. Dodatkowo łagodny przerost prostaty pod opieką urologiczną. Wskaż najwłaściwsze postępowanie:
21
Wskaż gen, którego mutacja nie wiąże się z występowaniem raka tarczycy:
22
U 27-letniej pacjentki wykonano badania z powodu obfitych nieregularnych miesiączek, zmęczenia i wzrostu masy ciała. W uzyskanych wynikach TSH 28 µIU/ml, FT4 8,1 pmol/l, prolaktyna 912 mIU/l (n 100-420). Jakie jest najbardziej optymalne postępowanie w tej sytuacji poza włączeniem L-tyroksyny?
23
20-letni pacjent leczony w dzieciństwie preparatem rhGH z powodu izolowanej somatotropinowej niedoczynności przysadki został skierowany do endokrynologa w celu zakwalifikowania do leczenia rhGH w wieku dorosłym w ramach programu lekowego B111. Wykluczono inne zaburzenia czynności przysadki. Wskaż właściwe postępowanie diagnostyczne u tego pacjenta:
24
65-letnia pacjentka po wielopoziomowym niskoenergetycznym złamaniu kręgów (Th7, Th8, Th11, TH12, L1) miała wykonane badania diagnostyczne. W wywiadzie nadciśnienie tętnicze, 2-krotnie przebyty udar niedokrwienny mózgu i przewlekła choroba nerek z wywiadem wieloletniej steroidoterapii. Chora przyjmuje peryndopryl, nebiwolol, apiksaban, metyloprednizolon 8 mg/dobę, preparat węglanu wapnia i alfakalcydol. W badaniu densytometrycznym T-score bkku -3.5, FRAX dla złamań głównych 18%. W badaniach laboratoryjnych: wapń całkowity 2,52 mmol/l, PTH 45 pg/ml, kreatynina 1,83 mg/dl, eGFR 28 ml/min/1,73 m2, 25-OH witamina D 26 ng/ml. Wskaż najbardziej optymalne dalsze leczenie osteoporozy u tej pacjentki:
25
65-letni pacjent przyjęty na oddział kardiologii z powodu wysokich wartości ciśnienia tętniczego oraz zaostrzenia choroby niedokrwiennej serca w celu intensyfikacji leczenia hipotensyjnego i wykonania koronarografii, został skierowany na konsultacje endokrynologiczną po uzyskaniu następujących wyników badań: TSH <0,05 µIU/ml, FT3 9,2 pg/ml (norma 2,0-4,4), FT4 4,2 ng/dl (n 0,93-1,7), przeciwciała anty-TSHR <0,8 mIU/l. W badaniu USG uwidoczniono wole guzkowe olbrzymie z uciskiem tchawicy i jej zwężeniem do 10 mm. Pacjent zgłasza znaczne pogorszenie wydolności fizycznej - wejście po schodach na 2. piętro powoduje duszność i ucisk w klatce piersiowej. Wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące optymalnego postępowania u tego chorego:
26
U 19-letniej pacjentki z pierwotnym brakiem miesiączki i nadciśnieniem tętniczym, BMI 20 kg/m2, stwierdzono estradiol 4 pg/ml, testosteron 0,025 ng/ml (norma 0,046-0,383), aldosteron 2 ng/dl (norma 5-20), renina 3,2 mIU/l (norma 3-33,5), kortyzol 8:00 3,1 µg/dl. W badaniu TK nadnerczy wykluczono obecność guza nadnercza. Jakie jest najbardziej prawdopodobne rozpoznanie u tej pacjentki?
27
46-letni pacjent z chorobą Cushinga rozpoznaną 3 lata wcześniej, po nieskutecznym leczeniu operacyjnym guza przysadki 6 x 4 x 6 mm wydzielającego ACTH został poddany powtórnemu zabiegowi. Przed drugim zabiegiem nie uwidoczniono gruczolaka w badaniu MR przysadki, stwierdzono wyraźny gradient stężeń ACTH podczas cewnikowania zatok skalistych, z przewagą strony lewej. Pacjent leczy się z powodu cukrzycy typu 2, nadciśnienia tętniczego, nawracającej zakrzepicy żył głębokich oraz niealkoholowej stłuszczeniowej choroby wątroby. Przyjmuje metforminę, dapagliflozynę, semaglutyd, insulinę degludec, walsartan, spironolakton, nebiwolol, torasemid, rywaroksaban i preparat zawierający tymonacyk. Ma problem z regularnym przyjmowaniem leków w ciągu dnia, przyjmuje leki tylko rano i wieczorem. Po 3 miesiącach od zabiegu stwierdzono wolny kortyzol w moczu 682 (n do 178), ACTH 286 (n 15-60), HbA1c 11%, TSH 1,4 mIU/l, FT4 17 pmol/l, LH 5 IU/l, FSH 7 IU/l, testosteron 21 nmol/l (n 9-34), IGF-1 13,8 (n 43-207), ALT 128 (n do 35), K 3,8 mmol/l. W badaniu MR nie uwidoczniono gruczolaka przysadki. Wskaż najbardziej optymalne w chwili obecnej postępowanie u tego chorego, zakładając dostępność rynkową wszystkich wymienionych inhibitorów steroidogenezy:
28
43-letni pacjent po nieskutecznej operacji guza przysadki wydzielającego hormon wzrostu (GH) jest leczony preparatem oktreotydu LAR w dawce 30 mg co 4 tygodnie przez ostatnie 6 miesięcy. Skarży się na dokuczliwe bóle głowy. W badaniu MR widoczna hiperintensywna w obrazowaniu T2 masa guza z cechami zajęcia struktur sąsiednich w stopniu odpowiadającym Knosp 3A. Masa przylega do skrzyżowania nerwów wzrokowych, ale go nie modeluje. W badaniu histopatologicznym stwierdzono ekspresję SSTR2 -, SSTR3 +, SSTR5 ++. Pacjent nie wyraża zgody na reoperację. W badaniach dodatkowych: IGF-1 421 ng/ml (n 35-201), GH 8,2 ng/ml , ALT 32 IU/l, AspAT 18 IU/l, bilirubina całkowita 0,8 mg/dl, HbA1c 5,4% Wskaż najbardziej optymalne postępowanie u tego pacjenta:
29
45-letni pacjent z przypadkowo wykrytym guzem nadnercza lewego o wymiarach 16 x 15 x 22 mm, w obrazie TK 3 j.H., z nadciśnieniem, cukrzycą typu 2, otyłością BMI 35 kg/m2, leczony jest kandesartanem, spironolaktonem, nebiwololem, indapamidem oraz preparatem złożonym dapagliflozyny z saksagliptyną. W badaniu przedmiotowym cechy otyłości prostej, jasne rozstępy okolicy brzucha i ud, RR 160/100 mmHg. Poza tym w badaniu przedmiotowym bez nieprawidłowości. Pacjent nie leczy się z powodu innych chorób, nie nadużywa alkoholu. Kortyzol poranny 18 µg/dl, ACTH 5 pg/ml, kortyzol o 24:00 5,7 µg/dl. W trakcie diagnostyki wykonano test z 1 mg deksametazonu uzyskując wynik stężenia kortyzolu 8:00 4,6 µg/dl. Z wywiadu wiadomo, że test taki był już wykonywany ambulatoryjnie 4 miesiące wcześniej i uzyskano stężenie kortyzolu 8:00 4,1 µg/dl. Wskaż najbardziej właściwe postępowanie u opisanego pacjenta:
30
Wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące hiperaldosteronizmu pierwotnego rodzinnego:
31
W badaniu sonoelastograficznym zmiany ogniskowej wielkości 12 x 9 x 16 mm, bez mikrozwapnień, położonej w centralnej części płata prawego, stwierdzono SWE (Shear Wave Elastography) 35 kPa, SR (Strain Ratio) 6,8. Wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące tego wyniku:
32
Po podaniu terapeutycznej dawki radiojodu u osób wcześniej leczonych tiamazolem z powodu tyreotoksykozy:
33
Bezwzględnym przeciwwskazaniem do kontynuowania terapii tiamazolem jest:
34
Agranulocytoza w przebiegu terapii tiamazolem:
35
W terapii przełomu tarczycowego:
36
Orbitopatia tarczycowa może ujawnić się:
37
W leczeniu aktywnej ciężkiej orbitopatii tarczycowej zastosowanie znajduje:
38
W pierwotnym obustronnym rozroście makroguzkowym nadnerczy czynnikiem stymulującym może być:
39
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące zespołu Zollingera i Ellisona: 1) zespół obejmuje guz gastrynowy oraz uporczywie nawracające owrzodzenia trawienne; 2) zespół stanowi przyczynę około 15% wrzodów dwunastnicy; 3) guzy gastrynowe będące składową zespołu w około 50% przypadków mają charakter mnogi; 4) guzy gastrynowe będące składową zespołu najczęściej zlokalizowane są w trzustce; 5) w 50% przypadków zespół rozwija się jako składowa zespołu MEN1. Prawidłowa odpowiedź to:
40
Wskaż składowe zespołu Carneya:
41
Które kryterium prawidłowo charakteryzuje docelowe wartości ciśnienia tętniczego u kobiet w ciąży z cukrzycą, bez powikłań naczyniowych?
42
Uszereguj składowe MEN1 od występujących najczęściej:
43
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące melatoniny: 1) szczyt wydzielania melatoniny ma miejsce w godzinach nocnych 24.00-3.00; 2) jest silnym antyoksydantem; 3) jest pochodną tryptofanu wytwarzaną w przysadce; 4) dobowy rytm wydzielania melatoniny pojawia się między 6. a 9. tygodniem życia; 5) dobowy rytm wydzielania melatoniny pojawia się między 12. a 15. tygodniem życia. Prawidłowa odpowiedź to:
44
Jakie jest kryterium wyrównania cukrzycy u dzieci i młodzieży (niezależnie od typu cukrzycy)?
45
Wskaż leki, które mogą wywołać cukrzycę: 1) kwas nikotynowy; 2) diazoksyd; 3) interferon β; 4) interferon α; 5) fenytoina. Prawidłowa odpowiedź to:
46
Do działań niepożądanych związanych ze stosowaniem leku osilodrostat należy: 1) hipokalemia; 2) wymioty, nudności; 3) wydłużenie odstępu QTc; 4) skrócenie odstępu QTc; 5) hiperandrogenemia; 6) wysypka; 7) hiperglikemia. Prawidłowa odpowiedź to:
47
Jakie stężenie PTH w surowicy oznaczane w czasie 12-24 godzin po operacji w okolicy przedniej części szyi stanowi najważniejszy czynnik prognostyczny pozwalający przewidywać wystąpienie hipokalcemii i trwałej niedoczynności przytarczyc?
48
35-letnia pacjentka z nowotworem piersi kwalifikowana do kolejnej linii chemioterapii systemowej wykonała zgodnie z zaleceniami lekarza prowadzącego badania laboratoryjne. Uzyskała następujące wyniki: TSH 20 µU/ml, FT3 2,1 pmol/l, FT4 8,2 pmol/l. Pacjentka została skierowana na konsultacje endokrynologiczną celem wykluczenia przeciwwskazań do wykonania tomografii komputerowej. Jakie będzie dalsze postępowanie? 1) badania radiologiczne z użyciem jodowych środków kontrastowych nie są w tym momencie przeciwwskazane; 2) badania radiologiczne z użyciem jodowych środków kontrastowych są w tym momencie przeciwwskazane; 3) wskazane jest rozpoczęcie leczenie substytucyjnego L-tyroksyną i dalsze jego monitorowanie zgodnie z obowiązującymi wytycznymi; 4) wskazane jest rozpoczęcie leczenie tyreostatykami i dalsze jego monitorowanie zgodnie z obowiązującymi wytycznymi; 5) należy odroczyć badanie do czasu wyrównania zaburzeń hormonalnych; 6) przed podjęciem decyzji o wykonaniu tomografii komputerowej należy wyjaśnić etiologię powyższych zaburzeń. Prawidłowa odpowiedź to:
49
U 4-letniego chłopca z rozpoznanym rakiem kory nadnercza należy przeprowadzić diagnostykę genetyczną w kierunku zespołu:
50
Zaburzenia czynności układu podwzgórzowo-przysadkowego u pacjenta poddanego w dzieciństwie radioterapii głowy i szyi z powodu nowotworu tylnego dołu czaszki: 1) dotyczą częściej tylnego płata przysadki (moczówka prosta) niż płata przedniego i podwzgórza; 2) mogą wystąpić w ciągu wielu lat po leczeniu onkologicznym; 3) zależą od dawki promieniowania; 4) mogą współistnieć z pierwotną niedoczynnością tarczycy. Prawidłowa odpowiedź to:
51
W przypadku postaci rodzinnej moczówki prostej ośrodkowej: 1) defekt dotyczy genu zlokalizowanego na chromosomie X, w związku z czym chorują tylko chłopcy; 2) objawy pojawiają się w dzieciństwie lub w wieku szkolnym, rzadko w 1. roku życia; 3) nie jest skuteczne stosowanie preparatów desmopresyny. Prawidłowa odpowiedź to:
52
U pacjenta z zapaleniem płuc o ciężkim przebiegu (zakażenie bakteryjne i grzybicze) wystąpiła hiponatremia przebiegająca z normowolemią, niemożliwa do wyrównania przetoczeniem 0,9% NaCl. Oznaczono osmolalność osocza 270 mOsm/kg H2O oraz osmolalność moczu 350 mOsm/kg H2O. Najbardziej prawdopodobną przyczyną hiponatremii u tego chorego jest:
53
Przy kwalifikacji do terapii hormonem wzrostu w ramach programów lekowych dla chorych z somatotropinową niedoczynnością przysadki nie jest wymagane spełnienie kryterium niedoboru wzrostu poniżej 3 centyla w przypadku: 1) osób dorosłych z ciężkim niedoborem hormonu wzrostu (GH); 2) niemowląt z nawracającymi stanami hipoglikemii; 3) dzieci z potwierdzonymi mutacjami związanymi z niedoborem GH; 4) dzieci z niedoborem GH po terapii chorób rozrostowych. Prawidłowa odpowiedź to:
54
Nadciśnienie tętnicze jest jednym z objawów zaburzeń steroidogenezy nadnerczowej, za wyjątkiem:
55
U dziecka z otyłością (wskaźnik masy ciała BMI >97 centyla dla wieku i płci) oraz prawidłowym, względnie wysokim wzrostem (na poziomie 90 centyla dla wieku i płci) najbardziej prawdopodobnym rozpoznaniem jest:
56
Ekspozycja w okresie płodowym na bisfenol A (BPA), jeden z najczęściej występujących związków chemicznych endokrynnie czynnych (EDC) może powodować: 1) częstsze występowanie wnętrostwa i spodziectwa u chłopców; 2) przedwczesne dojrzewanie płciowe u dziewczynek; 3) rozwój orientacji seksualnej niezgodnej z genotypem; 4) hipotrofię wewnątrzmaciczną i niedobór masy ciała w okresie postnatalnym. Prawidłowa odpowiedź to:
57
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące guzów przysadki w zespole MEN1 (Multiple Endocrine Neoplasia 1): 1) występują u 30-50% chorych z zespołem MEN1; 2) występują u 70-90% chorych z zespołem MEN1; 3) dla incydentaloma przysadki prawdopodobieństwo MEN1 wynosi 15%; 4) dla prolaktynoma prawdopodobieństwo MEN1 wynosi 15%; 5) w MEN1 najczęstszą patologią przysadki jest prolaktynoma; 6) w MEN1 najczęstszą patologią przysadki jest guz mieszany wydzielający hormon wzrostu i prolaktynę. Prawidłowa odpowiedź to:
58
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące odstawienia leków przed badaniem stężenia aldosteronu: 1) 4 tygodnie przed - inhibitory konwertazy angiotensyny; 2) 4 tygodnie przed - spironolakton; 3) 2 tygodnie przed - werapamil; 4) 2 tygodnie przed - ß-adrenolityki; 5) 2 tygodnie przed - doksazosyna; 6) 2 tygodnie przed - niesteroidowe leki przeciwzapalne. Prawidłowa odpowiedź to:
59
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące incydentaloma nadnerczy: 1) po wykryciu należy przede wszystkim wykonać pełne badania hormonalne; 2) najczęstszym guzem złośliwym jest guz chromochłonny; 3) najczęstszym guzem złośliwym jest rak nadnercza; 4) przy densyjności <10 j.H. należy oznaczyć metoksykatecholaminy; 5) u chorych z nadciśnieniem tętniczym należy wykluczyć hiperaldosteronızm; 6) po wykryciu należy przede wszystkim ocenić jego fenotyp obrazowy w TK. Prawidłowa odpowiedź to:
60
Wskaż czynniki zmniejszające wydzielanie reniny: 1) leki blokujące układ współczulny; 2) hiperwolemia; 3) niesteroidowe leki przeciwzapalne; 4) leki przeczyszczające; 5) hipokaliemia; 6) zmniejszenie ciśnienia perfuzyjnego w nerkach. Prawidłowa odpowiedź to:
61
Wskaż wspólne cechy choroby Gravesa-Basedowa i choroby Hashimoto: 1) szczyt występowania około 40 r.ż.; 2) przewaga występowania u kobiet; 3) występowanie obu chorób w jednej rodzinie; 4) przechodzenie jednej choroby w drugą; 5) główny autoantygen; 6) trwałe uszkodzenie tyreocytów. Prawidłowa odpowiedź to:
62
Główne składowe autoimmunologicznego zespołu wielogruczołowego 1 (Autoimmune Polyglandular Syndrome 1, APS 1) to: 1) choroba Addisona; 2) choroba Hashimoto lub choroba Gravesa-Basedowa; 3) pierwotna niedoczynność przytarczyc; 4) cukrzyca typu 1; 5) kandydoza skóry i błon śluzowych; 6) asplenizm. Prawidłowa odpowiedź to:
63
Wskaż sekwencję glikokortykosteroidów zgodnie ze zwiększającą się siłą działania glikokortykosteroidowego:
64
Wskaż endokrynopatie, w których wydzielanie insuliny jest zmniejszone: 1) akromegalia; 2) nadczynność przytarczyc; 3) glukagonoma; 4) somatostatinoma; 5) guz chromochłonny; 6) aldosteronizm pierwotny. Prawidłowa odpowiedź to:
65
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące leków przeciwtarczycowych (ATD): 1) tiamazol blokuje konwersję tyroksyny do trójjodotyroniny; 2) normalizacja hormonów tarczycy jest szybsza po tiamazolu; 3) redukują zaburzenia immunologiczne; 4) charakteryzują się szybką absorbcją leku; 5) anemia aplastyczna jest rzadkim powikłaniem leczenia tyreostatycznego. Prawidłowa odpowiedź to:
66
43-letnia pacjentka zgłosiła się do endokrynologa z powodu 17 mm hipoechogenicznej zmiany ogniskowej tarczycy wykrytej w trakcie badania USG i zakwalifikowanej, jako EU-TIRADS-PL 4. Wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące wykrytej zmiany:
67
Grupami ryzyka złamań kostnych u osób z niedoborem witaminy D są pacjenci z: 1) zaburzeniami narządów ruchu, np. osteoporoza, ból kości, deformacje kostne; 2) zaburzeniami gospodarki wapniowo-fosforanowej (kalciuria, fosfaturia); 3) zaburzeniami trawienia i wchłaniania; 4) chorobami wątroby (przewlekłe choroby wątroby, cholestaza); 5) zaburzeniami odporności; 6) chorobami nowotworowymi. Prawidłowa odpowiedź to:
68
Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące działania glikokortykosteroidów:
69
Równoważnym działaniem przeciwzapalnym dla dawki 20 mg hydrokortyzonu są dawki glikokortykoidów, z wyjątkiem:
70
Wskazaniem do terapii rekombinowanym ludzkim parathormonem jest: 1) nieodpowiednia kontrola stężenia wapnia w surowicy; 2) konieczność stosowania dużych dawek wapnia lub witaminy D w celu utrzymania docelowego poziomu wapnia w surowicy: Ca >2,5 g wapnia/d, kalcytriol >2,0 µg/d (alfakalcydol >3,0 µg/d); 3) hiperkalciuria, kamica nerkowa, wapnica nerkowa; 4) hiperfosfatemia >6,5 mg/dL; 5) zaburzenia żołądkowo-jelitowe związane z zespołem złego wchłaniania. Prawidłowa odpowiedź to:
71
Biopsja cienkoigłowa jest wskazana w przypadku litej zmiany ogniskowej tarczycy:
72
Przeciwwskazaniem do terapii izotopowej w łagodnych schorzeniach tarczycy jest:
73
Która z okoliczności nie jest uważana za czynnik ryzyka niedoboru witaminy D?
74
Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące miejsca kalcyfediolu i kalcytriolu w leczeniu niedoboru witaminy D:
75
Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące suplementacji witaminy D w ciąży:
76
79-letnia pacjentka kwalifikowana w trybie nagłym do zabiegu koronaroplastyki wieńcowej z powodu podejrzenia ostrego zespołu wieńcowego, ze stwierdzoną subkliniczną nadczynnością tarczycy na podłożu wola guzkowego nadczynnego dużych rozmiarów, która do tej pory nie była leczona. Jakie powinny być zalecenia odnośnie postępowania?
77
Która z nieprawidłowości w badaniach laboratoryjnych nie jest uznawana za wykładnik towarzyszący niedoczynności tarczycy?
78
Która z nieprawidłowości w badaniu EKG nie jest uznawana za charakterystyczną dla niedoczynności tarczycy?
79
U pacjentki leczonej z powodu nadczynności tarczycy w przebiegu choroby Gravesa i Basedowa od 6 tygodni, w trakcie terapii 20 mg tiamazolu stwierdzono następującą konstelację hormonalną: TSH 0,023 µIU/ml (obniżone), FT4 6 pmol/l (obniżone), FT3 2,9 pmol/l (obniżone). W tym przypadku należy:
80
Lekiem z wyboru u pacjentów z niedoczynnością tarczycy jest L-tyroksyna, jednak w wybranych grupach pacjentów można podjąć próbę terapii preparatem łączonym zawierającym L-tyroksynę z liotyroniną. Pacjentami, którzy mogą potencjalnie odnieść korzyść z takiej próby są: 1) kobiety w ciąży; 2) osoby bez zachowanej resztkowej endogennej produkcji hormonów tarczycy (np. po całkowitej tyreoidektomii czy ablacji tarczycy radiojodem; 3) chorzy z niedoczynnością tarczycy, u których stężenie FT3 mieści się w pobliżu lub poniżej dolnej granicy normy; 4) chorzy w wieku podeszłym; 5) chorzy obciążeni kardiologicznie. Prawidłowa odpowiedź to:
81
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące zespołu hiperstymulacji jajników: 1) polega na gwałtownym, nadmiernym powiększeniu się jajnika w wyniku równoczesnego wzrostu kilkudziesięciu, a niekiedy ponad stu pęcherzyków jajnikowych, a następnie ich luteinizacji; 2) do wystąpienia zespołu może dojść po zastosowaniu klomifenu; 3) istotnym czynnikiem ryzyka jest starszy wiek kobiety i otyłość; 4) zgony związane są z takimi powikłaniami jak m.in.: ostre uszkodzenie nerek, zakrzepica żylna, udar niedokrwienny; 5) o ciężkiej postaci zespołu świadczy m.in. hematokryt >45%, leukocytoza >15 tyś., natremia <135, kaliemia >5, podwyższona aktywność enzymów wątrobowych. Prawidłowa odpowiedź to:
82
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące zespołu Klinefeltera: 1) jest to najczęstsza przyczyna hipogonadyzmu hipergonadotropowego; 2) przyczyną choroby jest dodatkowy chromosom X; 3) stwierdza się go u 0,5-0,7% populacji ogólnej; 4) w około 80% przypadków występuje kariotyp 47, XXXY; 5) aż 65% przypadków pozostaje nierozpoznanych. Prawidłowa odpowiedź to:
83
Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące zespołu mnogich nowotworów gruczołów dokrewnych typu 1 (MEN1):
84
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące zespołu mnogich nowotworów gruczołów dokrewnych typu 4 (MEN4): 1) jest to zespół uwarunkowany genetycznie, dziedziczony w sposób autosomalny dominujący; 2) spowodowany jest mutacją genu CDKN1B; 3) dotychczas udokumentowano 19 przypadków chorych z tym zespołem oraz ich rodzin; 4) charakteryzuje się występowaniem gruczolaków przytarczyc, przysadki, trzustki i dwunastnicy; 5) wśród guzów przysadki dominują gruczolaki prolaktynowe. Prawidłowa odpowiedź to:
85
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące zespołu oporności na hormony tarczycy: 1) jest to dziedziczny zespół zmniejszonej wrażliwości tkanek na działanie hormonów tarczycy; 2) obraz kliniczny jest mało swoisty i charakteryzuje się dużą zmiennością objawów pomiędzy poszczególnymi chorymi; 3) rzadkim objawem stwierdzanym u pacjentów jest obecność umiarkowanej wielkości wola, które zwykle ma charakter miąższowy; 4) bardzo częstymi objawami są tachykardia i zaburzenia emocjonalne; 5) u dzieci często spotyka się zespół deficytu uwagi i nadmiernej pobudliwości (ADHD). Prawidłowa odpowiedź to:
86
Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące diagnostyki różnicowej przyczyn hiperaldosteronizmu pierwotnego:
87
Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące niedoczynność tarczycy u osób z chorobami serca:
88
Do najczęstszych przyczyn hiperaldosteronizmu wtórnego nie zalicza się:
89
Wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące wyrównania metabolicznego chorego na cukrzycę typu 2:
90
Wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące farmakoterapii w cukrzycy typu 2:
91
Wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące postępowania w przypadku badań z wykorzystaniem jodowych środków kontrastowych u chorych z zaburzeniami funkcji tarczycy:
92
Wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące osteoporozy:
93
28-letni pacjent z wielonarządową sarkoidozą z zajęciem OUN z powodu niedoczynności przedniego płata przysadki pozostaje na substytucji 30 mg hydrokortyzonu, 100 µg L-tyroksyny i 100 mg heptanianu testosteronu w iniekcjach co 10 dni. Aktualnie w badaniach laboratoryjnych: stężenie sodu 153 mmol/l (135-145 mmol/l), osmolalność surowicy 315 mOsm/kg (275-290 mOsm/kg H2O), ciężar właściwy moczu 1,003-1,010 g/l (1,005-1,035 g/l). W wywiadzie brak poliurii i polidypsji, nykturia. Badania sugerują:
94
Wskaż przyczyny polekowego SIADH: 1) SSRI; 2) karbamazepina; 3) NLPZ; 4) opiaty; 5) desmopresyna; 6) oksytocyna. Prawidłowa odpowiedź to:
95
30-letni mężczyzna z klasyczną postacią wrodzonego przerostu nadnerczy z utratą soli leczony jest od okresu noworodkowego hydrokortyzonem w dawce dobowej 30 mg, fludrokortyzonem w dawce dobowej 50 µg oraz deksametazonem w dawce 0,25 mg na noc. W aktualnych badaniach laboratoryjnych: stężenie 17OHP 4,1 ng/ml (norma do 3,4 ng/ml), DHEA-S 260 µg/dl (norma do 562 µg/dl), testosteron 5,4 ng/ml (norma 2,4-9,23 ng/ml), androstendion 2,4 ng/ml (norma 0,65-2,2 ng/ml), FSH 12 U/l, LH 6 U/l. W badaniu nasienia uzyskano koncentrację plemników 16 mln/ml, 32% plemników o ruchu postępowym, 4% plemników o prawidłowej morfologii. Wskaż najwłaściwsze postępowanie:
96
W leczeniu orbitopatii tarczycowej wg zaleceń EUGOGO znajdują zastosowanie: 1) selen; 2) statyny; 3) inhibitory konwertazy angiotensyny; 4) metotreksat; 5) przeciwciało anty-CD20; 6) teprotumumab. Prawidłowa odpowiedź to:
97
Czynnikiem ryzyka niedoczynności tarczycy indukowanej jodowanymi środkami kontrastowymi nie jest:
98
W jakim przypadku nie powinno się rezygnować z pełnej supresji TSH (<0,1 mU/L) lewotyroksyną w raku tarczycy po całkowitej tyreoidektomii oraz leczeniu 131I?
99
U której kobiety z niepłodnością przed planowaną kontrolowaną stymulacją jajników należy rozważyć profilaktyczne leczenie niewielkimi dawkami lewotyroksyny?
100
Zgodnie z wytycznymi PTE u kobiety z niedoczynnością tarczycy przyjmującej 75 µg/dobę lewotyroksyny po potwierdzeniu ciąży należy zalecić: 1) zastosowanie dwóch dodatkowych tabletek lewotyroksyny w ciągu tygodnia; 2) dodatkową suplementację jodku potasu w dawce 150 µg/dobę; 3) ograniczenie spożywania jodowanej soli kuchennej; 4) indywidualną ocenę zaopatrzenia w jod; 5) kontrolę TSH co około 6-8 tygodni do połowy ciąży. Prawidłowa odpowiedź to:
101
Od 2020 roku niewyrównani pacjenci z akromegalią mają możliwość leczenia w ramach programu lekowego (B.99) pasyreotydem lub pegwisomantem. Który z pacjentów po nieskutecznej operacji oraz farmakoterapii może zostać zakwalifikowany do programu lekowego? 1) leczony 6 miesięcy lanreotydem 120 mg co 28 dni; 2) leczony 12 miesięcy oktreotydem 40 mg co 28 dni; 3) leczony od 3 miesięcy lanreotydem 120 mg co 6 tygodni po 3 miesięcznej nieskutecznej terapii oktreotydem 40 mg co 4 tygodnie; 4) leczony 6 miesięcy oktreotydem 30 mg co 28 dni; 5) leczony od 3 miesięcy oktreotydem 30 mg co 4 tygodnie po 9 miesięcznej nieskutecznej terapii lanreotydem w dawce 120 mg co 4 tygodnie. Prawidłowa odpowiedź to:
102
W teście doustnego obciążenia glukozą wykonanym w 25. tygodniu ciąży u 37-letniej pacjentki z BMI 24,5 kg/m2, uzyskano następujące wyniki stężenia glukozy: 100-130-168 mg/dl. Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące tej pacjentki: 1) docelowe stężenie glukozy na czczo powinno wynosić 70-90 mg/dl (3,9-5,0 mmol/l); 2) docelowe stężenie glukozy 2 godziny po rozpoczęciu posiłku powinno wynosić <140 mg/dl (7,8 mmol/l); 3) w razie nieskuteczności postępowania dietetycznego optymalnym sposobem leczenia jest intensywna insulinoterapii za pomocą osobistej pompy insulinowej; 4) jeśli przed ciążą pacjentka nie była konsultowana okulistycznie, należy ją skierować do poradni okulistycznej w celu oceny dna oka; 5) ze względu na ryzyko ponownego wystąpienia cukrzycy ciążowej, w kolejnej ciąży wskazane jest wykonanie doustnego testu obciążenia glukozą w możliwie najkrótszym czasie po rozpoznaniu ciąży. Prawidłowa odpowiedź to:
103
Zespołem genetycznym, któremu towarzyszy hipogonadyzm hipergonadotropowy jest:
104
Do wystąpienia hirsutyzmu może przyczyniać się: 1) guz wirylizujący jajnika; 2) mikrogruczolak przysadki wydzielający ACTH; 3) niedobór 11β-dehydrogenazy hydroksysteroidowej typu 1; 4) zespół policystycznych jajników; 5) niedobór 21-hydroksylazy. Prawidłowa odpowiedź to:
105
Wskaż prawdziwe stwierdzenia: 1) zmiana ogniskowa kategorii 4 wg klasyfikacji EU-TIRADS-PL powinna być poddana biopsji, jeśli jej wielkość wynosi co najmniej 15 mm; 2) rak rdzeniasty wywodzi się z komórek C tarczycy i w około 25% przypadków jest nowotworem dziedzicznym; 3) o doskonałej odpowiedzi na leczenie raka pęcherzykowego u pacjenta po tyreoidektomii całkowitej i leczeniu 131I świadczy stężenie tyreoglobuliny po stymulacji egzogennym TSH <1 µg/l; 4) u pacjenta z rakiem rdzeniastym <1 cm rozpoznanym pooperacyjnie nie jest konieczne stosowanie supresyjnych dawek L-tyroksyny; 5) u chorego po tyreoidektomii i leczeniu 131I z powodu raka brodawkowatego pT1N0M0 istotny wzrost stężenia przeciwciał anty-Tg przy prawidłowym stężeniu tyreoglobuliny stanowi wskazanie do wykonania scyntygrafii całego ciała 131I. Prawidłowa odpowiedź to:
106
Objaw uboczny bardzo często występujący podczas leczenia mitotanem to: 1) anemia; 2) trombocytopenia; 3) podwyższona aktywność GGTP; 4) niedoczynność kory nadnerczy; 5) obniżone stężenie FT4 i TSH. Prawidłowa odpowiedź to:
107
W celu potwierdzenia lub wykluczenia zaburzeń wydzielania kortyzolu u kobiet w drugim i trzecim trymestrze ciąży zaleca się:
108
Raka kory nadnerczy można się spodziewać u pacjenta z: 1) zespołem Li-Fraumeni; 2) zespołem Lyncha; 3) zespołem MEN I; 4) zespołem Gardnera; 5) nerwiakowłókniakowatością typu 1. Prawidłowa odpowiedź to:
109
Przed wykonaniem oceny hormonalnej układu RAA należy: 1) odstawić preparaty zawierające potas, które podawano celem wyrównania hypokaliemii; 2) wyrównać ciśnienie tętnicze do wartości <140/90; 3) odstawić werapamil; 4) odstawić diuretyki; 5) odstawić alfa-blokery. Prawidłowa odpowiedź to:
110
W następstwie zakażenia SARS-CoV-2 może wystąpić:
111
Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące prolactinoma:
112
Najczęstszym endokrynologicznym skutkiem ubocznym stosowania inhibitorów immunologicznych punktów kontrolnych jest:
113
Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące nadczynności tarczycy indukowanej jodowymi środkami kontrastowymi (ICM):
114
Jakie powinno być postępowanie u pacjenta z incydentaloma nadnerczy zgodnie z zaleceniami ESE/ENSAT 2023 w przypadku zmiany o niejednorodnej gęstości w TK o gęstości 28 j.H wzmacniającej się po kontraście w fazie żylnej do 80 j.H i wielkości 5 cm?
115
Do efektów działania mitotanu należy:
116
30-letnia pacjentka została przyjęta do szpitala z powodu szybko postępującego osłabienia, zawrotów głowy i braku apetytu. Z leków przyjmowała doustną tabletkę antykoncepcyjną. W badaniach laboratoryjnych stwierdzono: Na 131 mmol/L, K 5,9 mmol/L, HCO3 17 mmol/L, ACTH 310 pg/ml, kortyzol 17 µg/dL. Najbardziej prawdopodobnym rozpoznaniem jest:
117
U pacjentki z nieklasyczną postacią WPN (wrodzonego przerostu nadnerczy) z niedoboru 21-hydroksylazy stwierdzono tętniaka tętnicy śledzionowej. W przebiegu jakiej innej patologii może taka nieprawidłowość występować u pacjentek z WPN:
118
61-letni mężczyzna uskarża się od kilku miesięcy na znaczny spadek masy ciała, nasilone biegunki prowadzące do znacznego osłabienia i wyniszczenia. W wywiadzie przebyte zapalenie zakrzepowe żył kończyn dolnych. W badaniu przedmiotowym zwraca uwagę obecność zmian śluzówkowych w obrębie jamy ustnej w postaci zajadów i zapalenia języka oraz zmiany skórne w postaci wędrującego rumienia nekrolitycznego. W badaniach biochemicznych widoczna niedokrwistość normobarwliwa, hipoalbuminemia, hipocholesterolemia oraz upośledzona tolerancja glukozy. Wyżej wymienione objawy są typowe dla:
119
Nieswoistym markerem oznaczanym w surowicy krwi w przebiegu diagnostyki nowotworów neuroendokrynnych jest:
120
W przypadku nowotworów neuroendokrynnych wysokozróżnicowanych (G1, G2), leczeniem w pierwszej linii jest zastosowanie: